Langdurige klachten na een IC-opname: 'Het viel me emotioneel zwaar'

Het syndroom kan al op de IC beginnen, vertelt de intensivist: "Als je wordt opgenomen op de IC ben je zo kritisch ziek, dan doe je een jasje uit." Hiermee bedoelt ze dat patiënten bijvoorbeeld spierkracht kunnen verliezen waardoor ademhalen moeilijker gaat. Ook kunnen patiënten mentale klachten overhouden aan een IC-opname. "Veel mensen belanden in een coma, eenmaal ontwaakt volgt er een periode van verwardheid", legt Rutten uit. Pas als men écht wakker wordt beseffen ze wat hen is overkomen. "Als patiënten zich gaan beseffen dat ze misschien wel door het oog van de naald zijn gekropen kan dit mentaal zwaar zijn", vertelt de intensivist. 

Niet alleen patiënten kunnen last krijgen van PICS, ook familieleden kunnen het syndroom oplopen. "Voor familieleden kan het heel beangstigend zijn dat je iemand mogelijk gaat verliezen", legt Rutten uit. Deze angst kan resulteren in psychologische klachten.

Oud-IC patiënt

Fons van der Voort lag ooit op de IC, voor zijn opname had hij een actief leven: "Ik werkte fulltime, sportte veel en had een druk gezinsleven." Van der Voort heeft al langer astma, maar op 3 april 2019 ging het mis. "Ik werd in de nacht steeds benauwder, rond 6 uur 's ochtends kon ik al niet meer praten", vertelt hij. Van der Voort loopt een koolmonoxidevergiftiging op en moet met spoed opgenomen worden in het ziekenhuis. "Ik heb uiteindelijk negen dagen op de IC gelegen, waarvan acht in een kunstmatige coma", vertelt hij. Nadat van der Voort acht dagen aan de gefilterde zuurstof lag, waren zijn longen weer schoon.

Maar eenmaal ontwaakt uit zijn coma, waren de klachten voor van der Voort nog niet voorbij. "Ik werd nog een tijdje opgenomen op de longafdeling om fysiek te herstellen", vertelt hij. De oud-IC patiënt wilde graag zo snel mogelijk zijn oude conditie weer terug: "Dat had ik eigenlijk veel rustiger aan moeten doen, want het emotionele vlak komt pas later." Van der Voort voelde zich erg schuldig tegenover zijn familie: "Het voelde vreselijk dat ik mijn familie bijna in de steek had gelaten", vertelt hij geëmotioneerd. 

Erkenning

Volgens de intensivist is de huidige IC-zorg niet goed ingericht op dit soort bijkomende klachten. "Ik ben opgeleid tot een acute arts die precies weet hoe hoog een bloeddruk moet zijn, maar ik ben niet opgeleid om goede nazorg te leveren", legt ze uit. Volgens haar focust de huidige zorg zich te erg op fysiek herstel: "Er wordt wel fysiotherapie aangeboden, maar geen hulp om met cognitieve of psychologische klachten om te gaan." Dit begint volgens haar met meer erkenning voor PICS. 

Van der Voort adviseert IC-patiënten om vooral rustig aan te doen na hun ontslag: "Je moet verwerken dat je zo dicht bij de dood hebt gestaan, geef jezelf hier tijd en rust voor." Hij geeft daarbij aan dat hij door zijn opname nog meer op de kleine dingen is gaan letten: "Kleine momenten hebben een gouden randje gekregen."