Kabinet wil minder afhankelijk worden van Trumps gas

Vorig jaar sloot Europa een megadeal met de Verenigde Staten voor de afname van Amerikaans vloeibaar gas. Tot het einde van de ambtstermijn van president Donald Trump neemt Europa voor 250 miljard euro per jaar af.  

Het handelsakkoord was een reactie op dreigementen van Trump, die ontevreden was over het handelstekort met de Europese Unie. Om de Amerikaanse president te paaien werd de afname van meer vloeibaar gas toegezegd. Tegelijkertijd paste de deal in de bredere Europese wens om na de Russische inval in Oekraïne minder afhankelijk te worden van Russisch gas. 

Daardoor werd Europa vervolgens wel afhankelijker van Amerikaans vloeibaar gas. Vorig jaar was 59 procent van het door Europa geïmporteerde vloeibare gas afkomstig uit de Verenigde Staten, schrijft Instituut Clingendael in een recente publicatie. Volgens een analyse van een Amerikaanse denktank kan dat aandeel tegen 2030 oplopen tot 80 procent. 

Gas als wapen

Die afhankelijkheid brengt risico’s met zich mee, ziet Clingendael-onderzoeker Louise van Schaik. Het gas kan volgens haar door de VS worden ingezet als wapen. "Dat zou natuurlijk het allerslechtste scenario zijn", zegt Van Schaik. De Amerikaanse president Donald Trump zou bijvoorbeeld de prijs van gas voor Europa kunnen verhogen of zelfs de levering volledig kunnen blokkeren. In dat geval zou Europa met een acuut leveringsprobleem kunnen komen te zitten. 

Argos stelde vragen aan demissionair buitenlandminister David van Weel (VVD) over de Europese afhankelijkheid van Amerikaans vloeibaar gas. In een schriftelijke reactie laat een woordvoerder van het ministerie weten dat de afspraken met de Verenigde Staten over de levering van vloeibaar gas "onder de [toenmalige] omstandigheden het hoogst haalbare" waren. "Dit neemt niet weg dat het kabinet inzet op het verminderen van die afhankelijkheid."

'Zorgen om toegenomen afhankelijkheid'

Volgens Clingendael-expert Van Schaik heeft het kabinet zich daarover nooit eerder zo expliciet uitgesproken. "Het stimuleren van energieopwekking in Europa was al langer onderdeel van het beleid rond energiezekerheid en de wens om minder afhankelijk te zijn van geïmporteerde energie", zegt ze. "Maar dit laat zien dat men zich toch wel zorgen maakt over de toegenomen afhankelijkheid van Amerikaans vloeibaar gas."

Vloeibaar gas uit de VS is slecht voor het klimaat, door methaanlekken is het gas in sommige gevallen zelfs vervuilender dan steenkool. "De deal met de VS is uiteindelijk niet in overeenstemming met de Europese doelen om in 2050 klimaatneutraal te zijn", zegt Van Schaik. "De echte manier om van het gas af te komen is door meer duurzame energie te produceren."