Hoogleraar Energietechnologie waarschuwt: 'Stop met het onomkeerbaar dichtgooien van gasputten in Groningen'

Energiecrisis

Zwagerman schetst hoe de energiecrisis steeds concreter voelbaar wordt in het dagelijks leven: benzineprijzen die richting onbetaalbaar gaan, huishoudens die met angst hun gascontracten moeten verlengen en ondernemers die structureel verlies lijden. "Als je op dit moment je tank volgooit, dan moet je eerst even de bank bellen of je hypotheek verhoogd kan worden", stelt Zwagerman. Ze benadrukt dat Nederland als land deze stijgende prijzen wel kan betalen, maar dat dit voor veel individuen niet geldt. "De realiteit is: vissers varen nu al niet meer uit, dus een visje op je bord wordt straks echt een stuk lastiger."

Door de stijgende prijzen van gas en benzine, mede als gevolg van het conflict in het Midden-Oosten, zullen op termijn ook producten die afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen duurder worden. "Deze crisis komt op een erg ongelukkig moment",  legt hoogleraar Energietechnologie David Smeulders uit. Hij noemt het voorbeeld van boeren die kunstmest moeten inkopen. "Boeren die kunstmest kopen, betalen hogere prijzen. Dat betekent dat hun producten ook duurder worden. Zo krijg je in de loop van het jaar een sluipende, maar stevige prijsstijging."

Kleine gasvoorraad

"Ik begin me inmiddels wel heel serieuze zorgen te maken", vertelt Zwagerman. Ze volgt dagelijks de gasvoorraad van Nederland. "Toen die onder de tien procent kwam, begon ik me al zorgen te maken. Maar we staan inmiddels bijna onder de vijf, geloof ik."

Smeulders legt uit dat Nederland formeel geen acuut tekort heeft, maar wel gevaarlijk dicht bij een strategisch risico zit. De gasvoorraden zijn laag, commerciële partijen stellen inkoop uit vanwege de hoge prijzen en Nederland is steeds afhankelijker geworden van LNG-schepen uit onder meer de Verenigde Staten en pijpleidingen uit Noorwegen. Hij benadrukt dat Nederland zijn leveringszekerheid vooral "kan kopen" omdat het een rijk land is — en dat dit direct ten koste gaat van armere landen, die op de wereldmarkt worden overboden.

Groningen als strategie

Al snel komt in het gesprek het Groningse gasveld ter sprake. Volgens Smeulders is het sluiten en ontmantelen van het veld een "historische beleidsfout", zeker nu gasputten onomkeerbaar worden dichtgegooid. Hij pleit niet voor directe gaswinning, maar voor het behoud van Groningen als strategische noodreserve. Volgens hem zouden binnen enkele dagen weer leveringen mogelijk zijn als dat nodig is.

"We moeten een strategische noodvoorraad aanleggen. Er gaat geen kubieke meter gas de bodem uit, maar we hebben voor noodsituaties een strategische reserve achter de hand. Alleen dat al maakt onze onderhandelingspositie veel sterker, bijvoorbeeld als je met iemand als Trump moet onderhandelen."

Benieuwd naar het volledige gesprek tussen Marianne Zwagerman, Rick van Velthuysen en David Smeulders? Beluister dan nu de nieuwste aflevering van Op z’n Kop.