Trump claimt opnieuw de Amerikaanse achtertuin: 'Monroe-doctrine 2.0'
- Nieuws
- Trump claimt opnieuw de Amerikaanse achtertuin: 'Monroe-doctrine 2.0'
De Amerikaanse president Donald Trump wil Noord-, Midden- en Zuid-Amerika naar zijn hand zetten. "De Monroe-doctrine 2.0", zegt Amerikakenner Willem Post in WNL In de Kantine op NPO Radio 1. Die term stamt uit het begin van de negentiende eeuw, toen president James Monroe de basis legde voor Amerikaanse dominantie in Latijns-Amerika.
Trump haalde zelf ook de zogeheten Monroe-doctrine aan. "We zijn Monroe lang vergeten, maar dat zullen we niet meer doen", zei hij zaterdag tijdens een persconferentie over de Amerikaanse operatie in Venezuela, waar president Nicolás Maduro gevangen werd genomen en naar de Verenigde Staten werd overgebracht. "De Amerikaanse dominantie zal nooit meer in twijfel worden getrokken."
James Monroe verklaarde in 1823 dat de Verenigde Staten zich verzetten tegen alle Europese bemoeienis op het westelijk halfrond. Het idee was defensief, maar is later juist symbool komen te staan voor de Amerikaanse bemoeienis bij de binnenlandse politiek in Midden- en Zuid-Amerikaanse landen. Ook in de vorige eeuw hebben de Amerikanen meerdere keren staatsgrepen gesteund in Latijns-Amerika.
Manuel Noriega
De inval doet Post lichtelijk denken aan de gevangenneming van Manuel Noriega, de dictator van Panama in de jaren 80 die werd opgepakt door de Amerikanen. Noriega kwam aan de macht als legerleider, manipuleerde verkiezingen en regeerde autoritair. Tegelijk werkte hij jarenlang samen met de VS en de CIA, maar werd later beschuldigd van drugshandel, corruptie en mensenrechtenschendingen.
In december 1989 viel de VS Panama binnen tijdens Operatie Just Cause, officieel om Amerikaanse burgers te beschermen en Noriega te arresteren. Na enkele dagen vluchtte Noriega en verschool zich in de Vaticaanse ambassade. De VS zetten hem onder druk, waarna hij zich op 3 januari 1990, precies 36 jaar geleden, overgaf.
Maduro wordt eveneens massale drugshandel verweten, naast het steunen van terroristische organisaties, fraude, verduistering en misbruik van staatsmiddelen. De afgelopen maanden bouwde de VS een massale troepenmacht op voor de Venezolaanse kust, vielen zij meerdere vermeende drugsboten aan en namen ze olietankers in beslag. Desondanks wisten de Amerikaanse speciale eenheden die het huis van Maduro binnenvielen een absoluut verrassingseffect te creëren.
Invloedssferen
De inval in Venezuela is daarom van een ander kaliber. "In de juridische wereld kan je zeggen dat Venezuela een soevereine staat is die je niet zomaar mag binnenvallen", is Post stellig. "Het internationaal recht moet je respecteren. Dat is de juridische wereld waar wij als Nederlanders ons collectief thuis bij voelen."
Maar volgens Post verandert de wereld in rap tempo naar één die is verdeeld in invloedssferen. "Dan hoort dit gebied steeds meer onder Amerikaanse invloed te komen. Rusland heeft bijvoorbeeld het oosten van Europa en Oekraïne. We kennen de vriendelijke bewoordingen die beide heren nog weleens uitwisselen", doelt hij op Trump en Vladimir Poetin. "En China doet dit in Azië. Dat is de wereld waarin we nu leven."
Sterker nog, Trump gaf aan dat de VS de komende tijd Venezuela gaan runnen. "Een hele opvallende uitspraak. Het beeld van vandaag is dat je het land binnenvalt en je gaat er weer uit. Deze uitspraak zegt wel even iets anders. Het is groot nieuws."
Ook benadrukte Trump het belang van olie in het land. Volgens hem is de olie "gestolen" van Amerika. "We gaan de olie terugpakken die we lang geleden hadden moeten terugpakken", verklaarde hij.
'Bevrijdingsdag voor miljoenen Venezolanen'
Ondanks de gewelddadige aard van de aanval, die Post een "politieke flitsactie" noemt, is het ook "bevrijdingsdag voor miljoenen Venezolanen". Volgens Post gaat het daar te weinig over.
"Maduro was een vreselijke dictator. Er zijn tienduizenden mensen standrechtelijk geëxecuteerd, alleen omdat je kritiek had op Maduro. De gevangenissen zitten overvol, de economie is een puinhoop en er wordt gezegd dat 97 procent van de Venezolanen die over zijn in armoede leven, waarvan 70 procent in bittere armoede." Miljoenen Venezolanen zijn uit het land gevlucht.
Buiten Venezuela durven mensen de straat op te gaan, maar in de hoofdstad Caracas is het vooralsnog erg stil op straat. Enkele honderden aanhangers van de opgepakte leider verzamelden zich om zijn vrijlating te eisen, maar verder bleef het rustig.
'Voor het eerst in jaren is er hoop'
Journalist Bart Schut, die een Venezolaanse vrouw heeft, reageerde verheugd op het nieuws. Hij en zijn vrouw trekken een fles rum open op het gevangennemen van Maduro. "Er is voor het eerst in jaren hoop. Het is een achtbaanrit geweest, waardoor de mensen erg negatief zijn geworden. En het was ooit het rijkste en vrolijkste land van Zuid-Amerika."
Mocht er een tweede aanvalsgolf van de Amerikanen komen, dan "gaat het overgrote deel van de mensen de straat op om de Amerikanen bloemen om de nek te hangen".
In de Kantine
Maatschappelijke kwesties, debat én sport: de ideale zaterdagmiddagmix, live vanuit Rotterdam van 17.00 tot 19.00 uur op NPO Radio 1. Gepresenteerd door Fidan Ekiz en Wieger Hemmer.
Gerelateerd




