Twan Huys over 'Schoolmeester des Vaderlands' Koos Postema

Taboedoorbrekend

Koos Postema ging naar de Pedagogische Academie om leraar te worden, maar werd uiteindelijk toch presentator. Toch kwam de "schoolmeester van vroeger in zijn programma’s helemaal naar voren" in programma’s zoals Klasgenoten, Langs de Lijn en Met Het Oog Op Morgen, zag Huys. In de jaren ’70 presenteerde Postema ook spraakmakende programma’s zoals Een Klein Uur U en De Grote U. Zijn kracht volgens Huys: "simpelweg in mensen aan praat krijgen. Hij zat verhalen niet in de weg, en met zijn gevoelige interviewtechniek liet hij mensen zich totaal op hun gemak voelen, waardoor ze hem hele persoonlijke zaken durfden te vertellen." Met deze techniek slaagde hij er volgens Huys knap in taboes over bijvoorbeeld euthanasie en pedofilie in zijn programma’s te doorbreken.

De lessen van Postema

Koos Postema wilde volgens Huys "mensen vooral vertellen wat er in de wereld gebeurde." Toen er bij de VARA een richtingenstrijd uitbrak, en "hardline sociaaldemocraten wilde dat de hele omroep keihard naar links opschoof", is Postema weggegaan, vertelt Huys. "Hij hield niet van het pamfletisme.” Hij wilde, beschrijft Huys, "mensen gewoon op nieuwe ideeën brengen, en een emancipatoir programma maken." En dat heeft hij volgens Huys allemaal gedaan. 

Toch gaf hij de jongste generatie nog een politieke boodschap mee, in het programma Het Laatste Woord dat in 2017 werd opgenomen en werd uitgezonden na zijn dood. "Jonge mensen", verzoekt Postema, "zouden jullie wel de ogen en oren willen openhouden?" Hij vraagt deze generatie ervoor waken dat het "échte nationalisme met bedoelingen", wat volgens Postema altijd doorschuift naar fascistoïde opvattingen, nooit meer terugkomt. "Help de mensen die getroffen zijn door globalisering, maar niét door ze een vals nationalisme op te leggen, waardoor altijd weer oorlogen zullen ontstaan", luidt de laatste les van de "schoolmeester des vaderlands".