Gezondheid
KRO-NCRV

Luchtkwaliteit in Nederland veroorzaakt gezondheidsproblemen: 'Schone lucht zou mensenrecht moeten zijn'

foto: ANP
  1. Nieuwschevron right
  2. Luchtkwaliteit in Nederland veroorzaakt gezondheidsproblemen: 'Schone lucht zou mensenrecht moeten zijn'

Hoewel de luchtkwaliteit in Nederland in vergelijking met andere landen helemaal zo slecht nog niet is, voldoen we ook niet aan de norm van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). En dat veroorzaakt gezondheidsproblemen en een kortere levensduur. "Nederland is waanzinnig dichtbevolkt met veel activiteit. Er is heel veel landbouw, veel industrie, veel mensen rijden, mensen hebben houtkachels. Daardoor is de luchtkwaliteit niet optimaal", vertelt Maarten Krol, hoogleraar Luchtkwaliteit en atmosferische chemie aan de Wageningen University, bij Spraakmakers.  

Video niet beschikbaar

De luchtkwaliteit in Nederland wordt "steeds beter", benadrukt Krol, maar we zijn er nog niet. Doordat het nog niet op peil is, krijgen we longaandoeningen als COPD en longkanker. Daarnaast leven we zo'n 10 maanden korter, vertelt de hoogleraar. "Wereldwijd is dat twee jaar", voegt Krol eraan toe. Schonere technologieën, met name in auto's, hebben de luchtkwaliteit dan wel verbeterd, maar er is nog een slag te maken.

Oorzaken

In 2023 zullen de Europese luchtkwaliteitsnormen worden aangescherpt, maar ook die "worden niet zo streng als de WHO-aanbevelingen", verklaart Krol. Het economische belang en het gezondheidsbelang werken elkaar namelijk tegen. "Die normen zijn een compromis." Maar waar komt dan de meeste luchtvervuiling vandaan? De vier grote bijdragers daaraan zijn de landbouw, de industrie, houtkachels en het verkeer, vertelt Krol. 

Boosdoeners

"Het is een grote determinant van de gezondheid", zegt Krol over de luchtkwaliteit in jouw omgeving. De "grote boosdoener" in het geheel is fijnstof. "Hoe kleiner de deeltjes, hoe gevaarlijker. Het is een veelkoppig monster, er zijn allerlei bronnen en moeilijk onder controle te houden", legt Krol uit. Zo komen er vervuilende gassen, zoals stikstof en ozon, de lucht in. 

Normstelling

Toch stelt Krol dat de luchtkwaliteit "steeds beter" wordt in Nederland. "In de vorige eeuw zat er nog lood in de benzine", noemt de hoogleraar als voorbeeld. Het maakt vooral uit waar je woont en of dat in de buurt is van bijvoorbeeld bedrijven als Tata Steel, scheepvaart of snelwegen. "Schone lucht kan je een mensenrecht noemen", aldus Krol. "Het is een taak van de overheid om aan normstelling te doen." 

Verboden

"Het is een moeilijke maatschappelijke discussie", gaat Krol verder. Zo ligt er een schone lucht-akkoord om "dit soort problemen" aan te pakken, "maar het is niet afdwingbaar." Ondertussen proberen gemeenten met BBQ- en stookverboden de luchtkwaliteit te verbeteren, maar daar is weer veel weerstand tegen. Maar ook Paasvuren en vuurwerk tijdens Oud & Nieuw tasten de luchtkwaliteit aan. 

Wat kan je er zelf aan doen? 

Krol legt uit dat koken op gas een verbrandingsproces is, waardoor fijnstof vrijkomt in huis. "Elektrisch koken is beter." Daarnaast kan je denken aan zuiveren met filters. "Luchtzuiverende planten zou iets kunnen schelen, maar het is niet zo dat ze de luchtvervuiling opeten", voegt de hoogleraar daaraan toe. "Het is een lastig probleem om op te lossen." 

Mis niets met de nieuwsbrief van Spraakmakers

Spraakmakers maken we mét jou als luisteraar. En om jou zoveel mogelijk bij ons programma te betrekken, versturen we een dagelijkse nieuwsbrief. Hierin vind je de stelling van de dag, de onderwerpen in de uitzending en een interessant artikel dat zeker het lezen waard is. Zo kun je gemakkelijk meepraten en mis je nooit meer iets!

Meld je hier aan.

Advertentie via ster.nl
Advertentie via ster.nl