De eerste hazenverplaatsing met zenderonderzoek in Utrecht

Het is een van de eerste keren dat een gemeente zo’n verplaatsing uitvoert en de eerste keer dat zij het effect analyseren met een zenderanalyse. "Het wordt een spannende dag", aldus ecoloog en projectleider Arthur Hoffmann.

Ingesloten hazen

Leidsche Rijn staat ook wel te boek als de grootste Vinexwijk van Nederland. Waar het gebied dertig jaar geleden vooral uit akkers en weilanden bestond, zijn inmiddels duizenden woningen uit de grond gestampt om te voldoen aan de grote woningvraag in Utrecht.

"Vroeger was heel Leidsche Rijn echt een hazengebied", zegt Hoffmann. "Door de vele bouwprojecten is nog slechts een klein stukje geschikt gebied overgebleven en ook daar gaat binnenkort gebouwd worden. Het behoud van de populaties is dan simpelweg niet meer houdbaar."

Extra bescherming voor konijnen, hazen en marterachtigen

In 2024 nam de provincie Utrecht het besluit om meer rekening te houden met konijnen, hazen en marterachtigen rondom bouwprojecten. Het gaat namelijk niet goed met die dieren. Concreet houdt het besluit in dat onderzocht moet worden of er hazen, konijnen en marters in een gebied leven vóór daar gebouwd of gesloopt mag worden. Wanneer er een risico op negatieve effecten voor de dieren is, moet een speciale vergunning worden aangevraagd. 

Omdat er nog steeds veel woningen bijgebouwd moeten worden, raakt de ruimte voor de hazen steeds schaarser. Ook kunnen de hazen zelf het gebied niet verlaten vanwege de bebouwing, de snelwegen en het Amsterdam-Rijnkanaal. Daarom bedacht de gemeente een andere oplossing. "We gaan de hazen nu verplaatsen, waardoor ze in een ander gebied verder kunnen", aldus Hoffmann. 

Zenderonderzoek 

"Een hazenverplaatsing met de methode die wij toepassen is een tijdje geleden ook al in Zuid-Holland gedaan", zegt Hoffmann. "De methode werkt dus." Maar over de gevolgen voor de hazen is volgens de ecoloog nog weinig bekend. "Dat gaan we met dit project ook uitzoeken. De grootste en sterkste hazen krijgen een tijdelijke zender om, die vanzelf afvalt. Dan kunnen we een aantal maanden volgen hoe hun integratie in het nieuwe gebied verloopt."

Hoffmann en de rest van het team hopen dat wanneer de resultaten binnen zijn, de methode ook op andere plekken in Nederland toegepast gaat worden. "Het is nu nog erg spannend allemaal, maar hoe meer we over die verplaatsingen weten, hoe beter we de hazen kunnen beschermen."