Rellen in Frankrijk: 'Deze beweging is gestuurd door extreemlinks activisme'

Linkse Franse politiek

Brandende auto’s, geplunderde winkels en gewelddadige confrontaties met de politie: de onrust in Frankrijk is al dagenlang een veelbesproken onderwerp. Maar welke maatschappelijke onrust ligt er achter deze rellen?

Volgens voormalig Frankrijkcorrespondent Kleis Jager begon het protest als een scholierenprotest. "Die hebben heus klachten die gehoord moeten worden in een gewone demonstratie, maar het is vooral de aanhang van bepaalde clubs. Je kunt niet zeggen dat de boeren op straat stonden, want de meeste boeren waren gewoon aan het werk." Hij vindt dat er daarom ook niet gesproken kan worden van een volksopstand. "Dat valt wel mee, denk ik dan."

"De linkse Franse politiek heeft zich er heel erg mee bemoeid", vertelt Parisienne en PowNed-verslaggever Nadia Palesa Poeschmann. De extreemlinkse Franse politieke partij LFI (La France insoumise, vertaald: Het Ongebogen Frankrijk) heeft onder leiding van Jean-Luc Mélenchon een oproep gedaan aan jongeren, burgers en vakbonden om de straat op te gaan. "En ik zag op Twitter dat die burgemeester uit Saint-Denis, Bagayoko, van LFI op de foto ging voor een brandende container", vertelt Poeschmann. "Nog net niet met zijn duimen omhoog. Die maakt er echt een PR-show van."

"En Bagayoko heeft gezegd: 'Geweld is soms geoorloofd en soms gerechtvaardigd'",voegt Jager toe. "Zo zijn er meer kopstukken binnen de LFI geweest die dit hebben aangemoedigd." Volgens Jager worden deze politici in Frankrijk ook wel pompiers pyromanes genoemd. "Dus brandweermannen die pyromaan zijn. Ze steken het vuurtje steeds weer aan."

"Mélenchon zegt: 'Val het systeem aan, zorg dat het neoliberale kapitalisme in elkaar stort'". vertelt Jager. "Voor Nederlanders is dat moeilijk te begrijpen, maar hij meent het echt. Politiek bestaat niet alleen uit verkiezingen en het parlement, maar is in zijn visie ook het gevecht op straat."

'Greta Thunberg en dat andere linkse tuig'

"Ik kijk natuurlijk met een mengeling van afschuw en jaloezie naar wat er in Parijs gebeurt", vertelt Marianne Zwagerman. "Ik vind dat wij ook al lang de straat op hadden moeten gaan. Sterker nog, ik ga elke dag en dan kijk ik achterom en dan zie ik niemand." Als Zwagerman naar de rellen in Frankrijk kijkt, doet ze dat niet alleen met positieve gevoelens. "Dan komt Greta Thunberg zich ermee bemoeien en al dat andere linkse tuig. En dan loopt het uit de hand."

"Ik vind links altijd heel erg gevaarlijk", stelt Zwagerman. "En mijn beeld van Frankrijk is dat Marine Le Pen daar volgens mij toch voluit aan kop gaat. Maar ik hoor Kleis Jager nu zeggen dat het helemaal vanuit extreemlinks is georkestreerd. Ze hebben daar blijkbaar een Jesse Klaver die 75 jaar oud is en er toch in slaagt om zo’n grote groep mensen op de been te krijgen."

Plunderen

Een belangrijk onderdeel van de weerstand tegen de rellen in Frankrijk is het grote aantal vernielingen en plunderingen tijdens de protesten. "Bij Châtelet-Les Halles zie je ook beelden van allemaal jongeren die dat winkelcentrum aan het plunderen zijn", vertelt Poeschmann. "Ik denk wel dat heel veel Fransen echt ontzettend gemengde gevoelens hebben bij deze protesten. Want je ziet al die video’s van ondernemers die zijn geplunderd en die nog in discussie gaan. Of van bewoners die klappen kregen omdat hun auto op het punt stond vernield te worden. Dus wie is hier nu verantwoordelijk voor?"

'Linkse lieve meisjes en Palestijnse luitjes'

"Ik kwam op een hele interessante analyse", vertelt Zwagerman. "We hebben het hier eigenlijk over een soort rebellie, een opstand van twee groepen die allebei vinden dat de samenleving helemaal fout is en die zich slachtoffer voelen van de samenleving." Aan de ene kant zijn dat volgens Zwagerman de migranten. "Ze hebben het zo verschrikkelijk slecht, terwijl ze allemaal een gratis huis hebben en wij ons alsnog schuldig moeten voelen." De andere groep bestaat volgens Zwagerman uit autochtone kinderen van goede komaf. "iPhones komen gewoon gratis uit de kraan voor die kinderen. Zij denken dat ze overal recht op hebben, zonder ervoor te werken."

"En die twee groepen vinden elkaar dan in een soort weerzin tegen juist al die mensen die de staatsruif vullen", stelt Zwagerman. "Dit stuk maakte voor het eerst duidelijk voor mij waarom die lieve linkse meisjes met de bloemen in hun haar nou juist met die Palestijnse luitjes samen staan te demonstreren." 

Nederland

Poeschmann maakt zich zorgen over de vraag of het geweld naar Nederland zal overwaaien. "Ik denk wel dat het kan overwaaien als je ziet hoe snel het zich ook via TikTok heeft verspreid in Frankrijk." Volgens Jager hoeven we ons geen zorgen te maken dat het geweld naar Nederland overwaait. "Ik denk dat het om een paar redenen moeilijk is om te zeggen dat het in Nederland ook kan gebeuren. En ik denk dat dat te maken heeft met de politieke cultuur en met de straatcultuur."

Benieuwd naar het hele gesprek over de rellen in Frankrijk? Beluister nu de nieuwste aflevering van Op Z’n Kop via je favoriete podcast-app.