Binnenland

Hoe om te gaan met wéér vergaande uitspraken van een FvD’er? 'Politici moeten pro-actiever positief zijn over democratie'

EO
foto: ANP
  1. Nieuwschevron right
  2. Hoe om te gaan met wéér vergaande uitspraken van een FvD’er? 'Politici moeten pro-actiever positief zijn over democratie'

Opnieuw is er ophef rondom Forum voor Democratie. Deze keer na vergaande uitspraken van Kamerlid Gideon van Meijeren. Kabinetsleden reageren gealarmeerd en roepen iedereen op om zich hiertegen te uit te spreken. Is dat de beste strategie of kunnen we dit soort uitspraken juist beter links laten liggen? In Dit is de Dag noemt hoogleraar politicologie Tom van der Meer de verontwaardiging van politici ‘goedkoop’. "Je kan de cyclus van ophef doorbreken door pro-actief uit te dragen dat de democratie een groot goed is."

Hoogleraar politicologie Tom van der Meer en historicus Ewoud Kieft

In de uitspraken, gepubliceerd op een Belgische website, spreekt Van Meijeren over een 'revolutionaire beweging' waarbij mensen naar het parlement trekken en net zo lang blijven tot de regering weg gaat. Hij zegt ook dat 'uit de geschiedenis blijkt' dat daar dodelijke slachtoffers bij kunnen vallen.

"We hebben het hier de facto over een politiek tamelijk marginale partij", zegt Van der Meer, hoogleraar politicologie aan de Universiteit van Amsterdam, "die groot wordt gehouden door alle ophef en donders goed door hebben dat journalisten erop reageren wanneer zij ophef veroorzaken. En dat politici daar dan weer op reageren en zichzelf zo relevant proberen te houden."

Pro-actief uitdragen

Hij vindt de verontwaardigde reactie van kabinetsleden, waaronder premier Rutte, een 'goedkope strategie'. "Het is vooral reactief", zegt hij. "Het machtigste wapen, namelijk: negeren en laten zien dat een groep irrelevant is, ben je al voorbij. Je reageert op de ophef, waarmee je het tot op zekere hoogte in stand houdt. Terwijl je ook proactief kan uitdragen dat de democratie een groot goed is en dat onze democratie heel goed functioneert. Dat we de schoonste verkiezingen van de wereld hebben en dat we een relatief weinig corrupt land zijn."

Het gaat te vaak over het probleem van de democratie, zegt hij. "We hebben het vaak over dat we te veel partijen hebben en dat niet alles goed gaat. Als je de democratie van te voren zelf pro-actief uitdraagt, is het makkelijker om in te passen in je verhaal. Dat gebeurt nu niet."

Reageren

Historicus Ewoud Kieft, van wie binnenkort het boek 'Vechten voor de democratie' verschijnt, vindt dat een lastige afweging. "Ik denk niet dat je op elk stuk rood vlees hoeft te reageren, en tegelijkertijd werkt het wel. Ik denk dat het verhaal dat we onze democratie moeten koesteren maar dat het ook sleets en ongeloofwaardig is geworden omdat politici het zelf niet altijd waarmaken."

Hij zegt meer van de school van de 'ideeënstrijd' te zijn: "Ik denk dat er heel weinig serieus debat en vuur aan de schenen gelegd wordt bij Baudet, Van Meijeren en andere Forum-Kamerleden. En dat er heel snel verontwaardigd en moreel gereageerd wordt met hooggestemde woorden."

Media-aandacht

Van der Meer wijst ook op de invloed van media-aandacht. "Onderzoek laat zien dat hoe de media aandacht besteden aan dergelijke partijen, wel degelijk van invloed is op hun vervolgsucces in de politiek. Dus alleen een podium bieden is niet genoeg, want daarmee laat je alleen maar zien dat ze relevant zijn."

Media hebben ook de rol en verantwoordelijkheid om uitspraken in te kaderen, zegt hij. "Die inkadering is noodzakelijk, anders versterk je het geluid alleen maar. Terwijl de meeste mensen vertrouwen hebben in de democratie. Media hebben een redactionele functie."

Ster advertentie
Ster advertentie