Praten over gevoelens is voor veel mannen geen vanzelfsprekendheid: 'Ik betrap mezelf er nog steeds op dat ik dingen binnenhoud.'

Van Boxtel spreekt deels uit eigen ervaring. Als tiener kampte hij met een angst- en dwangstoornis, waardoor hij op zijn vijftiende uitviel op school. Toch duurde het jaren voordat hij daar open over kon praten. "Ik voelde dat er van alles misging, maar ik hield het voor me," vertelt hij. "Zelfs bij mijn eerste psycholoog zei ik nauwelijks iets. We communiceerden via een schriftje."

Die geslotenheid herkent hij inmiddels als iets dat breder speelt. "Veel mannen denken dat als er echt iets mis is, dan zegt iemand dat wel. Maar juist dát gebeurt vaak niet." Volgens Van Boxtel missen mannen daardoor signalen bij elkaar en bij zichzelf.

Het belang van praten

In zijn boek pleit hij voor 'echte gesprekken'. Dat zijn gesprekken waarin ruimte is om te luisteren, zonder aannames. "We vullen zo vaak al in dat het goed gaat met iemand. Maar als je zo een gesprek ingaat, mis je juist wat er onder de oppervlakte speelt."

Dat praten helpt, ontdekte hij pas later. "Op een gegeven moment merkte ik dat het opluchtte. Het maakt dingen lichter. Dat inzicht veranderde veel voor mij." Toch blijft het ook voor hem een proces. "Ik betrap mezelf er nog steeds op dat ik dingen binnenhoud."

Invloeden van buitenaf 

Volgens van Boxtel ligt de oorzaak niet alleen in persoonlijke drempels, maar ook in opvoeding en cultuur. Van jongs af aan krijgen jongens subtiele boodschappen mee over wat 'mannelijkheid' is. "Huilen, praten over gevoelens, dat zou niet bij jongens horen. Dat leren ze overal, op school, via media en in hun omgeving."

Onderzoek ondersteunt dat beeld. Zo blijkt dat volwassenen emoties anders interpreteren bij kinderen, afhankelijk van geslacht. Verdriet wordt vaker aan meisjes toegeschreven, boosheid aan jongens. Tegelijkertijd wordt die boosheid vaak afgekeurd, waardoor jongens weinig ruimte krijgen om emoties te verkennen.

Steeds meer aandacht

Toch ziet van Boxtel ook positieve ontwikkelingen. Zo was laatst oud-voetballer Gianni Zuiverloon te gast bij VillaVdB om praten over zijn documentaire Echte mannen huilen niet. Een documentaire over problemen van mentale gezondheid bij mannen binnen de topsport. "Het is zo enorm belangrijk dat dit soort rolmodellen opstaan," stelt hij. "Zij laten zien dat kwetsbaarheid ook bij mannelijkheid hoort."

Daar ligt volgens van Boxtel de sleutel tot verandering. Een breder beeld van wat het betekent om man te zijn. "Mannelijkheid heeft zoveel kleuren, ook dit is mannelijkheid."