appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
STER Advertentie

Dode potvis en bleekvelden: zo rook de zeventiende eeuw

ANP
dinsdag 16 februari 2021 | KRO-NCRV | Redactie Spraakmakers Twitter

Hoe de Gouden Eeuw er in Nederland ongeveer uitgezien moet hebben, weten we door de velen schilderijen uit die tijd. Het Mauritshuis wil ons ook laten ervaren hoe het in die tijd geroken moet hebben. 

Martine Gosselink over tentoonstelling ‘Vervlogen - Geuren in de kleuren'

"Het mooie aan geuren is dat je er heel direct een herinnering aan kunt koppelen", vertelt Martine Gosselink, directeur van het Haagse museum in Spraakmakers. De tentoonstelling Vervlogen - Geuren in de kleuren, is volgens haar super innovatief. Zodra het met de coronamaatregelen weer kan, kunnen bezoekers naar acht verschillende werken kijken terwijl ze ook iets ruiken. 

Bleekvelden 

"We hebben de geuren van dingen die je nu niet meer kent nagebootst. Zoals de geur van een aangespoelde potvis, een stinkende Amsterdamse gracht, of bijvoorbeeld de geur van de velden waar vroeger kantoen op werd gebleekt." 

Gezicht op Haarlem van Jan van Goyen uit 1646

Schilder Jan van Goyen schilderde deze zogenaamde bleekvelden in Haarlem in de zeventiende eeuw. Gosselink: "Die doeken, dat is katoen. Die werden geloogd in een speciaal chemisch goedje. De combinatie van dat goedje en de zon zorgden ervoor dat de doeken gebleekt werden en dat moet heel specifiek hebben geroken." 

Pomander 

Een andere geur die we nu niet meer kennen, is de geur van de pomander. "Dat was een gouden bolletje dat je aan een ketting had hangen." Mensen wasten zich vroeger veel minder dan nu, vertelt Gosselink. "Allerlei lichaamsluchten moesten gecamoufleerd worden en dat deed je met een pomme d'ambre, een appeltje van amber."  

Instituut voor geuren 

De geuren zijn samengesteld door het International Flavors and Fragrances-instituut. Zij zijn een van de grootste producenten van geur- en smaakstoffen ter wereld. De geuren komen in speciale verstuivers die de droge geurdeeltjes aan de bezoekers moet laten ruiken. 

Spraakmakers-verslaggever Marcel Dekker mocht vast een geurproefje nemen. 

Luister naar Martine Gosselink over tentoonstelling en verslaggver Marcel die er een kijkje mocht nemen:

 

Download de NPO Radio 1-app

Met onze app mis je niks. Of het nou gaat om nieuws uit binnen- en buitenland, sport, tech of cultuur; met de NPO Radio 1-app ben je altijd op de hoogte. Download 'm hier voor iOS en hier voor Android.

Correctie melden

STER Advertentie
Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1