Dit is hoe het wiel werd uitgevonden

Het wiel is keer op keer opnieuw uitgevonden, maar wie was er het eerste mee? In deze eerste nacht uit de Week van NTR Wetenschap over grote uitvindingen duikt presentator Renette Kwakkenbos terug in de tijd met oudhistoricus Martijn Icks. Het is moeilijk vast te stellen waar het wiel precies als eerste opdook. Van China tot Polen, van het huidige Irak tot Midden-Amerika, eigenlijk werd het wiel op meerdere plekken tegelijk uitgevonden. Maar hoe het werd toegepast over de tijd heen, verschilt enorm per regio. En terwijl het massieve wiel mogelijk al rond 3300 voor Christus werd uitgevonden, kreeg het wiel pas rond 2000 voor Christus spaken.

Ook vertelt Icks uitgebreid over zijn onderzoek naar karaktermoord bij oud-Romeinse keizers, en welke overeenkomsten dat kent met huidige politieke framing. Karaktermoord is het moedwillig beschadigen van de reputatie die iemand heeft. In het oude Rome werden handboeken geschreven over hoe je het beste je politieke tegenstander zwart kon maken, zoals diegene aanvallen op lichamelijke beperkingen of zeggen dat iemand stinkt. Maar hoe je als Romeinse keizer te boek ging, was vooral afhankelijk van je relatie tot de senaat. Zij zetten keizers met wie ze het niet eens waren in slecht daglicht, bijvoorbeeld met beschuldigingen van incest en het spotten met hun hebzucht. En het opvallende is: dat gebeurde vaak na de dood van de keizer.

Icks trekt parallellen naar het nu. Zo was zowel in het oude Rome als tijdens de verkiezingen tussen Donald Trump en Joe Biden ouderdom een onderwerp om de ander op te pakken. Hoe dat precies zit, hoor je in deze uitzending van de Week van NTR Wetenschap.

Luister ook naar het tweede uur, onder andere met vragen van luisteraars: