Naar homepage
Cultuur & Media

Een Vlaming op Urk, de meest gesloten gemeenschap van Nederland

foto: ANPfoto: ANP
  1. Nieuwschevron right
  2. Een Vlaming op Urk, de meest gesloten gemeenschap van Nederland

Schrijver en journalist Matthias M.R. Declercq woonde een half jaar op Urk. In het boek De ontdekking van Urk rekent hij af met de vooroordelen en laat een wereld zien die bijna niemand kent. "Ik denk dat moeite doen de sleutel is", vertelt hij in Kunststof.

Matthias M.R. Declercq, schrijver en journalist

Een katholiek in de Protestantse kerk

Urk, een voormalig eiland en tegenwoordig qua oppervlakte de kleinste gemeente van Flevoland. De journalist is een vreemdeling in het dorp en in de kerk. "Pas toen ik effectief in die kerk zat, besefte ik, waar ben ik nu aan begonnen", vertelt Matthias over zijn eerste Protestantsekerkdienst. "Mensen keken naar mij, van wie is dit. Zodra ik binnenging was ik de vreemde. Er was weinig verbinding naar mij toe."

Quote

Diep van binnen wist ik, ik weet niets van dat dorp

Matthias M. R. Declercq over de start

"Als iedereen zegt dat Urk de meest gesloten gemeenschap van Nederland is, dan vind ik dat bij wijze van spreken een uitnodiging om ernaar toe te gaan en dat te onderzoeken. Er zijn heel veel dingen die mij erin aantrokken. Niet enkel het zware geloof. Het feit dat een plek geen eiland meer is, vind ik al heel bijzonder. Vissersdorpen trekken mij aan, misschien omdat ze alles zijn wat ik niet ben. Het is een soort dorp dat wij in België niet hebben, op alle vlakken niet."

"Waarom zou ik in iets slagen waar Nederland op een of andere manier de vinger niet achter krijgt? Waarom zou mij dat nu eigenlijk lukken? Ik denk dat moeite doen de sleutel is. Hoe simpel dat ook klinkt."

10 12e5177cd6 Matthias M R Declercq
Matthias M. R. Declercq

Een half jaar op Urk

De journalist woont in bij een gereformeerd gezin en wordt aanvankelijk wat argwanend, maar ook warm ontvangen. Het dorp reageerde "positief en warm" op zijn komst. Matthias: "Urk is een hartelijk gemeenschap. Er was ook een soort trots in de ogen van de Urkers. Het is een dorp dat zich een beetje als Calimero gedraagt. Een Vlaming die interesse toont in het dorp en er midden in gaat wonen. Het zorgde voor waardering."

Hij plaatst een oproep in de lokale krant om met mensen in gesprek te gaan. "De inkt was amper opgedroogd en vijftien families hadden me uitgenodigd. Mijn netwerk breidde met de dag uit. Ik was een noviteit in het dorp." Hij bezoekt alle kerkdiensten, gaat een week mee vissen op de Noordzee en spreekt talloze Urkers.

Quote

Het probleem is dat alles wat hij beschrijft, klopt

Urker

'De shock in het dorp is wel groot'

Dag na dag opent de Urker zich steeds meer voor deze vreemde. "De deur stond op een gegeven moment niet meer op een kier, hij stond wagenwijd open. Zij hebben het mij verteld. Het boek is als het ware verteld door de Urker. Er is in die gemeenschap een bepaalde nood. Ik was als het ware een psycholoog. Het is makkelijker om het aan de buitenstaander te vertellen."

Het boek is niet kritiekloos. Alles komt aan bod: de kerk, de visserij, het leven op Urk, maar ook cocaïnegebruik, incest en belaging van een Marokkaans gezin. "Ik wil de waarheid niet uit de weg gaan. De waarheid moet bijna ten alle tijden verteld kunnen worden. Ik wilde geen concessies, geen compromissen. Dit is wat ik heb gezien, ik schrijf het zwart op wit. Het is een cultuur die op bepaalde onderwerpen zijn kop in het zand steekt en niet bespreekt. De shock in het dorp is wel groot. Dat was eigenlijk niet mijn bedoeling."

Kunststof Radio

Het cultuur- en mediaprogramma van NTR van maandag tot en met donderdag te horen tussen 19.30 en 20.30 uur op NPO Radio 1 of op elk moment terug te luisteren als podcast. Volg Kunststof op Twitter, Facebook en Instagram.

Ster advertentie
Ster advertentie