Hoeveel invloed heeft Poetin nog op het wereldtoneel? 'Rusland is een militaire reus op lemen voeten'

De oorlog in Oekraïne woekert al ruim drie jaar voort. De overleggen over een vredesplan leveren vooralsnog weinig op, maar Oekraïne, Rusland en de VS gaan vandaag weer om de tafel in Abu Dhabi. Volgens Salemon houdt Poetin "zijn poot stijf" en valt hij terug op het eisenlijstje dat hij al vaker heeft genoemd. Zo wil hij vier regio's in Oekraïne overnemen, een inkrimping van het Oekraïense leger en de regering moet er verdwijnen. "Kortom, een omverwerping van Oekraïne", omschrijft Salemon het. 

Economische deals

"Trump geeft Poetin vrijspel", gaat Salemon verder. De bijeenkomst die de drie landen nu hebben in Abu Dhabi is "een toneelstukje voor één man en die heet Trump." De Amerikaanse president wil namelijk "koste wat het kost" een akkoord tussen de landen. Volgens Salemon speelt Trump een "vals spel" en is hij alleen maar uit op "economische deals." En daar speelt Poetin dan weer handig op in. 

Kernwapenverdrag

Tegelijkertijd loopt het kernwapenverdrag tussen de VS en Rusland af. "Ik denk echt dat het gaat verlopen", zegt Niels van Willigen, hoogleraar Internationale veiligheidsstudies aan de Nederlandse Defensie Academie. "Misschien komt er daarna nog iets." Volgens Van Willigen wil Trump dat verloopt, zodat er een nieuw verdrag kan komen waar ook China in betrokken wordt. In de tussentijd zullen zowel de VS als Rusland zich alsnog houden aan de gemaakte afspraken, omdat een "nucleaire wapenwedloop ontzettend veel geld kost en het is de vraag of Rusland dat vol kan blijven houden." 

Ondermijning

En dat heeft ook weer met de oorlog in Oekraïne te maken, stelt Van Willigen. "Het hek is van de dam." Salemon meent dat Poetin "vastzit" in de oorlog en probeert te winnen "door Europa te ondermijnen", waar ook het verlopen van dat kernwapenverdrag met de VS bij hoort. "Rusland is, net als aan het eind van de Sovjet-Unie, een militaire reus op lemen voeten." De economie in Rusland gaat namelijk "niet goed", zegt de Ruslandkenner. Poetin probeert Trump onder druk te zetten en wil alleen een nieuw kernwapenverdrag in ruil voor Oekraïne, vermoedt Salemon. 

Interpol

Europa poogt Poetin juist zoveel mogelijk te isoleren, maar de Russische leider zit nog in internationale overlegorganen en gebruikt Interpol om zijn tegenstanders op te sporen. "Rusland maakt misbruik van Interpol", zegt Salemon. "Ze willen tegenstanders uitschakelen en maken jacht op hen." Mensen die in Rusland kritiek uiten op het regime, kunnen als terrorist worden opgegeven bij Interpol. Wanneer zij vervolgens vluchten naar andere landen, kunnen ze ook daar opgepakt en uitgeleverd worden aan Rusland. 

Consequenties

Uit onderzoek van de BBC blijkt dat, ondanks de aangescherpte regels sinds de oorlog in Oekraïne, er nog altijd mensen op de Interpol-lijst komen te staan die enkel kritiek hebben geuit over het Kremlin. Zelfs als zij vervolgens niet uitgeleverd worden aan Rusland, wordt hen het "leven onmogelijk gemaakt", legt Salemon uit. "Je kunt dan geen bankrekening openen, geen huurcontract tekenen. Bovendien kunnen ze gegevens opvragen en mensen daarmee opsporen. Dat kan heel vergaande consequenties hebben. Poetin achtervolgt mensen tot in het graf." 

Recht van de sterkste

Europa "hield de eenheid" tijdens de eerste jaren van de oorlog in Oekraïne, stelt Salemon, omdat Biden toen president was van de VS. "Trump is het probleem" omdat hij gelooft in "het recht van de sterkste", aldus de Ruslandkenner. "Poetin hoopt op economische deals, dat de sancties worden afgezwakt en dat Trump hem gelijk geeft dat hij de oorlog heeft gewonnen", vat Salemon samen. "Alles valt of staat bij de oranje man in Washington."