De ongelijke vriendschap tussen verhalenverteller Mohammed Mrabet en auteur Paul Bowles

Lasfar groeide in Nederland op als kind van Marokkaanse ouders en leerde door de boeken van Bowles meer over het land van zijn voorouders. Bowles was zijn jeugdheld: "Ik zag een documentaire over Bowles, ik raakte gefascineerd en wilde weten wat hij in Marokko deed. In het land waar mijn ouders uit zijn weggetrokken voor een beter bestaan. En waarom koos die Amerikaanse schrijver juist om ernaartoe te gaan?" Lasfar ontmoette Bowles twee keer, waarvan de laatste keer net voor het overlijden van de Amerikaanse schrijver. Tijdens het maken van de documentaire is Bowles niet van zijn voetstuk gevallen voor de filmmaker. En Mrabet evenmin, al was hij soms wel lastig mee te werken, zegt Lasfar.

Opnames

Bowles en Mrabet leerden elkaar midden jaren zestig kennen. Toen was Bowles al wat ouder, Mrabet was een jong Calvin Klein model. "De twee raakten bevriend," aldus Lasfar. Via de vrouw van de Amerikaanse schrijver. "Paul ontdekte dat Mrabet geweldig verhalen kon vertellen en besloot ze op te nemen met een bandrecorder. Mrabet heeft complete romans ingesproken die door Bowles zijn vertaald naar het Engels en daar zijn allemaal boeken van gekomen." Het oeuvre van de Marokkaan bestaat uit veertien boeken, opgenomen in bijna dertig jaar van vriendschap en samenwerking.

Ongelijke verhouding

Maar die band was niet in balans, vertelt de filmmaker: "Mrabet zei dat Bowles een smeerlap is, 'Hij heeft me bestolen van mijn royalty's', zei hij. Ik wilde de vriendschap plaatsen tegen de context van ongelijke maatschappelijke verhoudingen waarbinnen die vriendschap plaatsvond.  Mrabet was in alles afhankelijk van Paul Bowles, hij was een soort knecht." Hij was de chauffeur van Bowles, kookte voor de schrijver en heeft ook voor hem gezorgd toen hij wat ouder was. De negatieve uitspraken van Mrabet betwijfelde Lasfar, hij nam het met een korrel zout, maar wilde er wel achter komen waardoor de Marokkaanse verhalenverteller zo bitter was over zijn oude compagnon. In de documentaire is Lasfar er deels achter gekomen. Hij is op zoek gegaan naar wie nu de eigenaar is van de verhalen. Op 5 maart draait Mohammed & Paul. Once upon a time in Tangier in verschillende filmhuizen.