Ingrijpende sociaaleconomische hervormingen in Duitsland?

De verschillen tussen de partijen vormen het grootste struikelblok, zegt Pittlik. "De sociaaldemocraten en de Christendemocraten, ja, dat is gewoon een andere bloedgroep. En het CDU van Friedrich Merz is ook nog meer naar rechts opgeschoven dan onder zijn voorganger Angela Merkel. En ze denken gewoon heel anders over hoe de overheid het sociale stelsel moet financieren."

'Lifestyle-deeltijd'

Volgens Pittlik hebben de partijen verschillende belangen, die niet overeenkomen. "De SPD wil graag een ruimhartig sociaal stelsel, een lagere belasting voor de lagere inkomens. En het CDU is er toch meer voor de werkgevers en de hogere inkomens. En Merz is niet een figuur die daar heel erg verbindend in optreedt."

Merz heeft de afgelopen maanden veel mensen boos gemaakt, ziet Pittlik. "Door uitspraken te doen over dat Duitsers maar wat harder moeten werken, dat ze eigenlijk te lui zijn, dat ze zich dan vaak ziek melden. Met 'lifestyle-deeltijd' en work-life balance gaan we de economie niet redden, zei hij. Ja, dat heeft bij de SPD kwaad bloed gezet." 

Maatregelen

Een van de maatregelen uit het pakket is een hervorming van het Duitse pensioenstelsel. Dat is een grote verandering, volgens Pittlik. "Duitsland hikt daar al jaren tegenaan." Zo bestaat nu nog het vroegpensioen in Duitsland, iets wat in Nederland al is afgeschaft. "Een vroegpensioen is dat je vanaf 64, zonder dat het je iets kost, met pensioen kan. En dat is natuurlijk bedoeld juist om de zware beroepen te ontzien, maar dat wordt ook veel gebruikt door mensen die eigenlijk niet de straten maken, zal ik maar zeggen." Die regeling gaat nu ook beknot worden. "Dus je kunt nog wel vroeger met pensioen, maar dan kost het je geld."

Daarnaast zijn de huidige pensioenpotten te krap, voor als de grote golf van pensioengerechtigden eraan komt. "Daarom moet er een 2% extra pensioenpremie betaald worden. Dus 1% door de werkgevers, en 1% door de werknemers. En dat wordt belegd, dat deed Duitsland tot nu toe ook niet, dat ze de pensioenen beleggen." 

Steun

Of er voldoende steun is voor de maatregelen, is de grote vraag volgens Pittlik. "De regering heeft aangegeven voor de zomer met iets te willen komen. Maar het moet straks ook nog door de Bondsdag en door de Bondsraad worden goedgekeurd. En een deelstaatspremier heeft al aangegeven dat ze via de Bondsraad gaat proberen het daar toch te blokkeren."

Een van de verklaringen daarvoor is dat er nog deelstaatverkiezingen zijn in het najaar. "En daar wil de SPD natuurlijk goede resultaten halen. En die zijn toch bang dat ze kiezers verliezen hierdoor." 

Merz

Of de maatregelen de populariteit van Merz nog kunnen beïnvloeden, is nog afwachten, zegt Pittlik. "Ik denk dat als hij morgen met iets komt, dan zal dat in ieder geval het gevoel geven dat er toch iets gebeurt. Ik denk dat iedereen nu er wel naar snakt dat er gewoon eens iets gebeurt." Ook al is niet iedereen het eens met de maatregelen, is het volgens Pittlik wel nodig dat de regering laat zien dat ze kunnen handelen. "Want ze zijn eigenlijk al maanden lamgeslagen door intern geruzie. En dat is altijd slecht."

Als oppositieleider was Merz behoorlijk kritisch, toch krijgt hij het zelf ook niet voor elkaar, zegt Pittlik. "Het heeft ook met hem als persoon te maken. Hij zegt steeds net de verkeerde dingen. Het zal hem niet heel veel populairder maken. Maar het behoedt hem misschien voor een enorme crisis."