Stand.nl
KRO-NCRV

Staakt-het-vuren tussen Iran en VS: 'Enige manier voor Trump om onder de oorlog uit te komen'

foto: ANP
  1. Nieuwschevron right
  2. Staakt-het-vuren tussen Iran en VS: 'Enige manier voor Trump om onder de oorlog uit te komen'

Er is een staakt-het-vuren tussen de VS en Iran die twee weken zal standhouden. Het tienpuntenplan van Iran is volgens de Amerikaanse president een "werkbare basis voor onderhandelingen." Daarbij claimen beide landen dit staakt-het-vuren als een overwinning. "Het was de enige manier voor Trump om onder de oorlog uit te komen", zegt Amerika-deskundige Kenneth Manusama bij Spraakmakers

De inhoud van het staakt-het-vuren is nog onduidelijk. Daarnaast is het onzeker wat de gevolgen zijn. Zo zit het Iraanse regime er nog, hebben ze nog verrijkt nucleair materiaal en hebben zij de macht over de oliedoorvaart in de Straat van Hormuz. Israël, die ook betrokken is in de oorlog, zal zich aan het staakt-het-vuren met Iran houden, maar het is nog onduidelijk wat dit betekent voor hun offensief in Libanon. Bovendien wil Iran herstelbetalingen krijgen en economische sancties opheffen. Volgens Manusama was dit een "wanhoopspoging" van de VS om een staakt-het-vuren te bereiken. 

Gezichtsverlies

"Trump wil een overwinning eisen, naar eigen woorden heeft de VS dat nu. Maar de Iraniërs komen er strategisch gezien vooral goed uit", gaat Manusama verder. Trump en de VS hebben de militaire infrastructuur en leiding wel kunnen uitschakelen, en beweren het kernwapenprogramma vorig jaar al te hebben uitgeschakeld. Maar inmiddels staat Amerika "geïsoleerd", waardoor ze in een "lastig parket" zijn gekomen en "gezichtsverlies" geleden, aldus Manusama. 

Sentiment

Trumps achterban is ook "verdeeld" over de oorlog, omdat hij tijdens de verkiezingscampagne beloofde geen 'eindeloze' oorlogen te beginnen. "Daar brak hij mee, maar dat kwam ook boven op de Epstein-files en de economie. Het lijkt een breekpunt", zegt Manusama. Thomas Erdbrink, oud-correspondent in Iran, meldt dat de Iraniërs die zich verzetten tegen het regime zich "achter de oren krabben" of de VS hen ook nog steunt. "Ze moeten nog steeds dealen met hun leiders, al is het sentiment de afgelopen weken gekeerd."

Straat van Hormuz

"Er is een vredesplan, geen overeenkomst. Het gaat veel over de Straat van Hormuz", gaat Erdbrink verder. Voorheen was er een nucleaire deal tussen de VS en Iran, maar die werd vastgesteld tijdens de Obama-regering. Die gaf "feitelijk totale controle" over het Iraanse kernwapenprogramma, maar daar is Trump uitgestapt. Defensiespecialist Patrick Bolder meent dat Iran er "beter uitgekomen" lijkt te zijn. "Iran heeft de hand aan de kraan en kan die open en dicht draaien."

"Europa en de EU zitten in een lastig parket. We zijn een bondgenoot van de VS, maar willen dat onze eigen schepen en olie door die Straat gaan", gaat de defensiespecialist verder. De VS is echter niet tevreden over Irans plannen met de Straat, verduidelijkt Steven Brakman, internationaal econoom aan de RUG. Als dat niet tot een "goed einde" wordt gebracht, heeft dat langdurige gevolgen. 

Hoge olieprijzen

"Er is filevorming in de Straat. Er moeten schepen uit en naar binnen, het gaat een tijd duren. Die tekorten moeten eerst opgelost worden, dan voorraden aangevuld. Landen willen dus de voorraden ophogen, gegeven het risico. De olieprijs zal hoog blijven", legt Brinkman verder uit. "Iran kunnen nu wel meer verdienen aan olie. De ironie is dat Iran meer olie heeft verkocht dan daarvoor en voor een hogere prijs."

Verenigde Naties

Beller Clara Overes wordt "naar" van de situatie, maar ook hoopvol. "Ik hoop dat het gedoe afgelopen is en mensen opgelucht adem kunnen halen. Maar Trump is onvoorspelbaar en Netanyahu is ook niet te volgen." Luisteraar Erik Busschens vindt dat de Verenigde Naties veel meer moeten doen. "Als VN moeten ze dit niet toelaten, anders is het recht van de sterkste de baas. Dit kan niet, we moeten het afkeuren."

Mis niets met de nieuwsbrief van Spraakmakers

Spraakmakers maken we mét jou als luisteraar. En om jou zoveel mogelijk bij ons programma te betrekken, versturen we een dagelijkse nieuwsbrief. Hierin vind je de stelling van de dag, de onderwerpen in de uitzending en een interessant artikel dat zeker het lezen waard is. Zo kun je gemakkelijk meepraten en mis je nooit meer iets!

Meld je hier aan.

Advertentie via ster.nl
Advertentie via ster.nl