Er zijn te weinig diverse donoren

Een perfecte donormatch is afhankelijk van verschillende factoren. Die factoren verschillen per type donatie: bloed-, stamcel- of organen. Maar één aspect is vrijwel altijd cruciaal: etnische achtergrond. De kans is groter dat DNA-profielen beter overeenkomen bij mensen met een vergelijkbare afkomst. Daarom hebben de Nederlandse Transplantatie Stichting, Sitchting Matchis en Stichting Sanquin een campagne gestart: Donor Van Ons. 

Want die perfecte match ontbreekt, moeten artsen genoegen nemen met minder optimale alternatieven. "Artsen gaan nu omlaag van de beste match naar een oké match", legt Merlijn van Hasselt van Stichting Sanquin Bloedvoorziening uit. "En dat heeft gevolgen voor de patiënt zelf." 

Bloedtransfusies

Voor Florence Marina is dit geen onbekende kwestie. Zij heeft eens in de zoveel tijd een bloedtransfusie nodig omdat ze sickelziekte heeft. "Normaal gesproken zijn je bloedcellen rond. Die van mij zijn halve maan vorming waardoor ze kunnen blijven hangen in de bloedwegen", vertelt ze. Dat leidt tot allerlei soorten klachten. Zo heeft ze last van vermoeidheid en maandelijks last van hevige pijnaanvallen. "Je kan de pijn vergelijken met bevallingspijn", zegt ze. 

Hoewel zij zelf weinig merkt van de zoektocht naar een geschikte donor, ziet ze in haar omgeving wat het tekort betekent. Mensen van kleur moeten vaak langer wachten op een passende bloedtransfusie. "Ik kan me voorstellen dat er veel situaties zijn waarbij je niet kan wachten", zegt ze. Daarom zet ze zich ervoor in dat zoveel mogelijk mensen van allerlei verschillende achtergronden donor worden. Zo praat ze erover met vrienden en familie. "Ik zet me er ook online heel erg voor in." 

Onwetendheid en wantrouwen

De nood is hoog. "Op dit moment is het 26% van de mensen en die groep groeit", aldus Van Hasselt. Toch blijft het aantal donoren achter. "Mensen hebben niet het besef dat het zo nauw luistert en dat het überhaupt nodig is", zegt Van Hasselt. Daarnaast speelt wantrouwen een rol. Veel mensen krijgen de informatie het liefst vanuit hun eigen gemeenschap. "Wij krijgen vanaf thuis ook de boodschap van: wees heel voorzichtig als het gaat om de medische wereld", zegt Florence Marina. Er waren eerder gevallen van mensen van kleur die meededen aan een onderzoek zonder dat ze dat doorhadden. 

Ook religieuze twijfel speelt mee. "Als we bijvoorbeeld kijken naar de Marokkaans Nederlandse achterban, dan horen we vaak mensen zeggen dat ze niet weten of het mag", legt Van Hasselt uit. Volgens hem staat in de Koran echter dat het redden van een mensenleven altijd is toegestaan. Fatwa’s kunnen mensen daarbij adviseren en helpen.

Campagne

Met deze campagne hopen de betrokken organisaties het bewustzijn te vergroten en het vertrouwen te herstellen. Ze snappen dat ze tot nu toe onvoldoende hebben gedaan om deze brede groep te bereiken. "Ik denk dat we dat met deze actie dat veel sterker maken", zegt Van Hasselt. 

Meer informatie is te vinden op donorvanons.nl.