Kabinet Jetten komt met plannen voor het bezuinigen op AOW, WIA en WW: 'Het is gewoon puur een financiële noodzaak om Defensie te kunnen financieren'

Samenwerken

"Het kabinet wil graag maatschappelijk draagvlak. Via een akkoord kun je dat vormgeven", legt journalist Martin Visser uit. "Ze kunnen niet om de linkse oppositie heen, dus ze zullen via de route van de ouderwetse polder moeten." Visser beargumenteert dat een aantal partijen van de rechtse oppositie economisch net zo links zijn als de linkse partijen. "Ik vermoed ook dat als je dingen wilt doen zoals bijvoorbeeld het aanpakken van de WIA, de arbeidsongeschiktheidsverzekeringen, dat dat verder gaat dan bezuinigen. Dat is echt een grote herziening van het stelsel." Volgens Visser wordt het ook lastig om dit plan over rechts uit te voeren: "Ik kan me eerlijk gezegd niet voorstellen dat ze dat over rechts durven te doen met partijen waarvan we niet weten of ze er morgen nog wel zijn."

Visser stelt dat het op dit moment ook onmogelijk is om weer met de vakbonden in gesprek te komen. "Ik heb een aantal oud-gedienden gesproken, waaronder twee directeuren van werkgeversclub VNO-NCW. Die zeggen ook allebei: als je begint met op tafel te leggen dat de AOW 2,8 miljard moet opleveren en de WW en de WIA ieder een miljard moeten opleveren, dus met de bezuinigingsdoelstelling voorop, forget it, dat gaat ook never nooit lukken."

Vakbonden

"De onderhandelingsinzet van de vakbonden is: alles moet van tafel, dan willen we praten", vertelt Visser. "Dus ga op zoek naar een verbindend thema waar voor iedereen wat te halen is: voor het kabinet, voor werkgevers en voor de vakbonden." Visser benadrukt dat het plan in eerste instantie moet gaan om een hervorming: "En kijk dan of je een mooi akkoord kunt sluiten dat aan het eind misschien ook nog geld oplevert."

Rol van de VVD

"Wat je natuurlijk ziet is dat toen D66 en het CDA vroeger in een formatie met z’n tweetjes nog met een tussenakkoord kwamen, deze pijnlijke dingen er nog niet of nauwelijks in zaten", vertelt Visser. "Toen kwam de VVD er in een latere instantie bij en toen moest het allemaal binnen een financieel harnas. Dus je ziet ook wel dat ze bij de vakbonden en werkgevers denken: dit komt vooral bij de VVD vandaan." Volgens Visser moet de VVD daarom wat minder hard in deze hervorming gaan: "We moeten eerst kijken of de VVD bereid is om hier water bij de wijn te doen."

"Ik vind dat de hele tijd in heel veel kwesties de rol van de VVD extreem groot is voor een partij die een kleine rol hoort te spelen", stelt historicus Coks Donders. "Ik denk dat de VVD heel erg gelooft dat ze er in landsbelang zitten, maar ik zie heel vaak VVD-paradepaardjes waarvan ik me afvraag: goh, is dit waar op dit moment?"

Donders vergelijkt het met Amerika, waar mensen volgens haar altijd met de portemonnee van nu kijken. "Daar is de VVD in ieder geval niet mee bezig. Om ons heen zien mensen natuurlijk alles duurder worden. En als je je dan met dit soort dingen bezig gaat houden en gaat korten om de defensiebegroting te dekken, dan voelt het in ieder geval niet alsof ze er voor iedereen zitten."

Bezuinigen om Defensie te financieren

"Met name de VVD heeft er in de campagne een enorm punt van gemaakt dat zij hun defensie-investeringen niet voor de lange termijn gedekt hadden", legt Visser uit. "Dus één ding was duidelijk: wij moeten een regeerakkoord sluiten waarin het financieel helemaal gedekt is. En daar komen dit soort dingen uit voort."

"Er is niet een innerlijke noodzaak om de AOW en de WW aan te pakken en echt hard te bezuinigen, maar dat is eigenlijk gewoon puur een financiële noodzaak om Defensie te kunnen financieren", stelt Visser. "Kijk, bij de WIA zit echt een probleem. We zijn onderweg naar 1 miljoen arbeidsongeschikten, dus daar moet ook op een gegeven moment inhoudelijk het gesprek over worden gevoerd, want dat wil niemand."

Wil je beter ingelicht zijn?

Beluister de volledige uitzending van Goed Ingelichte Kring van zaterdag 9 mei 2026. Daarin bespreekt Patrick Lodiers de geopolitieke ontwikkelingen van de afgelopen periode met oud-diplomaat Ron Keller, Iran-kenner en analist bij Haagsch Instituut Geopolitiek NU Damon Golriz en financieel commentator van De Telegraaf Martin Visser. Ook gaat het over de aanslag op het partijbureau van D66 en de nalatenschap van Groen van Prinsterer.