appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
STER Advertentie

Bedrijven testen personeel op alcohol en drugs, ook al mag dat niet

NOS/Eva Wiessing
donderdag 23 mei 2019 | NOS | NTR | Redactie

Het mag niet, maar toch doen minstens tientallen bedrijven in de industrie, in de havens en de chemie het: testen of werknemers onder invloed zijn van alcohol of drugs. Dat blijkt uit een rondgang van de NOS. De bedrijven doen dat omdat ze vinden dat de veiligheid belangrijker is dan de privacy van werknemers. In Nieuws en Co legt Eva Wiessing uit waarom bedrijven voor dit soort testen kiezen. 

De Europese AVG-privacyregels, die een jaar geleden ingingen, verbieden bedrijven om personeel te testen op alcohol en drugs, zegt de Autoriteit Persoonsgegevens, de toezichthouder. Het mag alleen als er een speciale wettelijke regeling is en die is er slechts voor een beperkt aantal beroepen, zoals piloten, treinmachinisten en schippers.

Een Nederlands bedrijf wilde, op voorwaarde van anonimiteit, wel vertellen waarom het noodzakelijk is om te testen. "Er wordt gewerkt met zeer gevaarlijke stoffen. Wij hebben als bedrijf verplichtingen op het gebied van veiligheid en het bieden van een veilige werkomgeving. Mensen onder invloed maken fouten en kunnen zeer grote incidenten veroorzaken."

"Wij testen op alcohol en drugs, maar proberen zoveel mogelijk maatregelen te nemen om de privacy te waarborgen. Zo worden testen van tevoren aangekondigd, worden mensen willekeurig gekozen, gebeurt het anoniem en worden geen gegevens bewaard of geregistreerd. Iemand die positief test wordt 24 uur de toegang tot het terrein ontzegd en de leidinggevende wordt niet direct geïnformeerd." Het gaat dan om testen die aantonen of iemand op dat moment onder invloed is.

De organisatie van haven- en industriebedrijven in Rotterdam bevestigt dat tientallen ondernemingen hun personeel testen. "Onze leden worden geconfronteerd met tegenstrijdige wetgeving: aan de ene kant de privacywetgeving en aan de andere kant de veiligheidswetgeving. Voor ons gaat veiligheid altijd voor", zegt Deltalinqs-voorzitter Steven Lak. "Wij vinden dat de Tweede Kamer de wet moet aanpassen."

Tien tot twaalf glazen 

Het komt regelmatig voor dat werknemers tegen de lamp lopen, vertelt Stephan Roelofs van Be Responsible. Dat adviesbureau helpt bedrijven om alcohol- en drugsvrij te werken. "Een paar weken geleden nog een kraanmachinist. Die rook naar alcohol en moest van de werkgever een alcoholtest doen. De machinist bleek zo'n 2,5 promille te blazen." Dat staat gelijk aan grofweg tien tot twaalf glazen bier.

Be Responsible helpt bedrijven ook om te gaan met dit soort problematisch drank- en drugsgebruik. "We koppelen mensen aan de juiste zorg. Deze persoon mag voorlopig niet op de kraan werken. Er is sprake van alcoholisme en daar moet eerst aan gewerkt worden."

Een ander voorbeeld van Roelofs: "Een vrachtwagenchauffeur van in de vijftig, die dronk 1,5 liter Beerenburg per dag. Hij moest 's ochtends eerst een limonadeglas vol drinken, anders trilde hij te veel om de sleutel in zijn autoslot te krijgen. Hij zit nu sinds twee weken in een verslavingskliniek".

FNV: alleen onder zeer strikte voorwaarden

Vakbond FNV is tegen het routinematig testen van personeel. "Maar voor functies met een hoog veiligheidsrisico kan een periodieke test overwogen worden, onder strikte voorwaarden en als uiterste middel", zegt Rik van Steenbergen van de FNV.

"Want het is een behoorlijke inbreuk op de privacy en lichamelijke integriteit. Als het er in de praktijk op neerkomt dat grote groepen werknemers getest gaan worden die zelf niet omgaan met gevaarlijke stoffen of grote ongelukken kunnen veroorzaken, dan zijn we daar fel op tegen."

Werkgevers: 'regel dit'

Werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB Nederland willen dan ook dat het kabinet gaat regelen dat er meer wettelijke testmogelijkheden komen voor bedrijven. De huidige situatie levert volgens de werkgevers potentieel gevaarlijke situaties op voor medewerkers, omwonenden of zelfs voor de continuïteit van nutsvoorzieningen.

"Het is belangrijk dat hier nu stappen gezet worden vanwege de veiligheid", aldus een woordvoerder. "Dit wél mogelijk maken behoeft een concrete wetswijziging."

Maar of en hoe het kabinet dit zal doen, is nog onduidelijk. Minister Dekker voor Rechtsbescherming zei onlangs wel dat het kabinet over het onderwerp met vakbonden en werkgevers in gesprek gaat. "We gaan bespreken in welke specifieke gevallen de behoefte bestaat voor het afnemen van alcohol- en drugstesten met het oog op de veiligheid. Hierbij dient rekening gehouden te worden met het belang van werknemers bij bescherming van hun privacy."

Correctie melden

STER Advertentie
Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1