appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
Nu: Spraakmakers
Afbeelding

Focus Wetenschap

Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen in de wetenschap met deze podcast van NPO Radio 1. Met bijdragen van Nieuws en Co en Focus.

Podcast afleveringen

De meest legendarische Nederlandse games

vrijdag 5 juni 2020, 05:02 uur

Onderzoeker Jasper van Vught (Universiteit Utrecht) heeft meegewerkt aan het opstellen van het Nederlands Games Canon van het Instituut voor Beeld en Geluid. Wat zijn de criteria om in het canon terecht te komen? En hoe groot is de Nederlandse gamecultuur? Van Vught houdt zich daarnaast bezig onderzoek naar geweld in games. Zou hij zijn eigen kind schietspellen laten spelen?

Ligt de verantwoordelijkheid bij de boeren of kan toch de wetenschap de oplossing bieden?
Vannacht praten we over de oplossing van het stikstofprobleem met bioloog Henrik Barmentlo. Zijn onderzoek is zo beladen en politiek gevoelig dat we de locatie geheim moeten houden.
Barmentlo legt uit welke soorten stikstof er zijn, hoe hij de bron kan herkennen en bespreekt de mogelijke oplossingen.

Meer weten? Kijk woensdag 22:15 de aflevering ‘Stikstofvreters’ van De Kennis van Nu op NPO 2.

Ik spreek Nederlands, ik luister Duits

vrijdag 29 mei 2020, 12:13 uur

Gebruik luistertaal en mensen begrijpen je! Dat stellen Jan ten Thije, professor Interculturele Communicatie en onderzoeker Emmy Gulikers verbonden aan de Universiteit Utrecht.

Luistertaal is een vorm van communiceren waarbij beide sprekers een andere taal gebruiken, maar elkaar toch prima verstaan. We bespreken praktijkvoorbeelden en doen een gooi naar de toekomst. Worden de vreemde talen uit het onderwijs geschrapt en communiceren we dan via de tolk-functie van google?

Kan technologie fysiek contact vervangen?

donderdag 28 mei 2020, 14:16 uur

Al meer dan twee maanden krijgen we geen handen meer, geen schouderklopjes en geen knuffels. Wat doet het gebrek aan fysiek contact met de mens? De 1,5 meter samenleving heeft er voor gezorgd dat veel meer mensen gedwongen ervaren hoe het voelt om fysiek contact te missen. Kan de wetenschap misschien een oplossing bieden?

Wijnand IJsselsteijn, professor mens- en techniek interactie aan de TU Eindhoven deed al onderzoek naar dit onderwerp ver voordat Corona het meest gebruikte woord in onze vocabulaire werd.

We experimenteren in de studio met alternatieve vormen van fysiek contact.

Game of Thrones van de Lage Landen

dinsdag 26 mei 2020, 03:34 uur

De eerste bewoners van de Lage Landen kennen wij vooral door de ogen van de Romeinen. Archeoloog Alexander van de Bunt verzet zich tegen dat beeld in zijn boek ‘Wee de overwonnen: Germanen, Kelten en Romeinen in de Lage Landen'. Wat Van de Bunt betreft zit onze geschiedenis vol "epic stuff, spannender dan Game of Thrones!"

Door zijn beeldende omschrijving leer je de Germanen, Kelten en Romeinen kennen. Langzaamaan wordt duidelijker dat globalisering en emigratie van alle tijden zijn.

Culinair historicus Carolina Verhoeven is gefascineerd geraakt door eten in tijden van rouw. Waarom is een Nederlandse begrafenis onlosmakelijk verbonden met een plak cake met een kopje koffie? En wat eten mensen eigenlijk in andere landen tijdens een uitvaart? Carolina heeft de begrafenisrituelen over de hele wereld van dichtbij ervaren.

We bespreken troosteten en begrafenistradities. Via de NPO Radio 1 app delen luisteraars intieme herinneringen. Rijstevlaai zonder slagroom, zwarte pruimenvla en de Turkse rouwtraditie.

Wat als ons internet het niet meer doet?

woensdag 20 mei 2020, 16:13 uur

In de coronacrisis blijft één ding bijzonder goed werken: internet. Thuiswerken, sociale contacten, boodschappen laten bezorgen, het kan allemaal nog. Het gewone leven kan enigszins doorgaan dankzij onze snelle netwerken, die we eigenlijk nog maar kort hebben.

Wat als ons internet uitvalt? En hoe groot is de kans daarop? Daarover praten we met hoogleraar internetveiligheid Michel van Eeten.

Microplastics op je bord, echt niet zo erg!

woensdag 20 mei 2020, 03:55 uur

'We worden sneller angstig van dingen die we niet kunnen zien', zegt toxicoloog en hoogleraar mariene ecologie aan de Wageningen universiteit Tinka Murk. Plastic op je bord hoeft niet je grootste zorg te zijn. 'Er is al veel verbeterd, waar vroeger de dooie vissen in de Rijn dreven heb ik er laatst een triatlon doorheen gezwommen'. Veel gaat goed, maar er zou zeker nog een hele boel beter kunnen Tinka heeft wel een idee hoe de Noordzee weer in oude glorie kan worden hersteld. Er moeten meer objecten komen op de bodem van de zee waarin dieren kunnen schuilen en voortplanten. Dan kunnen we misschien binnenkort zelfs weer kreeften van Hollandse bodem eten.

Columnist Hens Zimmerman buigt zich deze week over doelmatigheid en het waarom. Want als er iemand efficiënt werkt is het Hens wel. Dag en nacht repareert en monteert hij het geluid onder televisieprogramma’s, en tussendoor neemt hij ook nog eens een column op!
Waarom? Die vraag staat centraal in deze aflevering van Zimmerman in Space. Waarom u hier überhaupt naar luistert? Die vraag mag u zelf beantwoorden.

Tech moet kiezen: inspelen op corona of failliet?

vrijdag 15 mei 2020, 11:13 uur

De coronacrisis heeft grote impact op de economie. Een sector die dat het meeste merkt is misschien wel de technologie. Ten goede en ten kwade. Want terwijl Nintendo en Amazon weglopen met de winst, moeten giganten als Airbnb en Uber proberen te overleven in een wereld die ze niet meer nodig heeft. Technologie biedt ook oplossingen: zo kunnen studenten inmiddels virtueel afstuderen en bezorgen drones medicijnen aan de mensen die ze het meeste nodig hebben. Waar kan technologie helpen en waar liggen de risico's?

Jacob de Vries praat met tech-expert Tjitze Zijlstra over tech in tijden van corona.

Deze songfestivals gingen de geschiedenis in

donderdag 14 mei 2020, 12:17 uur

Het beloofde een groot feest te worden. Voor het eerst sinds de jaren '80 mocht Nederland gastheer spelen. Maar zoals bij alles gooit corona roet in het eten. Het Songfestival kan voor het eerst in 65 jaar niet gevierd worden.

Bij Focus nemen we de gelegenheid terug te kijken op de momenten die het Songfestival maakten wat het is. Van de historische eerste editie tot de politieke opstootjes, van de stijve performances van de jaren 50 tot de spectaculaire shows van nu. Musicoloog en Songfestival-fan Marjolein Wellink gidst je door de kleurrijke geschiedenis van dit verbindende muziekspektakel.

Terwijl in Nederland en de rest van Europa langzaamaan maatregelen worden versoepeld, dreigt het coronavirus vooral in armere landen een regelrechte ramp te worden. Veldepidemioloog Amrish Baidjoe maakt zich daar grote zorgen over. Vaccinatieprogramma's lopen vertraging op, distributiesystemen van medicijnen storten in, om nog maar niet te spreken over tekorten aan artsen en ziekenhuisbedden.
Wachten op perfectie is de vijand van al het goede, vindt Baidjoe, en daarom moeten we nu meteen ingrijpen.

Operette: Temptation Island van de 19de eeuw

maandag 11 mei 2020, 10:17 uur

Walsjes, hoge pruiken en diepe decolletés. Operette, de lichte vorm van opera met meer ruimte voor ironie en erotiek! Vooral bij de Franse vliegen de schunnige grappen om je oren. Hoe kan het dat dit genre in de vergetelheid is geraakt na jaren van gigantisch succes in de 19de eeuw?

Historica en sopraan Veerle Driessen is groot liefhebber van operette. Ze zingt het, ze bezoekt en deed onderzoek aan de Radboud Universiteit Nijmegen naar het belang en de betekenis van de Franse operette in Amsterdam in de 19de eeuw. Ze ziet ruimte voor revival of the operette en zingt live op NPO Radio 1 een prachtig stuk, in het Nederlands!.

Superclusters. Behalve de vele melkwegstelsels, die we in het voor ons zichtbare heelal onderscheiden, blijkt het heelal ook superstructuren te bevatten. Met daartussen weer gebieden van relatieve leegte. Hoe zit dat?

Buckminsterfullereen! Je zou bijna denken dat Zimmerman in Space moedwillig zoekt naar termen die op de radio niet uit te spreken zijn. Maar goed, het synoniem, C60, leidt ook weer tot een hoop verwarring onder de Generation X en oudere luisteraars. Hoe het ook zij, Buckminsterfullereen komt in ons heelal voor, en wel tussen de sterren. Hoe dat zit hoor je in deze aflevering van Zimmerman in Space.

De parallel tussen corona en het klimaat

vrijdag 1 mei 2020, 10:00 uur

Paleo-oceanograaf Peter Bijl bestudeert de ontwikkeling van het klimaat rond de poolkappen van miljoenen jaren terug. Daarvoor boort hij in Antarctica, maar ook in Australië.
De millennia oude patronen die hij op die plekken aantreft doen hem niet alleen denken aan het klimaat van nu, maar ook aan de coronacrisis. Zowel ziektegolven als opwarming zijn sluipmoordenaars die we volgens hem niet moeten onderschatten.

Playlist Peter:
Agnes Obel – It’s Happening Again
Temper Trap – Sweet Disposition
Calexico – Corona
Koop – I See a Different You

In de schaduw van de nachtvlinder

donderdag 30 april 2020, 17:39 uur

De Tweede Wereldoorlog liet veel sporen na. Monumenten en getuigenissen houden herinneringen levend. Maar deze oorlog liet ook blijvende leegtes achter, waardoor we niet eens kúnnen herinneren of herdenken. Ivar Schute kijkt met een heel eigen blik naar het erfgoed uit deze periode. Zijn archeologisch onderzoek in en bij diverse concentratie- en vernietigingskampen levert een nieuw perspectief op. Over zijn inzichten en ervaringen schreef hij een boek: In de schaduw van een nachtvlinder, een archeoloog op zoek naar sporen van de holocaust.

Uit vakmatige en persoonlijke interesse loopt hij vaak even verder, maakt een omweg, kijkt dieper, zoekt bronnen en meer achtergronden van een plek of een voorwerp. Ivar Schute vult met zijn verhalen iets van de enorme leegte die achterbleef. Schute gaat in gesprek met Gerda Bosman en leest fragmenten voor uit zijn zojuist verschenen boek.

Game-muziek: meer dan deuntjes op de achtergrond

dinsdag 28 april 2020, 10:52 uur

Space Invaders speelde je uren met een paar herhalende piepjes op de achtergrond, inmiddels nemen game ontwerpers hele orkesten in dienst om de soundtrack van een game in te spelen. De waardering voor gamemuziek is daarmee ook snel aan het veranderen. Zo spelen sommige grote Europese orkesten inmiddels game-muziek op speciale concerten.

Heeft de game-muziek daarmee en definitieve plek in het dagelijks leven ingenomen? Muziekwetenschapper Michiel Kamp van de Universiteit Utrecht weet het wel zeker.

Playlist Michiel: 
- Martin O'Donnell en Michael Salvatori - Halo Main Theme

Vaak willen sterrenkundigen iets onderzoeken wat veel te ver weg is om met het blote oog te kunnen zien. Om dat op te lossen hebben we telescopen uitgevonden, maar die hebben zo hun limieten. De dichtstbijzijnde pulsar is bijvoorbeeld lichtjaren van ons sterrenstelsel verwijderd. Zou het niet handig zijn als we een reusachtig vergrootglas hadden om die pulsar te bestuderen?

Dat is precies wat de natuur heeft gedaan. In de pulsar Black Widow is plasma aanwezig, die op bepaalde momenten een vergroting van 70 tot 80 keer veroorzaakt. Een vergrootglas midden in de ruimte! In aflevering #103 van de podcast Zimmerman in Space neemt Hens deze Zwarte Weduwe onder de loep.

Moet ik het er nou weer over mijn gender hebben?

woensdag 22 april 2020, 11:54 uur

Bij de geboorte is het meteen duidelijk: je bent een jongetje òf een meisje. En daar worden meteen allerlei conclusies aan verbonden; wat je interesses zullen zijn, welke kleren je waarschijnlijk gaat dragen, wat voor beroep je zal hebben.

Maar wat nu als die genderrol echt niet bij je past? Je bent als jongen geboren, maar voelt je meisje. Of wat als je helemaal geen keus wil maken? Hoe kijken we als maatschappij aan tegen mensen die niet in een bepaald hokje passen?

Kan muziek je het leven kosten?

dinsdag 21 april 2020, 10:45 uur

Een overheersende kracht, die je helemaal kan overnemen en voor vrouwen levensgevaarlijk is... Zo ziet de Europese elite muziek in de negentiende eeuw. Dat levert heel wat dramatische taferelen op: flauwvallende meisjes, langdurige ziektebedden en noodlottige sterfgevallen, als je de bronnen mag geloven. De moordende kracht van de muziek speelt een hoofdrol in het tragische leven van Maurits van Lennep en Caroline van Loon.

Cultuurhistoricus Floris Meens vertelt je dit verhaal en meer. Hij laat de stormachtige negentiende eeuw zien, en haar bijzondere band met de muziek. Ondertussen laat hij de muzikale pareltjes uit die tijd herleven.

Lees jij wel eens je horoscoop? Veel mensen geloven dat de stand van de planeten en sterren invloed heeft op het lot van ons mensen hier op aarde. Spacegeek Hens Zimmerman heeft daar een appeltje mee te schillen in de honderdeerste aflevering van de podcast Zimmerman in Space.

Dit weekend trekken we allemaal onze tuin in om bijen te tellen: de Nationale Bijentelling gaat zaterdag van start. Zo helpen we onderzoekers om de staat van de bij te tracken. Maar waarom zijn bijen zo belangrijk?

Stadsimker Dorinde de Tempe kent bijen als geen ander. Ze houdt ze op daken door heel Amsterdam. Wat begon als een hobby mondde uit in een bedrijf: de Mokumse Stadsimkerij. Wat maakt de stad nou juist zo'n perfecte omgeving voor bijen? En kan de honingbij naast de wilde bij en de mensen leven? We vragen Dorinde alles over deze bestuivende beestjes die ons ecosysteem overeind houden.

Er hangt een ster vlakbij onze aarde. Het is een gigantische kernreactor die onophoudelijk enorme hoeveelheden energie de ruimte in blaast. Onze zon, het lichtpunt in onze wereld.

Hij staat altijd op een afstand zo'n 150 miljoen kilometer van ons af. Om dichterbij te kijken moeten we gebruik maken van high-tech telescopen. En dat is nodig ook: de zon kan namelijk gevaarlijk zijn. Zonnestormen lanceren allerlei deeltjes de ruimte in, die onze technologie in de war kunnen schoppen, denk aan luchtvaartproblemen, netwerkstoringen en enorme stroomuitval.

Om deze zonnestormen beter te voorspellen werkt astronoom Michiel Brentjens van Instituut Astron mee aan een ware zonnetelescoop. En hij werkt met de grootste radiotelescoop ter wereld: Lofar. Hij praat met ons over de laatste ontwikkelingen in het onderzoek naar de zon.

Het hoorspel was de Netflix van de twintigste eeuw

dinsdag 14 april 2020, 12:02 uur

Ook in de vorige eeuw genoot men van het weg zakken op de bank. Voor de komst van de tv waren er drie opties: de Bijbel, een goede roman, maar het allerspannendst was toch wel het hoorspel. Acteurs, speciale geluidseffecten en complete orkesten zorgden voor een spectaculaire luisterervaring. Gezinnen zaten in de huiskamer aan de radio gekluisterd. Deze hoorspelen zijn in de vergetelheid geraakt, ze worden niet meer uitgevoerd en zijn slecht gearchiveerd. ‘Zonde!’, wat betreft musicoloog Philomeen Lelieveld.

Zo’n 15 jaar doet ze allerlei soorten onderzoek naar radio. Ze speurt door de archieven in de hoop stukjes bewaard gebleven manuscripten en flarden van opgenomen muziek aan elkaar te knopen, om de composities weer uitvoerbaar te maken. Dat is dan ook wat we gaan doen, het hoorspel is weer terug op de radio!

'Waren de goden astronauten?' Dat is de titel van een bedenkelijk boek. In deze 99e aflevering van Zimmerman in Space kijkt spacegeek Hens Zimmerman naar de zin en onzin van Ancient Astronauts. Oordeel zelf!

Zoals het klokje thuis tikt...

maandag 6 april 2020, 12:19 uur

... Tikt het nergens. Dat spreekwoord krijgt een hele nieuwe lading in tijden van quarantaine. We werken thuis, het is videobellen wat de klok slaat vinden nieuwe hobby's om ons niet te hoeven vervelen.

Organisatie-antropoloog en horlogemakersdochter Ida Sabelis ziet deze tijd als een vrachtwagen die een helling afrijdt en tot stilstand komt in een grindbak. Tijd om even om ons heen te kijken wat we eigenlijk allemaal aan het doen zijn en ons afvragen of dat wel de beste manier is. Is er een beter manier om naar tijd te kijken? We vragen het aan deze horlogemakersdochter.

De maatregelen die hebben genomen in de strijd tegen het coronavirus blijven van kracht tot en met 28 april. Dat maakte premier Mark Rutte zojuist bekend. Wij praten erover door met Christian Hoebe, hoofd van de afdeling infectieziektebestrijding van de GGD Zuid-Limburg en hoogleraar infectieziektebestrijding aan de Universiteit Maastricht. Ook horen we hoe de verlenging valt in de toerismesector, de horeca, de verpleeghuizen en bij het mkb.

Hoe komen we aan 2400 IC-bedden binnen een week?

dinsdag 31 maart 2020, 13:23 uur

De Nederlandse Vereniging voor Intensive Care voorspelt dat er binnen een week 2400 bedden vrij moeten komen om de coronacrisis te kunnen bestrijden. Een behoorlijk zware tijd voor IC-personeel dus. We spreken met internist-intensivist Dennis Bergmans van het Maastricht Universitair Medisch Centrum over de uitdagingen. Moeten we ons zorgen maken?

Onze huiskosmonaut Hens Zimmerman spreekt graag over astronomische mysteries. Vannacht duikt hij in een nog altijd onopgelost raadsel van de radioastronomie. Tijdens een NASA-ruimtemissie in 2006 werd een vreemd geluid opgevangen: de zogenaamde space roar. Je favoriete spacegeek neemt je mee in een denkbeeldige ruimteballon, even weg van het momenteel gevaarlijke virale aardoppervlak. Hij gaat op zoek naar de oorzaak van deze vreemde brul in het oneindige.

Het Paleis op de Dam: een gebouw dat we allemaal van de buitenkant kennen. Maar de macabere en bijzondere geschiedenis van het gebouw is voor velen minder bekend. Het monsterlijk grote gebouw bergt twintigduizend vierkante meter aan bijzondere verhalen. Friend of the show, historicus Sanne Frequin en kunsthistoricus Alice Taatgen doen ze voor je uit de doeken. Van de Deense Elsje, die aan de galg werd getekend door Rembrandt tot de ruim 13.000 dennen die onder het Paleis in de grond zitten.

Ook heeft friend of de show Sanne Frequin weer een mooi verhaal meegenomen voor haar rubriek 'De Dode van de Dag'. Dat artsen en verpleegkundigen nu overuren draaien is bekend, maar hoe ging de strijd tegen een pandemie in de Middeleeuwen?

Hebben we echt te weinig tests?

woensdag 25 maart 2020, 15:48 uur

We horen het veel de laatste weken: er is onvoldoende capaciteit om iedereen op corona te testen. Maar is dat ook zo? Artsen in de noordelijke provincies denken van niet. In Groningen, Friesland, Drenthe en Overijssel is het testbeleid heel anders dan in de rest van Nederland. Hoe werkt dat? We spreken met hoogleraar en hoofd microbiologie in het UMCG Alex Friedrich en hoofd van de afdeling Virologie van het Erasmus UMC Marion Koopmans.

Wat voor vrienden heeft de vleerhond?

woensdag 25 maart 2020, 11:24 uur

Een symbool van dood en verderf. Zeker in deze woelige tijd zien we de vleermuis al snel als een slecht teken. Ze vormen vaak de schakel tussen virus en mens, omdat ze dicht op elkaar leven en zelf niet kwetsbaar zijn voor veel ziektes.

'Bat Girl' Annabel Dorrestijn doet normaal gesproken onderzoek naar vleermuizen en -honden op het tropische Christmas Island, maar zit vanwege de coronacrisis in Sydney. Ze vertelt over haar tijd op het eiland, over de keer dat een krab haar camera jatte, en over haar onderzoek naar deze duistere diersoort.

Zwart in Rembrandts tijd

dinsdag 24 maart 2020, 11:18 uur

Amsterdam is een van de meest cultureel diverse steden van het land. Die diversiteit gaat een stuk verder terug dan we soms denken. Zo woont er in de zeventiende eeuw al een zwarte gemeenschap rond het Waterlooplein. Rembrandt en andere kunstenaars maken kunstwerken met deze hechte groep in de hoofdrol. Die schilderijen portretteren zwarte mensen als waardige, echte mensen; niet als karikaturen zoals in latere kunst.

Mensen met unieke verhalen die dankzij de tentoonstelling 'HIER. Zwart in Rembrandts tijd' eindelijk de aandacht krijgen die ze verdienen. Historicus Mark Ponte werkte mee aan deze tentoonstelling. In Focus vertelt hij hoe hij door huwelijksaktes en andere documenten uit het Amsterdams stadsarchief een kleurrijk beeld van de gemeenschap kan schilderen.

Dat ruimtewandelingen niet zonder risico zijn, dat bewijst de reis van Eugene Cernan wel. Hij probeerde een heuze jetpack aan zijn pak vast te gespen, maar kreeg geen grip op de aerodynamische buitenkant... Hij greep om zich heen, kreeg maar niks te pakken, en door al het werk besloeg zijn ruimtehelm. Hij stommelde blind door de ruimte. Wat een elegante test van het eerste jetpack had moeten worden eindigde in een behoorlijk afgematte Cernan.
Hens Zimmerman neemt je mee terug naar 1966 toen het allemaal gebeurde, in aflevering 97 van Zimmerman in Space.

'Mij mankeert niets'

vrijdag 20 maart 2020, 13:15 uur

In crisistijden is het soms verleidelijk je verdriet weg te drinken. Maar drink je teveel, dan loop je het risico verslaafd te raken. En raak je verslaafd, vergeet je te eten en drink je grote hoeveelheden alcohol, dan krijg je problemen met je geheugen. Je kunt je niet herinneren wat er gisteren is gebeurd en vult de gaten met verhalen die je zelf verzint. Je weet soms niet eens meer dat je een probleem hebt.

Dat heet het syndroom van Korsakov. Onderzoeker Ineke Gerridzen promoveerde op dit syndroom, en werkt in een kliniek voor Korsakov-patiënten. We vragen haar alles over dit verguisde syndroom: hoe kunnen we deze patiënten het beste helpen?

Gaan orgaandonaties door in tijden van corona?

donderdag 19 maart 2020, 16:01 uur

Viroloog Annemiek van der Eijk beantwoordt vragen over het corona-virus. Deze keer: Mensen met een hoge bloeddruk hebben meer risico om het virus te krijgen, hoe zit het dan met mensen met een lage bloeddruk? En gaan orgaandonaties nog wel door?

Waarom zijn er nog kapperszaken open?

donderdag 19 maart 2020, 16:00 uur

Viroloog Annemiek van der Eijk beantwoordt vragen over het corona-virus. Deze keer: Nemen we in Nederland meer risico dan in andere landen? Waarom zijn er nog wel kappers open? En is het niet heel gevaarlijk om naar een opticien te gaan?

Het Corona-spreekuur, deel 4

donderdag 19 maart 2020, 14:52 uur

Viroloog Annemiek van der Eijk beantwoordt vragen over het corona-virus. Deze keer: wanneer mag je weer het publieke leven in als je corona hebt gehad? Kun je testen of iemand het virus heeft gehad, maar nu weer genezen is? Kunnen mensen van boven de tachtig herstellen?

Het Corona-spreekuur, deel 3

donderdag 19 maart 2020, 14:51 uur

Viroloog Annemiek van der Eijk beantwoordt vragen over het corona-virus. Deze keer: zou het beter zijn als jonge mensen zich laten besmetten om groepsimmuniteit op te bouwen?

Hoe de eerste ruimtewandeling bijna dodelijk afliep

donderdag 19 maart 2020, 10:56 uur

De missie van de Russen was simpel: een man door de Ruimte laten zweven, met alleen een pak om hem te beschermen. Een ruimtewandeling.
De ogen van de wereld waren op kosmonaut Aleksej Leonov gericht, toen hij in 1965 uit zijn ruimteschip gleed. Hij wist niet dat hij enkele minuten later in levensgevaar zou zijn.
Ruimtevaartjournalist Piet Smolders vertelt over zijn interviews met Leonov, de Russische ruimtevaart in de Koude Oorlog en zijn fascinatie met alles wat met de Ruimte te maken heeft.

Het Corona-spreekuur, deel 2

dinsdag 17 maart 2020, 16:37 uur

Medisch viroloog Mariet Feltkamp beantwoordt vragen over het corona-virus. Deze keer: Hoe onderdruk je corona-koorts het beste, met ibuprofen of paracetamol? En hoe werkt immuniteit eigenlijk met corona? Zijn we van dit virus af als we gewoon alle adviezen volgen?

Het Corona-spreekuur, deel 1

dinsdag 17 maart 2020, 16:25 uur

Medisch viroloog Mariet Feltkamp beantwoordt vragen over het corona-virus. Deze keer: mag je nog op je kleinkinderen passen als je zelf niet ziek bent? En werken die desinfectie-gels wel?

'Met zonder ouders, zo voelde opgroeien voor mij'

donderdag 12 maart 2020, 17:00 uur

In Nederland zijn er zo'n 600.000 kinderen die opgroeien in een gezin waar een of beide ouders met psychische problemen kampt. Dat is 16% van alle kinderen jonger dan 18 jaar. Sandra Vermeulen is pedagoog en een volwassen KOPP-kind (Kind van Ouder met Psychische Problemen). Haar moeder heeft de persoonlijkheidsstoornis borderline en haar vader stapte uit het leven toen ze zes jaar oud was. 'Natuurlijk beïnvloedt dat mij nog iedere dag, maar ik wil dit onderwerp bespreekbaar maken'.

Dat doet ze onder meer op haar platform 'Met Zonder Ouders'. En dat is belangrijk, zegt ook Esther Mesman onderzoeker bij het Sophia Kinderziekenhuis in Rotterdam en psycholoog. 'Kinderen van een ouder met een bipolaire stoornis zijn kwetsbaar voor depressieve stoornissen en hebben een verhoogd risico om zelf ook een bipolaire stoornis te ontwikkelen', aldus Mesman.

De Amazone loopt gevaar. Dit enorme bos is goed voor veertig procent van de zuurstof op aarde. Het staat in brand – afgelopen zomer verloren we soms wel vier voetbalvelden aan bos per minuut. De hitte vreet om zich heen, het vuur vernietigt niet alleen eeuwenoud oerwoud, maar ook het leven van de bevolking die zich hier sinds mensenheugenis staande weet te houden. Is dit dan hun einde?

Wat criminoloog Tim Boekhout van Solinge betreft niet. Hij gaat het woud in en trekt ten strijde tegen de illegale houtkap, om de longen van de aarde én de levens van de lokale bevolking. Hij geeft ze de gereedschappen om zich te verzetten tegen het gewetenloze beleid van president Jair Bolsonaro en zijn plannen voor het commercialiseren van het oerwoud. Wij vragen hem alles over het werk waar hij zijn leven aan wijdt.

Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1