appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
STER Advertentie

Eindhoven was het Silicon Valley van de vorige eeuw

Philips Eindhoven
maandag 16 september 2019 | VPRO | Redactie OVT Twitter

Ons mooie medium – de radio! - bestaat dit jaar 100 jaar. Tijd voor een terugblik. In het tweedelige Het Spoor Terug: 100 Jaar Radio van OVT duikt radiomaakster Michal Citroen in de geschiedenis van het medium. Het eerste deel stond in het teken van de opkomst en ontwikkeling van de radio. Dit tweede deel speelt zich af rond het Silicon Valley van de vorige eeuw: Eindhoven.

Het Spoor Terug: 100 jaar radio - deel II

Het begin

De vader van de radio in Nederland is technicus Hans Henricus Schotanus à Steringa Idzerda. Idezerda wilde radio maken en daarvoor had hij radiobuizen nodig. Hij ging op zoek naar een bedrijf dat die buizen kon produceren en vond er eentje in Utrecht. Maar, ellende: dat bedrijf zat door de oorlog vast aan een geheimhoudingscontract met militairen.

Je had de gloeilamp en je had de radio: twee explosieve momenten voor Philips


Dus toen, eigenlijk uit pure ellende, klopte Idzerda aan bij Philips. Het was het begin een explosief moment voor het bedrijf. Want in de jaren die volgde slaagde Philips erin om heel groot, heel snel en heel betrouwbaar, radiobuizen te maken.

Een succes voor Philips

De broers Anton en Gerard Philips runde samen het elektronicabedrijf. Philips was in staat om producten in groten getale op de markt te brengen. De gloeilamp was hun eerste grote product. Ze wisten technisch inzicht te combineren en bundelen met sterke marketing.
Maar hoewel er vaak wordt gedacht dat grote bedrijven als Philips alles vooruit plannen. Maar de meeste dingen ontstaan toch per toeval. Zo ook de radio.

Philips produceerde de techniek, regelde de distributie, verkoop én de inhoud van de radio: alles lag in de handen van het Brabantse bedrijf. Ze verkochten overal ter wereld radio-onderdelen. “Honderden, honderden, miljoenen. De radio was een van Philips meest succesvolle producten,” vertelt Jan Paulussen, historicus van het bedrijf in Het Spoor Terug.

Wereldvrede..?

De radio werd enthousiast ontvangen en verwelkomt door de gebruikers. De zenders, ontvangers en het gebruiksgemak verbeterde snel. Ook de programma’s werden van steeds betere kwaliteit. Het medium werd daardoor toegankelijk voor hele gezinnen: een doorbraak bij het grote publiek.

De huiskamer was eerst een intiem, besloten geheel voor het gezin. De krant was er wel en bracht communicatie. Maar de radio zorgde ervoor dat de wereld binnen kon komen: 'levend menselijk geluid'.

Vanaf verschillende hoeken van de wereld kwamen lovende brieven over het medium:

"De radio gaat ons helpen om allen vrienden te zijn. Wat een prachtige uitvinding. Een door god gegeven ontdekking. De radio is bijna te mooi om waar te zijn en zal veel meer gaan betekenen dan slechts vermaak. Dankzij de radio zal iedereen zich realiseren dat we allemaal één familie zijn. Ongeacht waar we op aarde leven. De uitvinder van de radio zal uiteindelijk verantwoordelijk zijn voor wereldvrede."

Meer Het Spoor Terug?

Luister alle voorgaande afleveringen hier terug.

Correctie melden

STER Advertentie
Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1