Wat betekent het huidige akkoord tussen de VS, Denemarken en Groenland?

"We zien de hand van Mark rutte terug in het proces", zegt Michaloliákos. "In januari, toen er weer dreigementen geuit werden en Trump met zijn dreigementen de NAVO echt onder druk zette, stelde Rutte al dat de veiligheidszorg van de Verenigde Staten serieus genomen moest worden." Volgens Michaloliákos is het huidige akkoord niet anders dan een akkoord dat er al lag. "Die deal die stamt uit 1951 tussen Denemarken, Groenland en de Verenigde Staten. Die had al precies dezelfde voorwaarden als de deal die nu naar buiten is gekomen." Die eerdere deal gaf al het recht aan de Verenigde Staten om militaire bases in te richten op Groenland. 

Afspraken

De belangrijkste punten uit dit akkoord verschillen per perspectief, legt Michaloliákos uit. "Vanuit Amerikaans perspectief zijn de belangrijkste punten dat Amerika zeggenschap krijgt over de militaire aanwezigheid van zogezegde vijanden in Groenland. Daarnaast kan het de Golden Dome gaan bouwen." Dat is een systeem waarmee raketten tijdig gedetecteerd kunnen worden. "Tenslotte kan het toegang krijgen tot grondstoffen."

"Het perspectief van de andere kant van de Atlantische Oceaan is dat de soevereiniteit gehandhaafd blijft en dat Amerika niet overgaat tot militaire actie." Michaloliákos benadrukt dat de exacte plannen nog niet bekend zijn. "Misschien behouden Groenland en Denemarken wel een veto over wat er gebeurt, maar dat moet zich natuurlijk nog gaan uitwijzen in de toekomst."

Er zijn redenen om aan de zelfbeschikking van Groenland te twijfelen, zegt Michaloliákos. "In mijn ogen zijn dat terechte zorgen. Amerika handelt heel erg in eigenbelang. Dat betekent dat een deal in mijn ogen niet zoveel waard is." 

Geen verschil

De deal die nu gesloten is, vormt dus geen grote verandering ten opzichte van het oude akkoord, zegt Michaloliákos. "Voor zover ik dat kan inschatten, lijkt het er enorm op. Er bevinden zich nu nauwelijks militairen van Amerika op Groenland, terwijl dat wel mag." De reden voor het huidige akkoord zoekt Michaloliákos dan ook vooral in de timing, in plaats van in de inhoud. "Misschien is de werkelijke toedracht van de aankondiging nu dat de midterms naderen en dat het buitenlands beleid van Trump heel erg afgekeurd wordt. En dat hij dit graag als succes wilde delen met de bevolking."

"Ik geloof er nog steeds in dat af en toe je tanden laten zien als Europa effectiever is dan om Trump eindeloos naar de mond praten. Want op dat moment deinste hij terug en was hij bereid tot diplomatie en het sluiten van een deal." Toch verwacht Michaloliákos niet dat met deze deal de gemoederen op lange termijn tot bedaren zijn gebracht. "Ik verwacht dat de crisis op korte termijn bezworen is. Maar ik verwacht daarbij ook dat als het Trump goed uitkomt om het op te spelen, hij dat dan ook niet zal nalaten."