appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
STER Advertentie

Jortcast #82: Zelfde kwaliteit van man wordt in vrouw niet herkend

Johanna Westerdijk, eerste vrouwelijke professor van Nederland
donderdag 20 december 2018 | AVROTROS | Milou Brand

Nederland loopt achter met het aantal vrouwen in de top. Volgens het World Economic Forum staan we achter Nicaragua en achter Namibië op de ranglijst. Ook in de wetenschap is er nog genoeg te doen om de positie van vrouwen te versterken, vindt prof. dr. Belle Derks. In de Jortcast vertelt ze dat stereotypen ervoor zorgen dat we kwaliteiten in vrouwen nog niet genoeg herkennen, en dat meer institutionele maatregelen nodig zijn.

Jortcast #82 Nóg meer doen voor vrouwen in de wetenschap?

In totaal kwamen er het afgelopen jaar 71 nieuwe hoogleraren bij, waarvan 58 vrouwelijke. Dat is deels te danken aan de vijf miljoen euro die Jet Bussemaker in haar tijd als minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap beschikbaar stelde om het aantal vrouwelijke hoogleraren sneller te vergroten. De Westerdijk Talentimpuls, vernoemd naar Nederlands eerste vrouwelijke hoogleraar Johanna Westerdijk. "Als je ziet hoe weinig hoogleraren er elk jaar benoemd worden, stel dat daarvan de helft vrouw is, dan gaat het echt heel langzaam," zegt Derks, die naast hoogleraar voorzitter is van de Jonge Akademie. "Dus als je wil dat er aan de top van de wetenschap meer vrouwen zijn, is dit een goede strategie."

IJzeren vuist

Historicus dr. Geerten Waling zit ook aan tafel, heeft meegeluisterd, en zegt dat we niet alleen moeten kijken naar de overheid die te hulp moet schieten. "We moeten empowerment niet vergeten. Die vrouwen moeten gewoon met een ijzeren vuist door het glazen plafond heen beuken." Derks is het daar niet mee eens. Ze erkent dat het slim is om als vrouw te weten hoe het systeem werkt en wat zij er zelf aan kan doen. "Maar het is een suboptimale oplossing om het alleen aan de vrouwen over te laten."

De reden dat de overheid en instituties nodig zijn om de positie van vrouwen in de wetenschap te versterken, is ons stereotype van vrouwen. “We hebben allemaal het beeld dat vrouwen minder geschikt zouden zijn voor de wetenschap.” Een voorbeeld waarin dat tot uiting komt is volgens Derks het aannemen van hoogleraren. Uit onderzoek blijkt dat gesprekken waarin de sollicitatiecommissies vrouwelijke kandidaten bespreken vooral gaan over de twijfels, terwijl bij gesprekken over mannen gesproken wordt in termen van ‘ach hij is jong, veelbelovend, hij gaat dat nog wel leren.’ "En bij promoties zien we dat promotoren veel sneller geneigd zijn een man cum laude te geven dan een vrouw, terwijl er geen aanwijzingen zijn dat de kwaliteit van proefschriften verschilt."

Maatregelen

Derks benadrukt daarbij dat het niet alleen mannen zijn die dit doen, ook vrouwen houden deze systemen in stand. "We zijn er dus slecht in om diezelfde kwaliteit te herkennen in iemand waar een vrouwennaam bij staat." 

"Als ik alles bij elkaar optel, dan ontkom je dus niet aan meer institutionele maatregelen om te zorgen dat er écht wat verandert."

Correctie melden

Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1