Het is 1 juli, de dag van Ketikoti: we vieren en herdenken de afschaffing van de slavernij

Presentator Winfried Baijens praat met Karwan Fatah-Black en Kathleen Ferrier over wat Ketikoti voor hen betekent. 

'Iets wat nooit meer mag gebeuren: het ontmenselijken van de medemens'

Kathleen Ferrier is voormalig politica en voorzitter van de Nederlandse Unesco Commissie. Ketikoti op 1 juli betekent heel veel voor haar en haar familie. "Het was de eerste daad van de regering Ferrier in 1955, toen mijn vader minister-president werd om 1 juli tot nationale vrije dag uit te roepen." Iedereen moet er volgens haar stil bij staan dat de ketenen verbroken zijn, dat de slavernij is afgeschaft. "Iets wat nooit meer mag gebeuren, het ontmenselijken van de medemens."  

'Ketikoti is een emotioneel moment dat ieder jaar een nieuwe betekenis krijgt'

Karwan Fatah-Black is historicus en universitair docent aan de Universiteit Leiden en expert op het gebied van vroegmoderne globalisering en het Atlantisch slavernijverleden. Fatah-Black is vaak in het Oosterpark geweest bij de herdenking. Het is volgens hem een heel emotioneel moment, maar ook een moment dat ieder jaar een nieuwe betekenis krijgt. Hij noemt de excuses van de koning, maar ook de protesten die er in het verleden soms geweest zijn. Protesten waarin een nieuwe generatie opriep Ketikoti serieus te nemen en de dag een nationale feestdag te maken. 

Speech van minister-president Rob Jetten

Tijdens de herdenking in het Oosterpark hield minister-president Rob Jetten een speech. Er waren ook andere speeches van Dave Ensberg-Kleijkers, Femke Halsema, Dwayne Toemere, John Soliano en Raoul de Jong. Alle speeches zijn na afloop van de herdenking hier te zien via NPO Start. 

Rob Jetten: 'Op 1 juli herdenken we, de andere 364 dagen handelen we'

Premier Jetten zei trots zijn op het feit dat er op veel plekken in het koninkrijk inmiddels herdenkingen zijn van de slavernij, die hij "een schandvlek in de geschiedenis" noemde. "Die energie gaat niet meer weg. Het is een onstuitbare en onomkeerbare beweging."

Wel benadrukte hij dat er meer moet gebeuren. Hij verwees daarbij naar de excuses die drie jaar geleden werden uitgesproken door toenmalig premier Rutte. Die noemde de excuses "geen punt, maar een komma". Maar de toen ontstane hoop en verwachtingen zijn sindsdien volgens Jetten niet waargemaakt.

"Discriminatie en racisme zijn in Nederland nog altijd structureel aanwezig en diepgeworteld", zei de premier. "Alleen daarom al is er echt meer actie nodig na de komma." Jetten herhaalde daarmee de belofte die hij afgelopen weekend deed bij een gesprek met vertegenwoordigers van de zwarte gemeenschap.

Volgens Jetten is het niet alleen aan politici en bestuurders, maar aan alle inwoners van het koninkrijk om zich uit te spreken als ze zien dat iemand wordt gediscrimineerd. "Want elke keer dat we ons niet uitspreken, is een gemiste kans om racisme en discriminatie een halt toe te roepen", zei hij. "Op 1 juli herdenken we, de andere 364 dagen handelen we."