Wat te doen met het landhuis van Joseph Goebbels?
- Nieuws
- Wat te doen met het landhuis van Joseph Goebbels?
De villa die Nazi-propaganda minister Joseph Goebbels liet bouwen in Wandlitz, 40 kilometer ten Noorden van Berlijn, is al jaren een blok aan het been van het gemeentebestuur van Berlijn. Vanaf 1945 tot aan de val van de Muur werd het pand ook nog eens gebruikt als opleidingsinstituut voor de communistische partij van de DDR. Daarmee is deze plek historisch dubbel belast. Er werd propaganda bedreven door twee autoritaire regimes. In de podcast documentaire Villa Propaganda onderzoeken makers Hasan Evrengun en Joost Wilgenhof wat er van het landhuis gemaakt kan worden.
#271 - Villa Propaganda - DOCS
Hasan en Joost bezoeken samen het landhuis van Goebbels. Dat staat al jaren leeg. Niemand wil zijn vingers branden aan een nieuwe bestemming voor deze politiek historisch beladen plek. Maar Hasan en Joost hebben wel een idee, in ieder geval voor een tijdelijke invulling.
Pop-up museum
Een pop-up museum over propaganda toen en nu met als titel: Villa Propaganda. Een museum waar mensen bewust gemaakt worden van het effect van de manier waarop informatie wordt aangeboden. Hoe kan je zorgen dat je je niet laat manipuleren? Ter inspiratie gaan ze langs bij museumdirecteur Paul Spies, spindoctor Kay van de Linde, desinformatie-expert Gwenda Nielen en twee jonge kunstenaars.
De Nederlandse Paul Spies werkte tien jaar als directeur van het Berlijns Stadsmuseum, hij kent de Duitse gevoeligheden daarom goed.
"De Duitsers zijn natuurlijk reuzebang dat de Bogensee, de villa, als je die dus gaat openstellen voor het publiek, dat dat een bedevaartsoord wordt."
Filmeffecten
Wat moet er in Villa Propaganda te zien zijn? Kay van de Linde vindt dat er in ieder geval een film van Leni Riefenstahl te zien moet zijn: "…een van de dingen die zij deed in haar propagandafilms was de camera laag zetten, zodat de camera altijd omhoog filmde. Omdat in filmtaal, als je mensen van onderen filmt, maak je ze machtig, maak je ze groot. Maar er staat geen ondertitel van: 'de camera staat laag, dus deze meneer is belangrijk'. Nee, dat gevoel krijg je."
In het museum moet je dit benoemen en laten zien aan de bezoeker, zodat die zich van het effect bewust wordt, zegt Van de Linde.
Hedendaagse propaganda
In de huidige tijd ziet desinformatie-expert Gwenda Nielen overal propagandatechnieken opduiken. Bedrijven en regimes die gebruikmaken van de kennis van de sociale psychologie en de neurologie en die bepaalde informatie verspreiden op zó'n manier dat het jou bereikt.
"Als het je triggert, dan kan je je dus afvragen, is dit nou gemaakt om mij te informeren of is dit gemaakt om mij te emotioneren? Want als het het tweede is, dan wordt dat expres gedaan om te zorgen dat jij niet vanuit je ratio, maar vanuit je gevoel reageert."
Vanaf 18 februari in de feed van DOCS: Villa Propaganda. Een documentaire van Hasan Evrengun en Joost Wilgenhof. Mixage Sam Huisman, eindredactie Ottoline Rijks.
Gerelateerd
