'Het koningshuis laat ons geloven in iets wat onvoorstelbaar is'

Op de Friese televisie werd Nick Feenstra geïnterviewd, toevallig de beste saxofonist van de wereld en toevallig een goede vriend van mij Nick had net, alvast in het kader van koningsdag, voor de koninklijke familie gespeeld. "Ja", zei Nick. "Als Maxima dan binnenkomt, dan denk je: best spannend. En dan komt Willem-Alexander binnen en dan denk je: ook best wel spannend. Maar dan O nee, O nee, Beatrix! Alsof je de originele Sinterklaas ziet!", aldus Nick.

En ik denk dat Nick hier heel precies aanstipt waarom het koningshuis juist in deze moderne tijden hartstikke nuttig is. Het is niet vanwege de nationale cohesie en ook niet vanwege de economische slagkracht van ons land. Nee, onze monarchie is een constante oefening in magisch denken. Net als de paashaas en die goedheilig meneer die ik hier niet bij naam kan noemen want zo midden op de dag luisteren er vast kinderen mee. Net als die twee, is een koning natuurlijk een zelfbedacht sprookje. En het is hartstikke goed en belangrijk om in sprookjes te geloven.

Dus hup, uit met dat grijze pak met dito das en trek juist op zo’n frisse aprilmaandag die hermelijnen mantel nog eens aan. Een sprookjeskoning moet wel een beetje op een sprookjeskoning lijken. Ik wil een koning die op een paard rijdt. Of neem liever nog een struisvogel. Of nee, liever nog een olifant. Ik wil dat de koningin met oranje bloemen strooit, of met tumtum, of krasloten. Dat Beatrix bellenblaast uit een pausmobiel, de prinsessen grondbloemen en gillende keukenmeiden afsteken. Dat de huisjesmelkerprins vanuit een trapautootje het publiek financieel zegent. Dat prinses Laurentien als een moderne Jomanda met handoplegging de zieken, de blinden en de nooddruftigen geneest en Constantijn een oranje mijter en mantel draagt, zijn lange, witte baard laat staan. Ik wil een koningshuis dat in woord, maar vooral in daad, elk jaar op Koningsdag de nuchterheid van het Nederlandse volk uitdaagt, omvormt, een flamboyantere, vrolijkere, maar vooral veel magischere zwieper geeft.

Want een koningshuis is nuttig, omdat het ons laat geloven in iets wat onvoorstelbaar is. Natuurlijk is er geen familie in Nederland die bijzonderder is dan andere families, natuurlijk is het idioot om mee te gaan in het verhaal dat het beroep van een vader automatisch overgaat op zijn oudste dochter, of ze daar geschikt voor is of niet. En dat die overgang gebeurt met het opzetten van een versierd gouden hoedje. Maar het leuke is, is dat wanneer wij wel in dit kolderverhaal besluiten mee te gaan, we ook gewilliger worden om dingen te geloven, ja misschien zelfs na te streven, die evengoed onvoorstelbaar zijn, maar toch een stuk minder kolder. 

Wereldvrede bijvoorbeeld, de gelijkheid van alle mensen, het einde van ongebreidelde economische groei. Al die dingen zijn nu evengoed een sprookje, en al die dingen worden evengoed waar als wij dat willen. Dat is de les die in het koningshuis verscholen zit. En ja, ik vind het prima dat er tegenover die les een enorme bak overheidssubsidie staat. Leren magisch denken is niet gratis, de stoomboot waarmee de koninklijke familie elk jaar arriveert moet ook betaald.

De beste bassist van Nederland, en toevallig ook een goede vriend van mij, Reindert Kragt, reed een keer over de snelweg, toen hij door prinses Beatrix werd ingehaald. Zijn hart maakte een sprongetje en hij betrapte zichzelf erop dat hij automatisch 'Hoi Oma!' dacht. Het zou fantastisch zijn als we één keer per jaar bij onze koninklijke familie op schoot mogen. Wie zoet is krijgt lekkers en we staan allemaal in het grote, rode boek.