Dit is het jaar van de Steenuil
- Nieuws
- Dit is het jaar van de Steenuil
Het is een icoon van het kleinschalig cultuurlandschap: de steenuil. Maar waar nu dat landschap afneemt, doet dit geliefde uiltje dat ook. Daarom hebben Sovon Vogelonderzoek, Vogelbescherming Nederland en de landelijke steenuilenwerkgroep STONE 2026 uitgeroepen tot het Jaar van de Steenuil. Met de benoeming vragen de organisaties om extra aandacht voor het kleinste uiltje van ons land. In Vroege Vogels spreken we zondag met Roos Reinartz van SOVON en Ronald van Harxen, steenuilenonderzoeker bij STONE.
Dit is het Jaar van de Steenuil!
Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.
De steenuil, wie kent ‘m niet? Ongeveer zo groot als een spreeuw, met felgele ogen onder witte wenkbrauwstrepen en een bruingrijs verenkleed met witte camouflagevlekken. In tegenstelling tot veel andere uilen, kun je deze soort vrij gemakkelijk overdag aantreffen. Genietend van het zonnetje in een knotwilg bijvoorbeeld, zoals in het filmpje van Anne Oostvogels.
Knotwilgen, maar ook paaltjes, oude schuren en fruitbomen zijn goede plekken om een steenuil tegen het lijf te lopen. Het is namelijk een echte cultuurvolger die graag broedt op boerenerven, gelegen in kleinschalige, open landschappen. Op dat soort plekken kan die namelijk ruim voldoende voedsel vinden in de vorm van insecten, muizen en vogeltjes.
Intensieve landbouw
In het begin van de 20e eeuw was het habitat waarbij de steenuil gedijt vrij algemeen in Nederland en zodoende kwam de vogel veel voor in ons land. Door de intensivering van de landbouw in de tweede helft van de 20e eeuw verdween het kleinschalige landschap waar steenuilen zo van houden. De populatie en ook de verspreiding in Nederland nam ernstig af door deze ontwikkeling. Vooral in het westen en noorden van het land verdwenen steenuilen op heel veel plekken.
Rond het begin van de eeuwwisseling stopte de afname en werd de trend stabieler. De afgelopen 15 jaar is zelfs sprake van een kleine toename in de populatiegroei. Hiervan is met name sprake in het oosten, zuiden en midden van ons land, waar nog kleinschalige cultuurlandschappen voorkomen.
foto: Ronald van Dijk
Het Jaar van de Steenuil
In 2026 hopen Sovon Vogelonderzoek, Vogelbescherming Nederland en STONE meer te weten te komen over de verspreiding en het gedrag van de steenuil. Ook willen ze de positie van de vogel in ons land versterken. Om dat voor elkaar te krijgen, hebben ze verschillende projecten ontwikkeld, zoals 'Zet de Steenuil op de kaart', 'De roep van de Steenuil' en de 'Erfwijzer'.
Vroege Vogels: iedere zondagochtend van 07.00 tot 10.00 uur.
Vroege Vogels is hét programma over natuur en milieu. Op zondagochtend te beluisteren op NPO Radio 1 en vrijdagavond te zien op NPO 2. Like Vroege Vogels op Facebook of volg het programma op Twitter of Instagram.
Gerelateerd
