Hoe dicht ligt het Oscarwinnende Hamnet bij de werkelijkheid? 'Elke tijd creëert zijn eigen Shakespeare'

De film, over hoe Shakespeare en zijn vrouw die de dood van hun zoon proberen te verwerken, werd genomineerd voor maar liefst acht Oscars. Jessie Buckley mocht uiteindelijk de Oscar voor beste vrouwelijke hoofdrol mee naar huis nemen. Maar hoeveel klopt van dit verhaal? 

Elke tijd zijn eigen Shakespeare 

Elke tijd, beschrijft Franssen, creëert eigenlijk zijn eigen Shakespeare. "Er zijn niet veel feiten rondom Shakespeares leven. In ieder geval niet over zijn persoonlijke leven, zijn liefdesleven bijvoorbeeld", vertelt Franssen. "Hierdoor probeert elke tijd er toch weer iets van te maken." Zo werd er in het Victoriaanse tijdperk besproken of Shakespeare een brave Protestant was, of juist "een stiekeme katholiek in een tijd waarin dat eigenlijk verboden was." En dan is er een tijd geweest waarin Shakespeare werd afgebeeld als homoseksueel, bijvoorbeeld in het werk van Oscar Wilde, aldus Franssen. 

De meest opvallende Shakespeare was, volgens Franssen, toch wel Anthony Burgess’ versie uit 1964. Franssen beschrijft dat deze uitkwam juist in een periode waarin Engeland voor het eerst te maken kreeg met grote immigratie van mensen uit de Britse koloniën. In deze versie kreeg Shakespeare een hartstochtelijke relatie met een Maleisische vrouw, waaraan hij een geslachtsziekte overhoudt die zijn carrière op tragische wijze beëindigt.  

Een veelbesproken huwelijk

Ook Shakespeare's vrouw Anne Hathaway – niet te verwarren met de hedendaagse actrice Anne Hathaway - kent vele gezichten, al is er ook over hun relatie weinig duidelijk. In Hamnet, waarin ze wordt vertolkt door Jessie Buckley wordt ze neergezet als een "vrije, liefdevolle en natuurminnende vrouw", vertelt Franssen, "al staat dit tamelijk ver af van hoe ze lange tijd is weggezet." Lang werd ze volgens hem namelijk gezien als "een haaibaai, die misschien zelfs Shakespeare in het huwelijk zou hebben gelokt door zich zwanger te laten maken."  

Er zijn eigenlijk maar twee dingen echt bekend over de relatie, vertelt Franssen: ze was al zwanger toen ze met elkaar trouwden, en in zijn testament laat hij haar maar één ding na: "zijn op één na beste bed." Franssen vertelt dat we helemaal niet weten waarom dit het geval is. Toch werd lang gedacht dat het wel aan Anne moet hebben gelegen. "Shakespeare werd eeuwenlang gezien als iemand die boven alle kritiek verheven was", vertelt Franssen. "Hij was gewoon het grote genie, en kon eigenlijk niets fout doen. Dus dan moest het wel aan Anne liggen, nietwaar?"  

Hamnet en Hamlet

De meest recente interpretatie van Shakespeares leven, Hamnet, suggereert dat Shakespeare zijn bekende werk Hamlet heeft geschreven na het overlijden van zijn zoon Hamnet. Hier zit volgens Franssen wel wat in: "Het is wel meer dan toevallig dat hij juist dit verhaal met deze naam heeft gekozen, en dat vier jaar na het overlijden van zijn zoontje." De film is volgens Franssen "wellicht wat sentimenteel, maar het idee dat Shakespeare zijn eigen leed heeft kunnen gebruiken om kunst te maken, het heeft kunnen verrijken tot iets fantastisch, dat was een geweldig idee." 

Paul Mescal en Jessie Buckley vertolken de Shakespeare en Anne van onze tijd: een stel verscheurd door rouw, en op zoek naar manieren om, volgens Franssen, met zichzelf in het reine te komen. Welke vormen deze haast mythische man verder nog gaat aannemen, kan alleen de tijd ons leren.