Wordt wachttijd voor asielzoekers door nieuwe regels straks nóg langer? 'Onmenselijk'

De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) zou eigenlijk 3500 aanvragen per maand moeten behandelen, maar dat zijn er in de praktijk 1500. Hierdoor zitten asielzoekers steeds langer vast in opvangcentra en is er geen goede doorstroom. 

Engelbertink denkt dat de achterstanden bij de IND komen door de vele afwijzingen van aanvragen. "Een afwijzing kost meer tijd dan een positief besluit, omdat daar nog twee stappen extra aan te pas komen. En we zien dat de kwaliteit van de besluitvorming best wel slecht is. Dat kost ook tijd, want een niet goed besluit wordt vervolgens vernietigd door de rechtbank en moet opnieuw gedaan worden door de IND."

'Niets goeds aan asielnoodmaatregelenwet'

Onder kabinet Schoof kwam de asielnoodmaatregelenwet. Deze is aangenomen door de Tweede Kamer en wordt begin februari behandeld door de Eerste Kamer. Maar volgens Engelbertink is er "niets goeds aan die wet". "Het idee van de wet is dat ze de instroom gaan verlagen, maar eigenlijk blijkt uit niets dat ze dat gaan doen. Integendeel, het heeft alleen maar effect op de mensen die er al zijn."

Onder deze wet krijgen vluchtelingen minder lang een vergunning. Deze gaat van vijf naar drie jaar. "Het idee daarvan is, zogenaamd, dat je de vergunning na drie jaar in plaats van vijf jaar gaat herzien. Maar ook met de vergunning van vijf jaar mag je die tijdens die vijf jaar herzien als de situatie opeens heel erg verandert." Alleen leert de ervaring dat de situatie nooit verandert in die vijf jaar, schetst Engelbertink. "Dus moet de IND alleen maar extra werk doen." Daarbij wordt de vergunning voor onbepaalde tijd afgeschaft. "Dan zorg je ook dat die mensen niet kunnen integreren en hier geen leven opbouwen."

Bovendien denkt Engelbertink dat de rechtspraak over zal lopen. "Een deel van de asielnoodmaatregelenwet is juridisch niet houdbaar, dus ook daar gaan we veel procedures over moeten voeren."

Europees migratiepact: 'Hele systeem loopt vast'

Vanaf 12 juni gaat het Europees migratiepact in, wat de procedure voor nieuwe vluchtelingen zal versnellen. Maar de asielrechtadvocaat maakt zich grote zorgen over de mensen die nu al in Nederland zijn en wachten op een verblijfstatus. "Met het nieuwe pact gaat de IND voorrang geven op alle zaken die vanaf 12 juni starten, om niet ook onder de nieuwe wet een achterstand te krijgen. Met dit pact komt de verantwoordelijkheid van Nederland veel meer bij andere EU-landen te liggen. Maar de mensen die nog onder de oude wetten vallen, kunnen wel vijf jaar wachten."