Wouter de Winther verwacht constructieve oppositie: 'Kamerleden zeggen: ik wil iets bereiken voor mijn kiezers'

De grootste uitdaging voor het komende kabinet is het ontbreken van een vaste meerderheid in de Tweede Kamer. Als minderheidskabinet is het per dossier afhankelijk van wisselende steun. Oppositiepartijen zullen alleen meewerken zolang dat hun electoraal uitkomt, is de verwachting.

Het succes van het nieuwe minderheidskabinet hangt daarom "heel erg af van de bereidwilligheid van de oppositie", vertelde De Winther bij Sven op 1, vlak voordat het coalitieakkoord werd gepresenteerd. Hij denkt dat de oppositie bereid is om mee te werken. "Mevrouw Rianne Letschert (informateur, red.) gaf aan: we horen binnenskamers een wat mildere toon die wordt aangeslagen van oppositiepartijen dan voor de microfoon. Die signalen krijg ik ook."

"Er komen wel weer verkiezingen aan voor de gemeenteraad en volgend jaar voor de Provinciale Staten, dus dan zullen partijen zich proberen te onderscheiden. Maar binnenskamers hoor ik zowel ter rechterzijde als ter linkerzijde, bijvoorbeeld bij GroenLinks-PvdA, Kamerleden zeggen: 'Ik moet niet alleen naar Den Haag om tegen te stemmen. Ik wil iets bereiken voor mijn kiezers'", zegt De Winther.

"Sommige mensen hebben daar ook ervaring mee in gemeenteraden of in Provinciale Staten en zeggen: het is echt wel mogelijk om iets voor je kiezer te bereiken, ook al ben je niet aan het meebesturen in de Trêveszaal."

Constructieve houding levert zetels op

Daarnaast wijst het verleden uit dat een constructieve houding vaak wordt gewaardeerd door de kiezer, aldus de journalist. "Kijk naar de oppositie van het kabinet Rutte II. D66, ChristenUnie en SGP voerden constructieve oppositie. Dat heeft die partijen vaak geen windeieren gelegd."

Voor de oppositie biedt het minderheidskabinet "echt een kans", denkt hij. "Je kan het kabinetsbeleid van bepaalde elementen voorzien die voor jouw achterban heel belangrijk zijn. Je kan laten zien: we hadden geen dienstauto en mochten niet in het kabinet zitten, maar we hebben wel dingen veranderd en verbeterd. Dat willen kiezers uiteindelijk."

Partijleider Jesse Klaver van GroenLinks-PvdA, de grootste oppositiepartij, zei na de presentatie van het coalitieakkoord al dat zijn partij haar zetels "maximaal inzetten om de plannen socialer en groener te maken".

Akkoord

Volgens De Winther hebben alle partijen iets in het coalitieakkoord staan om over naar huis te schrijven. "Bij de VVD heeft men ingezet op de strakke begrotingsdiscipline en dat is gelukt. De vrijheidsbijdrage was voor het CDA heel belangrijk." De coalitiepartijen willen ook 1,5 miljard euro extra investeren in onderwijs, een paradepaardje van D66.