appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
Afbeelding

Lezen in het Donker

De perfecte podcast om bij weg te dromen. Doe het licht uit, druk op play en laat je meevoeren. Wekelijks bespreken we de nieuwste wetenschaps- en geschiedenisboeken. Een uur vol met ontroerende geschiedenisverhalen, wetenschappelijke vergezichten en intieme gesprekken met schrijvers. Zij lezen voor uit eigen werk en nemen mooie, bijpassende muziek mee.

Podcast afleveringen

We hebben allemaal wel eens tijdelijk last van psychische klachten, maar als ze langer aanhouden kunnen ze ons leven te veel beïnvloeden. Dan kan de psychiater helpen. Want ook al lijkt elk probleem uniek, toch zijn er herkenbare patronen. In Waarom kan ik niet gewoon gelukkig zijn? laat Esther van Fenema de lezer meekijken in haar spreekkamer, maar ook in haar eigen hoofd. We zijn getuige van haar gesprekken met patiënten die worstelen met veelal herkenbare problemen (met kinderen, ouders, partners, druk van de omgeving, maar in de kern: vooral met zichzelf). In Focus gaat ze over haar boek in gesprek met presentator Lara Lauwigi.

#87 - Vilan van de Loo - Uit naam van de majesteit

donderdag 23 juli 2020, 16:00 uur

Van Heutsz is de meest omstreden militair uit de Nederlandse geschiedenis. Hij had veel bewonderaars, onder wie Wilhelmina en Emma, én veel vijanden. Hoe kon het gebeuren dat juist hij benoemd werd tot gouverneur van Atjeh en daarna tot gouverneur-generaal, onderkoning van Indië? En hoe manifesteerde Van Heutsz zich na die tijd als bekende en invloedrijke Nederlander in het thuisland?

Op alles wat Van Heutsz deed en naliet reageerde Nederland. Dat bleef zo tot ver na zijn dood. Met verschillende monumenten werd hij tot held verheven, om in de provotijd als symbool van de antikoloniale stroming als schurk vertrapt te worden. Hoe de man zelf dacht over het nut van militair geweld, de uitreiking van Militaire Willems-Ordes, en zijn majesteit onthult dit boek van schrijfster en onderzoekster Vilan van de Loo.

Te gast is René ten Bos, hoogleraar filosofie aan de Faculteit der Managementwetenschappen van de Radboud Universiteit. Daarnaast ook columnist voor onder meer het Financiële Dagblad en Filosofie magazine. En auteur van meerdere boeken waaronder Dwalen in het antropoceen en Extinctie. René ten Bos was daarnaast van 2017 tot 2019 Denker des Vaderland. En daar komt nu auteur van het boek 'De Coronastorm: hoe een virus ons verstand wegvaagde' bij.

Presentator Jacob de Vries gaat in gesprek met filosoof René ten Bos.

#85 - Stefan Buijsman - AI: Alsmaar Intelligenter

donderdag 9 juli 2020, 07:00 uur

Gezichtsherkenning, zelfrijdende auto’s, algoritmisch nepnieuws, Tinder-matches, deepfakes en sollicitatiegesprekken met een computerprogramma. Of we het nu willen of niet, we worden omringd door artificiële intelligentie. Maar wat betekent dat? Moeten we ons zorgen maken over een toekomst vol computers die slimmer zijn dan wij? Om daarachter te komen duikt Stefan Buijsman in zijn nieuwste boek in de kunstmatige intelligentie. Presentator Bouwe van Straten gaat met hem in gesprek.

Het is 1955. In een Indonesische rechtszaal worden de Nederlanders Jungschläger en Schmidt beschuldigd van het ondermijnen van de jonge Indonesische Republiek. Hun advocaat, Herman Bouman, is het land ontvlucht en nu wordt de verdediging door zijn echtgenote, Mieke Bouman, gevoerd. Het zijn politiek beladen strafzaken die de internationale krantenkoppen beheersen. Maar Mieke, verguisd in Indonesië en vereerd in Nederland, is geen juriste. Waarom neemt zij deze taak op zich? Wie is zij, en wat drijft haar?

Een strijdbaar bestaan beschrijft het leven van een complexe vrouw, haar werk en haar huwelijk. Van het studentenleven in Groningen naar het vooroorlogse Nederlands-Indië, en via de Japanse interneringskampen naar een onafhankelijk Indonesië. Pas als Mieke en Herman zich ten slotte terugtrekken op Ibiza blijkt welke prijs zij voor haar roem moeten betalen. Presentator Lara Lauwigi gaat in gesprek met schrijver Ernestine Hoegen.

Klimaatverandering, de plastic soep en duurzaamheid zijn grote thema's. Maar verandering begint bij jezelf moet de Nederlandse Emily Townley gedacht hebben. 'Zonder al te veel moeite kun je je eigen afvalproductie drastisch verminderen', zegt ze in deze nieuwe aflevering van de podcast Lezen in het Donker over haar boek 'Leven zonder afval'.
Presentator Mirthe van der Drift gaat bij haar op bezoek en neemt de proef op de som. Hoe veeg je met ‘minimal waste’ je billen af?

De meeste astronomen zijn het erover eens: het heelal zal niet altijd voortbestaan. De grote vraag is: áls het universum eindigt, hoe ziet dat einde er dan uit? Gaat dat met een sensationele knal of komen we pruttelend en sputterend tot stilstand? Over het einde doen verschillende theorieën de ronde, die allemaal in aan bod komen in het boek 'R.I.P. Heelal' van natuur- en sterrenkundige Ans Hekkenberg.

De eerste bewoners van de Lage Landen kennen wij vooral door de ogen van de Romeinen. Archeoloog Alexander van de Bunt verzet zich tegen het beeld dat zij scheppen in zijn boek ‘Wee de overwonnen: Germanen, Kelten en Romeinen in de Lage Landen'. Wat Van de Bunt betreft zit onze geschiedenis vol "epic stuff, spannender dan Game of Thrones!"

Door zijn beeldende omschrijvingen leer je de Germanen, Kelten en Romeinen kennen. Langzaamaan wordt duidelijk dat globalisering en emigratie van alle tijden zijn.

Schrijver Abdelkader Benali voelt zich op het strand in Marokko prettiger dan op het strand in Nederland. Daar valt zijn lichaam niet op, hier in Nederland wel. In gesprek met presentator Rose Heijnen vertelt hij over hoe de blik van de ander ons maakt, of juist breekt.

In zijn boek 'De Vreemdeling - Racisme uitgelegd aan onszelf' zoekt Benali, met de filosofie van Levinas in zijn achterhoofd, antwoord op de vraag hoe we in deze tijd anders naar de Ander kunnen kijken.

#79 - Marjolein Bax - Een wrang feest

woensdag 6 mei 2020, 10:53 uur

Het is een drukte van jewelste. De straten hangen vol oranje slingers en Nederlandse vlaggen. Het is feest. Maar niet voor iedereen. Want in het chaotische feestgedruis vallen er ook slachtoffers. Op 7 mei kwamen 32 mensen om op de Dam bij een schietpartij. Wanneer je de lokale kranten erbij haalt, vind je nog veel meer incidenten. Dat maakte de bevrijding een wrang feest, vindt schrijver Marjolein Bax.

In deze aflevering van de Lezen in het Donker: Marjolein Bax over haar boek 'Een wrang feest'.

Meer gesprekken met schrijvers vind je hier: https://www.nporadio1.nl/podcasts/lezen-in-het-donker.

# 78 - Ivar Schute - In de schaduw van een nachtvlinder

donderdag 23 april 2020, 13:45 uur

De Tweede Wereldoorlog liet veel sporen na. Monumenten en getuigenissen houden herinneringen levend. Maar deze oorlog liet ook blijvende leegtes achter, waardoor we niet eens kúnnen herinneren of herdenken. Ivar Schute kijkt met een heel eigen blik naar het erfgoed uit deze periode. Zijn archeologisch onderzoek in en bij diverse concentratie- en vernietigingskampen levert een nieuw perspectief op. Over zijn inzichten en ervaringen schreef hij een boek: In de schaduw van een nachtvlinder, een archeoloog op zoek naar sporen van de holocaust.

Uit vakmatige en persoonlijke interesse loopt hij vaak even verder, maakt een omweg, kijkt dieper, zoekt bronnen en meer achtergronden van een plek of een voorwerp. Ivar Schute vult met zijn verhalen iets van de enorme leegte die achterbleef. Schute gaat in gesprek met Gerda Bosman en leest fragmenten voor uit zijn zojuist verschenen boek.

#77 - Uit de schaduw van Pol Pot

dinsdag 7 april 2020, 14:07 uur

De Rode Khmer, onder leiding van Pol Pot, eiste tussen 1975 en 1979 het leven van bijna twee miljoen Cambodjanen. Achter de dictator stond al die tijd een tweede man, Nuon Chea. In tegenstelling tot Pol Pot deed hij er alles aan om anoniem te blijven.

In het boek ‘Uit de schaduw van Pol Pot’ dwing schrijver Michiel Kroesbergen Nuon Chea in het licht. Tijdens zijn reis door Zuidoost Azië wordt hij gegrepen door de geschiedenis van Cambodja. Kroesbergen volgt de rechtszaak tegen de kopstukken van de Rode Khmer vanaf de publieke tribune, luistert naar de getuigen en spit de Cambodjaanse archieven door. Aan de hand van getuigenverklaringen vertelt hij het verhaal van Nuon Chea. Zijn boek toont de nummer twee aan de wereld.

Playlist Michiel Kroesbergen:
Chuck Berry - No Particular Place To Go
Guns N' Roses - Civil War
Harry Styles - Sign of the Times

# 76 - Watskeburt, Lage Landen?

donderdag 2 april 2020, 14:13 uur

Ze bestaat al een eeuw, en gaat waarschijnlijk nooit meer weg: Nederlandstalige popmuziek. En in die honderd jaar zijn er behoorlijk wat legendarische acts ontstaan: van de vintage jazz-band The Ramblers tot de on-Nederlands coole Eefje de Visser. Maar wat zit er achter al die acts? Wat drijft ze, waar halen ze inspiratie uit?
Muziekjournalist Peter van Dyck schreef er een boek over: 'Watskeburt, Lage Landen?' Zijn levenswerk, zou je kunnen zeggen. Hij verwerkte dertig jaar aan materiaal in dit dikke boek over alles wat met Nederlandstalige muziek te maken heeft.

# 75 - Hoe werd Florence zó geniaal?

donderdag 19 maart 2020, 11:16 uur

Florence: het epicentrum van de Europese renaissance. Italië-deskundige Koen de Vos schreef er een boek over: 'De geniale stad.' Hoe kon het dat Florence zoveel genieën voortbracht in 100 jaar? En welke rol speelden figuren als Da Vinci, Michelangelo en de familie De' Medici daarin?
Presentator Hannah Dogger vraagt het aan Koen de Vos.

Journalist Frank Westerman groeide op in Drenthe, in Darp om precies te zijn. Daar lag, diep in het bos, een batterij kernkoppen opgeslagen. Praktisch naast een massavernietigingswapen wonen had groot effect op zijn jeugd. Angst voor nucleaire oorlog, voor dienstplicht en algehele chaos maakten hem tot een opstandige tiener. Hij liep mee in demonstraties en protesteerde voor wederzijdse ontwapening.

In zijn nieuwe boek 'De wereld volgens Darp' keert hij terug naar het dorp van zijn jeugd. Daar is de koude oorlog inmiddels weggetrokken. Maar in de rest van de wereld is dat nog lang niet zo. In filmische essays trekt hij langs de plaatsen waar de Koude Oorlog littekens achterliet.

#73 - Proeven van taart en wetenschap

donderdag 5 maart 2020, 13:57 uur

Wat hebben chocoladetaarten, raven en wetenschap met elkaar te maken? Wetenschapsfilosoof Sylvia Wenmackers legt het ons haarfijn uit in haar boek 'Kans op chocoladetaart'. Ze vraagt zich af hoe je taart het best kunt verdelen, waarom lichtrood roze heet maar lichtgroen gewoon lichtgroen, en wat ze moet zeggen als de kapper haar vraagt wat voor werk ze doet. Met veel kennis en stijl laat ze je 'proeven van wetenschap'. Bijna letterlijk.
Redacteur Bouwe van Straten in gesprek met wetenschapsfilosoof Sylvia Wenmackers.

Emoties zijn menselijk en heb je al vanaf het moment dat je uit de baarmoeder kruipt. Kinderen leren naarmate ze ouder worden steeds beter om te gaan met hun emoties. Soms gaat een verkering uit, moet je iets smerigs eten of mag je juist eindelijk wat later opblijven van je ouders, maar hoe ga je dan om met die emoties en kun je ze trainen?

Wouter de Jong vertelt in onze podcast Lezen in het Donker over zijn kinderboek: Superkrachten voor je hoofd. In het boek leren kinderen hoe ze met hun 'mentale superkrachten' om kunnen gaan.

#71 - Hoe overleef je in een narcistische wereld?

donderdag 30 januari 2020, 17:00 uur

Stel je hebt een relatie en je bent constant bezig met superieur zijn aan je partner. Je voelt je beter dan anderen, kijkt op mensen neer en je ziet relaties met vrienden of je geliefde als een competitie. Voldoe je aan deze voorwaarden? Dan ben je waarschijnlijk een narcist. Maar hoe is het om te leven als narcist, en hoe ontwikkelt iemand een narcistische persoonlijkheid?

We spreken hierover met ontwikkelingspsycholoog Eddie Brummelman, hij schreef het boek 'Bewonder mij!'. In het boek beschrijft hij hoe narcisme ontstaat bij kinderen, en hoe ouders en leraren gezonde zelfwaardering kunnen stimuleren zonder narcisme op te wekken.

De Poolse arts Dolek Guensberg was één van de dappere mannen die geholpen heeft ons land te bevrijden van de Duitse bezetting tijdens de Tweede Wereldoorlog. Dolek was Joods en vocht om zijn familie in Polen te bevrijden, om er aan het eind van de oorlog achter te komen dat dat tevergeefs was. Hij raakte bijna zijn gehele familie kwijt.

Dochter en schrijfster Miriam Guensberg dook in het verleden van haar vader en schreef het boek: Held zonder vaderland. Haar vader praatte niet graag over zijn vermoorde ouders en zijn Joodse roots in Polen, maar Miriam heeft het verhaal toch op papier kunnen zetten en zo geprobeerd hun onbekende verhaal alsnog te vertellen. Ze gaat met presentator Rose Heijnen in gesprek over haar boek.

De playlist van Miriam Guensberg:

Dwa Serduszka - Cold War
Schindler's List - Noa Eyl
Graj skrzypku, graj! - Olga Mieleszczuk
Hebreeuwse melodie - Noa Eyl

Het is oorlog in Syrië, in Jemen en straks is er misschien ook nog een oorlog tegen Iran. Is Iran momenteel het grote gevaar van het Midden-Oosten of valt dat toch wel mee? En wie is die jonge Saoedische kroonprins? Hij werd door menigeen ontvangen als hervormer maar blijkt nu steeds vaker een roekeloze tiran te zijn.

Midden-Oostenspecialist Carolien Roelants schreef boeken over Irak, Saoedi-Arabië en dit jaar verscheen haar nieuwste boek: Dwars door het Midden-Oosten. Ze was dertig jaar Midden-Oostenredacteur voor NRC Handelsblad. In aflevering van Lezen in het Donker gaat ze met presentator Rose Heijnen in gesprek over haar nieuwste boek en over haar reizen naar het Midden-Oosten.

De playlist van Carolien Roelants:
Fairouz - Kifak enta
Umm Kulthum - Enta Omry

"Op de cover zie je de zwevende blauwe kraan Ieper. Dat is echt een van mijn favorieten."

Reisjournalist Jeroen van der Spek schreef het boek: De gekste plekken van België, waarin hij 111 bizarre locaties omschrijft.

Maar wat maakt iets nou tot een gekke plek? "Wat ik heel leuk vind is een plek waar niks bijzonders aan te zien is, maar bij nader inzien een smeuïg anekdotisch verhaal achter zit."

Het verzamelen van hersenen klinkt als een hobby van iemand met een psychische aandoening. Maar Franz Joseph Gall verzamelde geen hersenen omdat hij alles niet op een rijtje had. Hij verzamelde hersenen om deze te onderzoeken en stond daarmee aan de basis van de frenologie. In deze aflevering van Lezen in het Donker spreekt presentator Steven Smit met schrijver Theo Mulder over het beroep en het leven van de verzamelaar. Theo is schrijver van het boek: De hersenverzamelaar.

Bij het woord 'gezellig' denk je waarschijnlijk aan allerlei positieve dingen, maar toch heeft dit woord ook een negatieve kant. Gezelligheid wordt in de Nederlandse cultuur vaak als sociaal dwangmiddel gebruikt; wie niets met anderen wil ondernemen krijgt te horen: 'Nou gezellig hoor!' In Lezen in het Donker spreekt presentator Tess de Bruijn schrijver Petra Vethman over haar boek Gezellig! Wat betekende dit woord in de Middeleeuwen? En wat houdt die oer-Hollandse gezelligheid precies in?

#65 - Walter Lucius - De Hartland-trilogie

donderdag 21 november 2019, 08:00 uur

Meer dan dertig jaar geleden ontvluchtte journaliste Farah Hafez uit Afghanistan nadat haar vader werd vermoord. Nu keert ze terug naar haar vaderland en begint ze een zoektocht naar een crimineel netwerk, dat jongens verhandelt.

Schrijver Walter Lucius dacht nooit romanschrijver te willen worden. Dit verhaal begon dan ook als tv-scenario; gaandeweg ontdekte hij de vrijheid van het schrijversbestaan. Bevrijd van alle beperkingen als producent en scenarioschrijver, schreef hij de thrillertrilogie Hartland. Presentator Astrid Crebas spreekt hem in een nieuwe Lezen in het Donker

#64 - Maria Goos - Smoeder

donderdag 14 november 2019, 07:00 uur

"Verdriet werkt als een telefoonverbinding. Als ik m'n verdriet toelaat ben ik weer bij haar.", dat schreef de toen 29-jarige Maria Goos in een van de vijf notitieboekjes die zij bijhield in de maanden na de dood van haar moeder in 1985. Sindsdien las ze de boekjes nooit meer, ze verdwenen in een koffer op zolder. Tot haar dochter Roos ze las en Maria de notities verwerkte tot haar haar nieuwe boek Smoeder. Presentator Mirjam Gulmans spreekt haar in een nieuwe Lezen in het Donker.

#63 - David van Bodegom - Het geheim van de schildpad

zondag 3 november 2019, 09:00 uur

Bij bijna alle diersoorten worden de vrouwtjes ouder dan de mannen. Biologisch gezien zijn vrouwen belangrijker en daarom robuuster gebouwd. Niet alle diersoorten worden even oud... Wij mensen zijn bijvoorbeeld nog nooit ouder geworden dan 122 jaar, maar schildpadden worden met gemak dubbel zo oud. Hoe doen ze dat?

Schrijver David van Bodegom vertelt in zijn boek Het geheim van de schildpad hoe de mens zijn gezonde leven kan verlengen. Zo zijn routine en matigheid belangrijker dan wát je precies eet. Presentator Hasan Evrengun spreekt hem in een nieuwe Lezen in het Donker.

#62 - Carina van Leeuwen - Onbekend maar niet vergeten

zondag 27 oktober 2019, 09:00 uur

"Er moet toch iemand zijn op de wereld die op deze persoon zit te wachten?"

In Nederland moet je overal geregistreerd staan. Als je een verzekering wil afsluiten, als je alcohol wil kopen of een bankrekening wil openen. Hoe kan het dat sommige mensen anoniem begraven worden? Forensisch rechercheur Carine van Leeuwen schreef samen met journalist Sybilla Claus het boek Onbekend maar niet vergeten, over onbekende doden. Presentator Hannah Dogger spreekt de forensisch rechercheur in een nieuwe Lezen in het Donker.

Over het Christendom en over de Islam is veel bekend, maar waar geloofde men in voor die tijd? Het Heidense verleden van Nederland is moeilijk vindbaar, maar als je goed zoekt kun je nog een aantal sporen traceren. Schrijfster Judith Schuyf loodst interviewer Lara Lauwigi langs heilige bomen en spirituele bronnen die vroeger van onschatbare waarde waren voor het Heidendom, aan de hand van haar boek 'Heidense Heiligdommen: Zichtbare Sporen van een Verloren Verleden'.

'Ik dacht dat hij ook een regisseur van zijn eigen leven was, als biograaf was ik bang dat hij de regie zou overnemen,' aldus biograaf Jan Willem Regenhardt over regisseur en beeldend kunstenaar Louis van Gasteren. Die regie bleek gelukkig mee te vallen, hij kreeg zelfs de sleutel van het huis. Toch was het schrijven van dit boek een flinke taak. Maar liefst veertien jaar deed Jan Willem over deze biografie; niet in de eerste plaats omdat Louis al zijn papierwerk bewaarde, maar vooral omdat hij maar niet stierf en actief bleef tot zijn laatste adem. Presentator Tess de Bruijn praat met Jan Willem Regenhardt over deze gelauwerde, maar ook omstreden kunstenaar; Louis van Gasteren doodde zijn ongehoorzame Duitse onderduiker in de oorlog en bracht daarom drie jaar door in de gevangenis.

#59 - Hennie Vaessen - De Slag om Arnhem: September 1944

dinsdag 24 september 2019, 07:00 uur

"Mensen die aan hun ochtendkoffie zaten en opeens een bom door het dak kregen. Je kon geen kant op als burger." 75 jaar na de Slag om Arnhem brengt schrijver en tekenaar Hennie Vaessen het stripboek 'De Slag om Arnhem September 1944' uit. Maar hoe doe je dat, een geallieerd offensief met zoveel slachtoffers vangen in striptekeningen? Schrijver Hennie Vaessen vertelt erover in de nieuwe Lezen in het Donker, waarin hij in gesprek gaat met presentator Rose Heijnen.

Millennials zijn gemakzuchtig, ambitieus maar onzeker, en ze komen om van de keuzestress. Zijn dit bevindingen of vooroordelen, en kun je dat eigenlijk wel zeggen over een hele generatie? Nienke Wijnants, auteur van 'Twintigers twijfels & dertigers dilemma's' heeft een antwoord op deze vragen. Met haar boek slaat ze een brug tussen twee generaties met een diepgeworteld onbegrip voor elkaar.

Lezen in het Donker met presentator Stephan Komduur en schrijver Nienke Wijnants.

#57 - Jelmer Mommers - Hoe gaan we dit uitleggen?

donderdag 12 september 2019, 11:28 uur

"We zijn de auteurs, de schrijvers van onze eigen toekomst." We stoten de laatste honderd jaar zoveel broeikasgassen uit dat we afstevenen op een onleefbare planeet. Maar een positieve conclusie van onderzoeker en schrijver Jelmer Mommers: het is nog niet te laat! Mommers deed de afgelopen vijf jaar onderzoek naar klimaatverandering en schreef het boek 'Hoe gaan we dit uitleggen?'. De schrijver vertelt er alles over in deze aflevering van Lezen in het Donker met presentator Jacob de Vries.

#56 - Jan Wim Buisman - Onweer

vrijdag 6 september 2019, 12:29 uur

Onweer. De een houdt ervan, de ander vindt het vreselijk. Lekker met zijn allen binnen zitten, kijken hoe het buiten dondert en flitst.

Van oudsher werden donder en bliksem gezien als een van Gods middelen om mensen te straffen. Tot 1752, toen de bliksemafleider werd uitgevonden.

Hoe kan het, dat mensen opeens anders begonnen te denken over natuurgeweld? Jan Wim Buisman schreef over deze omslag een boek: Onweer.

Lezen in het Donker met presentator Bouwe van Straten en schrijver Jan Wim Buisman.

#55 - Mark Tigchelaar - Focus aan/uit

donderdag 8 augustus 2019, 07:00 uur

"Ik krijg tegenwoordig een stuk minder gedaan dan vroeger, maar ben vermoeider dan ooit." In zijn nieuwe boek ‘Focus aan/uit’ vertelt neuropsycholoog Mark Tigchelaar hoe ons gebrek aan concentratie ons dagelijks nekt. We zijn allemaal druk, maar vaak niet écht productief. We zijn wel aanwezig, maar horen niet wat de ander zegt. Tigchelaar wil met zijn boek laten zien hoe we de grip op onze focus terug kunnen krijgen, zodat we weerbaarder zijn tegen stress en meer gedaan krijgen op het werk én in ons sociale leven.

Lezen in het Donker met presentator Jacob de Vries en schrijver Mark Tigchelaar.

#54 - Arita Baaijens - Paradijs in de Polder

donderdag 1 augustus 2019, 12:39 uur

"Zet mij op een kameel en ik snap het weer."

Ontdekkingsreiziger, bioloog en schrijver Arita Baaijens trok twintig jaar door de woestijn met haar kameel en verkende landschappen in de Sahara, Siberië en Papoea-Nieuw-Guinea.

De natuur is haar thuis. Het viel haar op dat herders en nomaden op een intieme manier met de natuur omgaan. Een manier wat ze miste in haar eigen leefomgeving. Om toch contact te maken met het Nederlandse landschap bedacht Baaijens tientallen oefeningen en schreef ze het boek: Paradijs in de Polder.

Lezen in het Donker met presentatrice Mirthe van der Drift en schrijfster Arita Baaijens.

#53 - Inge de Bever - Moederland

donderdag 25 juli 2019, 07:00 uur

In haar studentenhuis ontmoette schrijfster Inge de Bever haar toekomstige echtgenoot. Hun huwelijk bracht een hele nieuwe cultuur met zich mee: Haar man is van Turkse komaf en Inge werd zo van de ene op de andere dag mevrouw Aksoycan. Ze merkte bij het zoeken van een woonruimte dat deze achternaam haar niet altijd mee zou zitten, maar draagt hem alsnog met trots. In 'Moederland' beschrijft de schrijfster het samenkomen van de Hollandse nuchterheid en de mentaliteit van Atatürk, in een ontroerend en persoonlijke roman.

Lezen in het Donker met presentatrice Mirjam Gulmans en schrijfster Inge de Bever.

In ‘Lezen in het Donker’ vertelt Lilian de Bruijn hoe haar vader, volgens haar onderzoek, zijn hoogtij beleefde tijdens de Wederopbouw, maar nog steeds werd geteisterd door demonen uit zijn verleden.

Van haar vader had schrijfster Lilian de Bruijn alleen een wazig beeld. Een soort schim in haar hoofd. Ze had vrij weinig van hem meegemaakt en de herinneringen die ze nog had waren vaag en fragmentarisch. De mentale puzzelstukjes vormden samen Ton de Bruijn, haar vader, de kampoverlevende. Een man die tijdens de Wederopbouw opklom van kantoorbediende naar zakenman. Ton de Bruijn probeerde op te krabbelen, maar wist de herinneringen aan het kamp niet af te schudden. Hij verliet twee gezinnen en vond zichzelf in het drugsmilieu.

Lezen in het Donker met presentatrice Hannah Dogger en schrijfster Lilian de Bruijn.

#51 - Toine Heijmans - Marifoonberichten

donderdag 11 juli 2019, 16:18 uur

Schrijver Toine Heijmans houdt van de hondenwacht, de donkerste tijd van de nacht, vertelt hij presentator Rose Heijnen. En hij houdt van de zee. Daarover verscheen in april zijn boek Marifoonberichten. Een verzameling van waargebeurde verhalen die over een periode van twintig jaar in de Volkskrant verschenen.

Hij vertelt over zijn liefde voor zeilen en over zijn eerste oversteek van Engeland naar IJmuiden. Over zijn avonturen op Rottumerplaat en over het gezelschap van de marifoon, die hij natuurlijk ook heeft meegenomen naar de studio.

Lezen in het Donker met presentatrice Rose Heijnen en schrijver Toine Heijmans.

Nederland is niet saai en aangeharkt, maar juist rijk aan bizarre en bijzondere plekken. Reisjournalist en fotograaf Jeroen van der Spek heeft een selectie gemaakt van meer dan tweehonderd fascinerende bezienswaardigheden, verborgen pareltjes en immense zelfbouwprojecten voor zijn boek 'Alle(r) gekste plekken van Nederland'. Allemaal plekken die niet alleen een omweg waard zijn, maar ook stuk voor stuk goed zijn voor een ongewoon verhaal. Samen met presentator Hasan Evrengün gaat Van der Spek langs bij enkele van de meest markante plekken in ons land.

Lezen in het Donker met presentator Hasan Evrengün en schrijver Jeroen van der Spek.

#49 - Katja Kreukels - Mijn vader was een priester

maandag 17 juni 2019, 11:42 uur

Katja Kreukels gaat in haar boek op zoek naar het priesterverleden van haar vader. Ze reist terug naar de tijd toen 95 procent van de Limburgse bevolking katholiek was en vertelt het verhaal van de oudste zoon die in het klooster treedt om de familie-eer hoog te houden. Een wereld van rozenhoedjes, priesterspeelgoed, heiligenverering en wonderen. Een bevoogdende wereld die langzaam afbrokkelt.

Mirjam Gulmans gaat met Katja in gesprek over het boek: "Mijn vader was een priester".

#48 - Koert van Mensvoort - Next Nature

maandag 10 juni 2019, 11:04 uur

Bij ‘natuur’ denken we eerder aan een bos dan aan een snelweg. Maar hoe natuurlijk is de natuur? We leven in een wereld vol aangelegde natuurgebieden, regenboogtulpen, designerbaby’s en gekweekt vlees. De biologie van een tomaat beheersen we inmiddels zo nauwkeurig dat het weinig meer met natuur te maken heeft en, omgekeerd, over het internet en de financiële markten hebben we zo weinig controle dat ze steeds meer een natuurkracht lijken.

Koert van Mensvoort praat met collega Bouwe van Straten in Lezen in het Donker over zijn nieuw boek "Next Nature" waarin hij vertelt dat dat onze hoogtechnologische wereld steeds natuurlijker wordt.

#47 - Peter Brusse - Ach, Engeland

donderdag 23 mei 2019, 11:30 uur

Het is de ochtend van de Europese verkiezingen en Engeland is in verwarring. Verkiezingen van het Europa, waar ze eigenlijk uit willen. Hoe zijn ze hierin terecht gekomen?

Oud-Engelandcorrespondent Peter Brusse schreef het boek 'Ach, Engeland' over de relatie tussen Nederlanders en Engelsen, van Bonifatius tot aan de Brexit. Hij bestudeert de Britten al ruim een halve eeuw en hij was jarenlang correspondent in Londen voor de Volkskrant en het NOS Journaal. Is de Brexit een dolksteek in de rug voor Brusse?

Researcher van Andere Tijden Rob Bruins Slot in gesprek met Peter Brusse.

Haar vader wordt in het holst van de nacht weggevoerd en nauwelijks een jaar later pakken de Duitsers haar moeder op. De tienjarige Roos blijft in 1942 alleen achter achter met haar twee zusjes in Rotterdam. Een verhaal over het overleven in de platgebombardeerde stad en de hongerwinter van 1944.

Researcher van Andere Tijden Hannah Dogger in gesprek met schrijvers Bert van Slooten en Elly van der Klauw over het boek Zo, ben jij er ook nog?. Een aangrijpend verhaal over hoe een kind in oorlogstijd overleeft.

#45 - Bette Dam - Op zoek naar de vijand

donderdag 9 mei 2019, 10:07 uur

Na 11 september 2001 werden de Afghaanse taliban al snel beschouwd als de voornaamste vijand in de War on Terror. Is dat terecht?

Het verhaal van een terrorist die een vriend wil zijn. Een zoektocht naar oud talibanleider Mullah Omar. Maar het boek gaat ook over journalistiek bedrijven, over hoor en wederhoor.

Journalist Nian Bakal in gesprek met journalist en schrijver Bette Dam. Vijf jaar lang werkte ze aan haar boek ‘op zoek naar de vijand.’ Bette reisde tot diep in Afghanistan en volgde het verhaal van de mysterieuze talibanleider Omar.

#44 - Erik Schumacher - 1944

maandag 29 april 2019, 12:00 uur

1944, een jaar van valse hoop. Op 6 juni 1944 komt eindelijk de dag waar bezet Nederland al jaren verlangend naar uitkijkt: in Normandië landen de geallieerden op het stran verstoorde verwachtingen. Als op 4 september Antwerpen wordt bevrijd en de Britse radio het valste nieuws meldt dat Breda in geallieerde handen is, kent de vreugde geen grenzen. Op dinsdag 5 september, Dolle Dinsdag, gaat heel Nederland met vlag en wimpel de straat op in afwachting van de bevrijders. Maar er komt niemand. Presentator Hasan Evrengun praat met journalist en historicus Erik Schumacher over zijn boek: '1944'.

#43 - Jaco Benckhuijsen - Man in het wild

woensdag 24 april 2019, 12:00 uur

Jaco Benckhuijsen is muzikant, producer, avonturier in de wildernis en schrijver. Met zijn vouwkajak maakte hij drie solotochten langs 'de rafelranden' van de wereld. Hij peddelt tussen walvissen, overnacht bij de Papoea's in hun hutten van gras, vaart stiekem door een kanaal bij Vuurland en trotseert de woeste natuur.

Over zijn avonturen in de wildernis, schreef hij het boek: 'Man in het wild'. Researcher Astrid Crebas leest in het donker met Jaco Benckhuijsen.

#42 - Hester den Boer - Onderdrukt door de verlosser

donderdag 18 april 2019, 07:00 uur

Hoe kan het dat mensen een leider blijven vereren, die miljoenen mensen de dood in stuurde?

Schrijver Hester den Boer reisde voor haar boek zes maanden lang door Rusland. Van Sint Petersburg en Moskou tot diep in Siberië. Treinreizen van tientallen uren brachten haar naar steden waar het in de winter vaak maar een paar uur lang licht is. Een reis langs voormalige strafkampen, massagraven, Stalincentra en vooral langs gewone Russen die allemaal te maken hebben gehad met de terreur van Stalin.

Na de reis schreef ze het boek Onderdrukt door de verlosser: Een zoektocht naar Stalins erfenis in het Rusland van nu. Presentator Rose Heijnen in gesprek met schrijver Hester den Boer.

#41 - Pauline Slot - Eerste liefde, laatste hart

dinsdag 16 april 2019, 13:00 uur

We lezen in het Donker met schrijver Pauline Slot. Zij schreef het boek “Eerste liefde, laatste hart’ over haar jonggestorven eerste geliefde, Erik, met wie ze als tiener een lange verkering had.

Decennia later, beleeft ze opnieuw de tijd waarin alles nog moest beginnen. Een tijd van stiekem afspreken en brieven schrijven. Een tijd van strijd tussen oude en nieuwe seksuele normen. Researcher bij Andere Tijden Mirjam Gulmans in gesprek met Pauline Slot.

#40 - Michiel van Straten - Het Noorden verloren

dinsdag 2 april 2019, 11:00 uur

Weken- of zelfs maandenlang ronddobberen op zee, weinig eten en niks anders om je heen dan water. Zeevaarders willen stoer zijn en er is geen ruimte voor zwakte. Maar wanneer je maandenlang alleen op een bootje zit, ligt de kans om gek te worden op de loer.

Schrijver Michiel van Straten, zelf ook een zeiler, reconstrueerde oude en hedendaagse verhalen uit 1900 over gekte op zee. In het boek: Het Noorden verloren - een kleine gekte op zee, heeft Van Straten een stuk Nederlandse geschiedenis van de gekte op zee toegevoegd aan het boek van Nic Compton.

#39 - Liesbeth Smit - Echte vrouwen krijgen een kind

dinsdag 19 maart 2019, 09:52 uur

In Nederland krijgt ongeveer 1 op de 5 vrouwen geen kinderen. Dat heeft verschillende en zeer persoonlijke oorzaken, van gewenst tot on-gewenst, tot iets daartussenin. De stilte rondom hen is oorverdovend, omdat de meerderheid nu eenmaal wél een kind krijgt. De maatschappelijke nadruk op het moederschap is enorm. We weten eigenlijk maar weinig over al die vrouwen voor wie het leven er heel anders uitziet.

Niet-moeder Liesbeth Smit beschrijft in haar boek 'Echte vrouwen krijgen een kind' hoe het is om als vrouw anno nu géén kinderen te hebben. Hoe ga je om met verwachtingen van jezelf en je omgeving? Waarom vinden we het moederschap zo vanzelfsprekend, en zijn ‘vrouwelijkheid’ en ‘moederschap’ zo onlosmakelijk met elkaar verbonden?

Lezen in het Donker met presentator Mirjam Gulmans en schrijver Liesbeth Smit.

Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1