Zijn we als Europa nog eensgezind over de steun aan Oekraïne?

"Op de Europese agenda blijft Oekraïne het belangrijkste onderwerp", zegt Alexander Bakker, correspondent Brussel bij De Telegraaf. Het land is al lange tijd in conflict met Rusland, en begin 2022 escaleerde die situatie tot een grootschalige oorlog. Het is belangrijk om daar als Europese Unie een beleid voor te hebben, stelt Bakker. "Dit is niet alleen iets van Oekraïne, maar dit gaat over de veiligheid van heel Europa." Rusland vormt inmiddels ook een dreiging voor andere Europese landen. "De Baltische staten maakt zich bijvoorbeeld zorgen dat zij de volgende zijn", stelt Bakker. Ook andere landen zijn op hun hoede. "We hebben afgelopen zomer opnieuw veel hybride aanvallen gezien door Rusland." 

Financiële steun aan Oekraïne 

Enerzijds moet de EU de Russische dreiging dus inperken, anderzijds heeft Oekraïne steun nodig. "Als we terugkijken is er ongekende eenheid geweest", zegt Bakker over het beleid van de afgelopen jaren. De lidstaten zijn het er altijd over eens geweest dat steun aan Oekraïne cruciaal is. Ook om een duidelijk statement richting Rusland te maken. 

Niet alle lidstaten kunnen of willen daarvoor dezelfde financiële bijdragen leveren. "Wij in Nederland behoren tot de topsupporters van Oekraïne", vertelt hij. Nederland maakt jaarlijks 3,5 miljard euro vrij om Oekraïne te steunen. "Het lijstje met andere landen die dat doen, is niet zo groot." Duitsland, Zweden, Denemarken en de Baltische staten zijn voorbeelden van landen die ook relatief veel bijdragen. "Er zijn pogingen gedaan op NAVO-niveau en op Europees niveau om te zorgen voor een eerlijke verdeling van de lasten", vertelt Bakker. Dat is vooralsnog niet gelukt. 

Het zijn vooral de zuidelijke landen die daarvoor gaan liggen. "Het gierige Zuiden", is hoe Bakker refereert aan Spanje en Italië. Deze landen schenken aanzienlijk minder. Dat is volgens hem niet geheel onbegrijpelijk: financieel hebben deze landen minder te besteden. "Voor ons is het makkelijker om wat grotere bedragen beschikbaar te stellen", legt hij uit. Bovendien wil de EU voorkomen dat de staatsschuld van deze landen te hard stijgt of dat het begrotingstekort fors oploopt. Toch kunnen ook deze landen Oekraïne op een andere manier helpen. 

Lastenverdeling

"Italië heeft bijvoorbeeld een groot leger", zegt Bakker. En ook Spanje heeft nog een fors aantal Patriot-raketten liggen. "Dat is één van de onderwerpen waar ze het in Ierland over gaan hebben", zegt Bakker. Uiteindelijk heeft Oekraïne én geld én middelen nodig. "De vraag vanuit Oekraïne is duidelijk: meer luchtverdediging", zegt Bakker. Er zijn dus genoeg afspraken die nog gemaakt moeten worden, en deze informele bijeenkomst gaat daar de basis voor leggen. De lidstaten en Europese defensieministers zijn het er in ieder geval over eens dat steun aan Oekraïne van groot belang blijft en dat Rusland deze oorlog niet mag winnen.