Onderzoek
KRO-NCRV

Wanneer komt dé grote doorbraak met de kwantumcomputer?

foto: ANP
  1. Nieuwschevron right
  2. Wanneer komt dé grote doorbraak met de kwantumcomputer?

Het is alweer zeven jaar geleden dat Google voor het eerst met een kwantumchip een berekening liet zien die efficiënter was dan een klassieke computer. Sinds die tijd wordt uitgekeken naar een zogenaamde kwantumcomputer. Wanneer is het 'Q-day'?, vraagt Spraakmaker en president van De Nederlandsche Bank Olaf Sleijpen zich af.

Q-day 

Eén echte doorbraak (of Q-day, voor kwantumliefhebbers) gaat er volgens Julia Cramer van de Universiteit Leiden waarschijnlijk niet komen. "Het wordt niet zoals bij de landing op de maan", zegt de universitair docent Quantum & Society.

Natuurkunde van kleinste deeltjes 

Kwantummechanica is de natuurkunde van de kleinste deeltjes en is een relatief jong vakgebied. "We weten pas honderd jaar hoe dat werkt. Die kleinste deeltjes gedragen zich soms anders dan we in onze zichtbare wereld gewend zijn."

Zo kunnen ze bijvoorbeeld op twee plekken tegelijk zijn en een sterke verbinding met elkaar hebben, waardoor het bijna lijkt alsof ze één deeltje zijn, maar dan over een afstand." De grote belofte van kwantumcomputers is dat bepaalde rekenproblemen veel efficiënter kunnen worden opgelost en dat er met kwantumtechnologie sterkere netwerken kunnen worden gemaakt.

Stap voor stap 

Niet alleen in Leiden, maar over de hele wereld zijn wetenschappers bezig met onderzoek in de kwantummechanica. "We komen steeds een stukje verder", vertelt Cramer. Samen met Spraakmakers-verslaggever Mariëlle Beers staat ze in een geïsoleerde collegezaal van de Universiteit Leiden. Te dichtbij de onderzoeksruimte zou te veel herrie zijn. "Alles wat nodig is om zo'n kwantumchip te controleren, maakt ontzettend veel herrie", zegt Cramer.

De controle vindt plaats bij extreem lage temperaturen. "Bij het absolute nulpunt, min 273,15 graden Celsius. Om dat te kunnen doen heb je grote machines nodig waarin stikstof en helium worden rondgepompt." Als er ooit een kwantumcomputer komt, dan wordt dat ook geen handige laptop, maar een enorm apparaat dat in speciale, trillingsvrije laboratoria staat.

Nederland kwantumland 

Nederland is volgens Cramer historisch gezien goed in de kwantummechanica. "Hier in Leiden is voor het eerst vloeibaar helium gemaakt. Dat zorgt voor die extreem lage temperaturen, waardoor we die kwantumexperimenten kunnen doen." Nederland is meegegroeid met de technologie en probeert met een speciale kwantumstrategie vanuit de overheid die koppositie te behouden.

Advertentie via ster.nl
Advertentie via ster.nl