Specialist funerair erfgoed: 'Grafroof en vernieling zijn zo oud als de mensheid'
- Nieuws
- Specialist funerair erfgoed: 'Grafroof en vernieling zijn zo oud als de mensheid'
Maandag werd bekend dat de politie drie mensen verdenkt van diefstal op de Algemene Begraafplaats van Den Haag: een grafruimer en twee andere medewerkers zouden spullen hebben geheeld. Het stelen van kostbaarheden uit een graf is schokkend, "maar gebeurde vroeger nog veel vaker," zei Leon Bok, specialist op het gebied van 'funerair erfgoed'.
Een specialist in funerair erfgoed geeft advies over historische begraafplaatsen en grafmonumenten en hoe daarmee om te gaan, legt Bok uit. "De eerste reflex is heel vaak: er wordt niet meer voor betaald, dus dan ruimen we de boel op. Maar er is heel veel aan grafcultuur wat de moeite waard is om te behouden."
Visitekaartje
Het behouden van grafcultuur is belangrijk omdat het feitelijk het visitekaartje van de begraafplaats is, zegt Bok. "Een stukje historie laten zien, eventueel bekende personen, maar vooral hoe men in het verleden met de doden omging. Dat verandert de laatste jaren inderdaad wel heel erg door de opkomst van het natuurbegraven en zeker al een aantal decennia het cremeren."
Het bericht van de grafroof in Den Haag verraste Bok niet. "Het schokt wel, maar grafroof en vernieling en al dat soort zaken, die zijn zo oud als de mensheid." Volgens Bok ging het niet altijd om kostbaarheden, maar kon het ook om de menselijke resten gaan. "Er zijn verhalen bekend uit het verleden, uit de negentiende eeuw, dat graven inderdaad bewust werden geschonden om het skelet eruit te halen, om te dienen voor studenten die medicijnen studeren."
Vondsten
Tussen het ruimen van een graf of grafkelder zitten verschillen, zegt Bok. "Een grafkelder is wat makkelijker dan een graf, daar wordt gekeken naar wat er nog aanwezig is en hoe dat eruit ziet. Maar dat is niet altijd een even fijn werkje. Soms is de vertering ergens opgehouden, maar soms vind je ook kleding die ineens verrassend gaaf en goed is."
Er is een speciaal stappenplan voor grafruimers, die is door de Landelijke Organisatie van Begraafplaatsen in Nederland uitgegeven. Maar daar staat niet expliciet in dat je kostbaarheden die je tegenkomt, niet mee mag nemen. "Omdat ervan uitgegaan wordt dat je je werk op de juiste wijze doet. Het is een ongeschreven regel dat je wat je uit het graf haalt, dat je daar verder niet aan komt." Bok denkt dat in een nieuwe editie die regel er wel in komt te staan.
Hoe vaak komt een grafroof als die in Den Haag eigenlijk voor?
Met het Oog op Morgen
NOS Met het Oog op Morgen brengt aan het eind van de dag een overzicht van het nieuws, de ochtendkranten en journalistieke interviews met mensen in en achter het nieuws, omlijst door mooie muziek.
Het Oog is er elke dag van 23:00 tot 00:00. De presentatie wordt dagelijks afgewisseld tussen onder andere Lucella Carasso, Winfried Baijens, Coen Verbraak, Sheila Sitalsing, Chris Kijne, Elisabeth Steinz, Mieke van der Weij, Simone Weimans, Rob Trip en Wilfried de Jong.
Gerelateerd
