appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume

Focus Wetenschap

Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen in de wetenschap met deze podcast van NPO Radio 1. Met bijdragen van Nieuws en Co en Focus.

Podcast afleveringen

In de rubriek Biologische Lariekoek onderzoeken biologen Maartje Kouwen, Steijn van Schie en Koen Moons moderne sprookjes en misvattingen. Iedere week lezen ze een hoofdstuk voor uit hun boek ‘Plassen over Kwallenbeten’, waarin ze biologische lariekoek onder de loep nemen.

Dit keer nemen ze de in tweeën gehakte worm onder de loep.

Hoe laat je uitgeputte grond weer leven?

dinsdag 5 februari 2019, 07:00 uur

Stel je voor; je bent een boer in Kenia en de grond waarop je al jaren hebt gewerkt, is uitgeput. De planten groeien niet meer zoals ze horen en kunstmest toevoegen helpt ook niet. Wat doe je dan? Ecoloog Jasper Wubs onderzoekt aan de universiteit in Zürich de relatie tussen ‘Bodem Gemeenschappen’ en planten en hoe daarmee de bodem verbeterd kan worden.

Je zou het niet zeggen, maar onze darmen zijn de grootste hormonenfabriek van ons lichaam. Ons hongergevoel, de spiersamentrekkingen van de darm, het stimuleren van de alvleesklier voor insuline (relevant voor diabetes type 2), de opname van voedingstoffen: het zijn allemaal processen waarbij onze darmen hormonen aanmaken. En toch zijn die hormoonproducerende cellen van onze darmen zeer moeilijk te vinden. Niet alleen omdat onze darmen zo groot en opgevouwen zijn, maar ook omdat de hormoonproducerende darmcellen minder dan 1% van het totale aantal darmcellen vormen.

Geneticus Hans Clevers en zijn team van het Hubrecht Instituut hebben dat probleem weten op te lossen. Door een zeer belovende genetische techniek (genaamd Single Cell Sequencing*) op de darmcellen toe te passen konden ze op grote schaal ontdekken welke cellen bezig zijn met hormonen te produceren en waar ze zich bevinden. Ook manipuleerden ze deze gevonden cellen zodat ze verschillende kleuren fluoresceerden naargelang hun hun leeftijd (groen betekent jong, geel volwassen, en rood oud). Met die twee technieken ontdekten ze onder meer nieuwe hormoonproducerende cellen, alsook cellen die hun hormoonproductie aanpassen naargelang hun leeftijd.

De darmcellenkaart en de ontdekte resultaten stellen onderzoekers wereldwijd in staat om ziektes die aan de darmen gerelateerd zijn (zoals diabetes type 2, obesitas, en het prikkelbare darm syndroom) te bestuderen. We spreken er over met Hans Clevers.

* Hoewel de techniek al in 2015 ontwikkeld was, werd Single Cell Sequencing pas in 2018 op grote schaal toepasbaar. Daarom riepen wetenschappers in Science eind 2018 deze techniek als doorbraak van het jaar uit.

De krachtigste radiotelescoop ooit

maandag 4 februari 2019, 07:00 uur

Het moet de krachtigste radiotelescoop ooit worden, waarmee de verste uithoeken van het heelal kunnen worden gemeten. Hij heet S-K-A-, wordt gebouwd op twee continenten en bestaat uit vooral heel veel antennes. Maar wat houdt de SKA precies in?
Verslaggever Jeroen de Jager ging voor Nieuws en Co op onderzoek bij ASTRON, het radio astronomische instituut van Nederland, en sprak daar met astronoom Jason Hessels.

De vallende ster: Space Shuttle Columbia

zondag 3 februari 2019, 07:00 uur

Op 1 februari 2003 keerde de Space Shuttle Columbia terug naar de aarde. Deze terugkeer verliep echter anders dan verwacht. Vijftien minuten voor de verwachte landing verloor Nasa het contact met Columbia. De Space Shuttle, met daarin 7 astronauten, brak op grote hoogte in delen uiteen.

Ruimtevaartdeskundige Hans van der Landen sprak met presentator Jacob de Vries over deze ramp.

Een week uit het leven van wetenschapper: Louis Ates

zaterdag 2 februari 2019, 12:00 uur

Sinds een aantal weken is het twitteraccount @NL_Wetenschap in de lucht. Iedere week heeft een andere wetenschapper het beheer over het account. In 140 tekens worden we op de hoogte gebracht van het dagelijks leven van deze wetenschapper en van wat er zich afspeelt binnen zijn of haar vakgebied.

Afgelopen week was het de beurt aan postdoctoraal onderzoeker aan het UMC Amsterdam Louis Ates.

Column #34 van Hens Zimmerman: Ruimtetijd

zaterdag 2 februari 2019, 07:00 uur

Iedere week neemt Hens Zimmerman ons mee naar de ruimte en onthult hij op zijn geheel eigen wijze de geheimen van ver buiten de dampkring. Deze week bespreekt hij de ruimtetijd. Waarom kunnen we niet sneller dan het licht?

Als 'Planet Nine' bestaat, waarom zien we hem dan niet?

vrijdag 1 februari 2019, 16:43 uur

Mercurius, Venus, onze Aarde, Mars, Jupiter, Saturnus Uranus en Neptunus. Dat zijn de acht oude vertrouwde planeten die om onze zon draaien. Maar de vraag is: is er nog een negende planeet? Daarover is nogal wat discussie. Canadese sterrenkundigen zijn er heilig van overtuigd dat hij bestaat. Anderen niet. Maar als hij bestaat, waarom zien we hem dan niet? Wij vragen het aan Daphne Stam, planeetonderzoeker aan de Technische Universiteit Delft.

De Amerikaanse held 'Ham'

vrijdag 1 februari 2019, 07:00 uur

Dit jaar is het 50 jaar geleden dat de eerste maanlanding plaatsvond. Echter werd 8 jaar eerder, in 1961, de Amerikaanse Chimpansee 'Ham' al de ruimte in gelanceerd.

Rob van den Berg is directeur van het ruimtevaartmuseum Space Expo in Noordwijk en sprak met presentator Jacob de Vries over deze bijzondere gebeurtenis.

Gaan we echt richting een burn-out-'epidemie'?

donderdag 31 januari 2019, 21:33 uur

Het nieuwe TNO-rappoort over welzijn op de werkvloer wordt in de media breed opgepakt. De grote blikvanger zijn de groeiende cijfers van het aantal burn-out-klachten bij werknemers. Deze steeg van 11.3% in 2007 naar 16.1% in 2017. Het was genoeg voor een Nederlandse krant om te koppen dat de 'groeiende burn-out-epidemie Nederland miljarden kost'.

Maar hebben we echt zoveel meer last van burn-outs? Laat staan dat er een epidemie is? Psychiater Christiaan Vinkers van het Amsterdam UMC ziet dat er een grote kloof bestaat tussen wat we vaak over burn-outs denken en wat er wetenschappelijk onderbouwd is. Zelfs over een definitie van een burn-out discussiëren wetenschappers momenteel nog volop. Vinkers hoopt daarom dat de TNO-cijfers een aanleiding vormen om in Nederland eindelijk meer diepgravend onderzoek te doen naar het fenomeen dan mensen enkel via enquêtes te bevragen. Want mensen die psychisch lijden door hun omgeving hen te veel werkdruk ervaren hebben volgens Vinkers alle reden om serieus genomen te worden.

Nederlander Ron Cune in Chicago laat ons weten dat het er momenteel -28 graden Celsius is. Dat is zo koud, zoals Ron op twitter aantoont, dat je van warm water in de lucht meteen sneeuw kunt maken. Amerikaanse media berichten massaal dat een groot deel van het land zo sterk onder de koude lijdt omwille van de 'polaire vortex'. Maar wat is dat voor een fenomeen? Kunnen wij in Europa er ook zo veel last van hebben? En (de haast onvermijdelijke vraag voor velen) hoe zit het dan met de opwarming van de aarde?

Verslaggever Jeroen De Jager trok daarom naar De Bilt en vroeg het aan klimaatdeskundige Geert Jan Van Oldenborgh van het KNMI.

Graf Koning Toetanchamon gerestaureerd

donderdag 31 januari 2019, 21:29 uur

De tombe van de legendarische Egyptische farao Toetanchamon is het meest bezochte graf van Egypte. De ontdekking van de drieduizend jaar lang onaangetaste tombe veroorzaakte in de jaren twintig een echte hype. Geholpen door de vloek die zogezegd over het graf hing en de wondermooie objecten die men terugvond (inclusief het goud-blauwe dodenmasker), kwam je muziek, architectuur, kleding en zelf frisdrank tegen die iets met de naam Toetanchamon of met Egyptische symbolen te maken hadden. En sindsdien is de fascinatie voor de legendarische farao nooit meer weggegaan.

De keerzijde is dat het graf door de toeristen en cameraploegen beschadigd en bevuild is geraakt. Het Amerikaanse Getti Instituut is daarom tien jaar lang bezig geweest met de geschilderde wanden te herstellen. Morgen presenteert het instituut haar resultaat, maar er werden ook al zeer mooie foto's gepubliceerd. Verslaggever Jeroen de Jager daalde digitaal af in het graf van koning Toet en bekeek het werk met Nederlands Egyptoloog Nicky van de Beek (Universiteit Leiden). Van de Beek bezocht de tombe al meerdere keren.

Vandaag bestaat het KNMI 165 jaar. In al die jaren dat ze bestaan zijn er natuurlijk veel ontwikkelingen geweest in de technologie rondom het meten van het weer. Toch maken ze nog steeds gebruik van de gegevens van de zogeheten weeramateurs.

De voorzitter van de weeramateurs, De Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie, Arend Zanting, was te gast in de studio. Hij sprak over de rol van de weeramateur en nam een aantal objecten mee, die worden gebruikt voor het meten van het weer.

Nieuwe ontwikkelingen in het lezen van gedachten

donderdag 31 januari 2019, 07:00 uur

tephen Hawking, kon alleen op een ingewikkelde manier via zijn spraakcomputer met de wereld communiceren. Zou het niet veel handiger zijn geweest als we gewoon zijn gedachten hadden kunnen lezen? Wetenschappers hebben nieuwe stappen gezet in de richting van gedachten lezen. Zij hebben signalen uit het brein omgezet in spraak.

Bouwe van Straten van de wetenschapsredactie van de NTR was te gast om over deze nieuwe ontwikkelingen te praten.

Biologische lariekoek - Het maagdenvlies is een vlies

woensdag 30 januari 2019, 07:00 uur

In de rubriek Biologische Lariekoek onderzoeken biologen Maartje Kouwen, Steijn van Schie en Koen Moons moderne sprookjes en misvattingen. Iedere week lezen ze een hoofdstuk voor uit hun boek ‘Plassen over Kwallenbeten’, waarin ze biologische lariekoek onder de loep nemen.

Hoe makkelijk deel jij je gegevens?

dinsdag 29 januari 2019, 12:00 uur

Mensen delen maar wat graag hun gegevens, vooral als ze het gevoel hebben dat ze daar iets voor terugkrijgen. Dat blijkt uit het onderzoek ‘Jouw Buurt, Jouw Data’, uitgevoerd door het Centre of BOLD Cities. Zij maakten een game, waarbij er werd getest hoe makkelijk jij jouw persoonlijke gegevens deelt. De voorlopige bevindingen werden afgelopen dag gepresenteerd op de Europese dag van de privacy.

Luuk Schokker, executive manager van het Centre of BOLD Cities, was te gast en speelde samen met presentator Jacob de Vries de game.

Wil je ook testen hoe gemakkelijk jij jouw persoonlijke gegevens deelt? Speel de game dan zelf op http://jouwbuurtjouwdata.nl/

Tarwe met 'veilige gluten' in de maak

dinsdag 29 januari 2019, 11:14 uur

Geen glutenvrije producten, maar tarwe met gluten die wél veilig zijn voor mensen met coeliakie, oftewel een glutenintolerantie. Dat zou volgens de Wageningen Universiteit een mooie oplossing zijn. Want voor mensen met deze ziekte is het lastig om gevarieerd en gezond eten te vinden.

Het ontwikkelen van tarwe met 'veilige gluten' is een lange weg, maar de eerst stap is er. Vanmiddag promoveert de Franse Aurélie Jouanin op haar onderzoek. Verslaggever Martijn van der Zande ging met haar en haar Nederlandse begeleider Rene Smulders de kas in.

De wetenschapsbrief: Een politiek toneelstukje?

dinsdag 29 januari 2019, 11:00 uur

Afgelopen dag presenteerde minister van Engelshoven van Onderwijs Cultuur en Wetenschap, de Wetenschaps-brief in Rijksmuseum Boerhaave in Leiden. De titel van de brief klinkt veelbelovend: “Nieuwsgierig en betrokken – de waarde van wetenschap”. Maar wat stond er precies in deze brief? En wat betekent dit voor de wetenschap?

We vroegen het Sicco de Knecht, hoofdredacteur van het online podium ScienceGuide.

De allereerste geluidsopname ooit werd gemaakt door een Fransman: Édouard-Léon Scott de Martinville. In 1857 vond hij de fonautograaf uit. Een apparaat waarmee je voor het eerst geluid kon vastleggen.

Verslaggever Rose Heijnen ging naar het Teylers museum in Haarlem om, samen met hoofdconservator Trienke van der Spek, een van de eerste fonautografen te bekijken.

Kabinet presenteert nieuwe wetenschapsbeleid

maandag 28 januari 2019, 20:56 uur

Ingrid van Engelshoven, de minister voor onderwijs, cultuur en wetenschap, presenteert vandaag het wetenschapsbeleid van het kabinet voor de komende vier jaar. Onder het motto 'Nieuwsgierig en betrokken' maakt het kabinet veel geld vrij voor SKA, het grootste telescoopproject in de wereld, en de ontwikkeling van een supercomputer. Daarnaast wordt er ingezet om meer vrouwen, jongeren en mensen met een migratieachtergrond in de wetenschap te krijgen.

Maar er zijn ook vragen. Geeft het kabinet de wetenschap genoeg geld? Hoe zit het met de financiering van de geesteswetenschappen? Komt er met dit plan een verlichting van de prestatiedruk? We vragen het aan Wim van Saarloos, de voorzitter van de KNAW, het wetenschappelijke adviesorgaan van de overheid.

Hoe kan je eigen lichaam tumorcellen vernietigen?

maandag 28 januari 2019, 07:00 uur

De wakkere wetenschapper van vannacht is Elien Doorduijn. Na haar opleiding Biomedische wetenschappen verliet ze Nederland voor een postdoc in Houston. Daar doet ze nu onderzoek naar hoe tumoren aan het immuunsysteem ontsnappen en hoe ze dat kunnen verbeteren.

Met de vliegende taxi van A naar B

zondag 27 januari 2019, 07:00 uur

Techredacteur Tjitze Zijlstra weet alles over de nieuwste technologische ontwikkelingen van dit moment. Deze week een vliegende taxi, nieuwe ontwikkelingen in de betalingsapp Tikkie en een Netflix documentaire over het Fyre festival op de Bahama's.

Zin om eens lekker te grasduinen in middeleeuwse oorkonden? Dat kan vanaf vandaag gewoon thuis, vanachter uw computer. Het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis bracht meer dan 150.000 middeleeuwse oorkonden bij elkaar in de Digitale Charterbank Nederland. Onderzoekers zien hun werk een stuk makkelijker worden, hoorde verslaggever Karin Alberts. Ze liep met Rijksarchivaris Kaj Van Vliet het depot van het Utrechts archief in en sprak ook Jan Burgers, senior onderzoeker aan het Huygens ING en historicus Ronald Spiegel.

O-benen, kromme rug, een slecht gebit... Het zijn allemaal symptomen van de zogeheten 'Engelse ziekte'. Die aandoening dankt zijn naam aan de geïndustrialiseerde wijken in het 18e en 19e-eeuwse Londen. Daar vingen mensen weinig zonlicht en liepen ze een vitamine-D-tekort op. Met alle gevolgen van dien. Maar die 'Engelse ziekte' kwam óók veelvuldig op het Nederlandse platteland voor, ontdekte fysisch antropoloog Barbara Veselka. Zij promoveert aanstaande dinsdag aan de universiteit Leiden op haar onderzoek.

Traumachirurg meet handletsel met VR-handschoen

vrijdag 25 januari 2019, 18:18 uur

We gaan naar een interessante nieuwe ontwikkeling. In de medische wereld is de VR-bril, de virtual-reality-bril, inmiddels redelijk ingeburgerd. Specialisten gebruiken hem bijvoorbeeld om complexe operaties voor te bereiden. In het Diakonessenhuis in Utrecht experimenteren ze met ander VR-attribuut: de handschoen. Traumachirurg Marc van Heijl hoopt dat hij daarmee snel en betrouwbaar kan meten hoe mensen met handletsel herstellen. Martijn van der Zande zocht uit hoe die handschoen werkt.

Poolonderzoek gehinderd door shutdown VS

vrijdag 25 januari 2019, 11:26 uur

De gevolgen van de shutdown in de Verenigde Staten zijn na dik vier weken ook voelbaar voor poolonderzoekers. Zelfs hier in Nederland. De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA verzamelt dit voorjaar namelijk minder gegevens over het smeltende poolijs, vertelde een medewerker aan Science.

In de Verenigde Staten is een deel van de overheid nu al lange tijd gesloten door een geschil tussen president Trump en de democraten over de begroting. En dan met name over de financiering van de muur die Trump wil bouwen tussen Mexico en de VS. En de NASA is een overheidsorganisatie.

Wij praten over de gevolgen voor het poolonderzoek met Michiel van den Broeke, hoogleraar polaire meteorologie aan de Universiteit Utrecht.

Virtual Reality, je kunt het misschien kennen van games. Maar Virtual Reality wordt ook gebruikt in de wetenschap, bijvoorbeeld voor psychologisch onderzoek. Ineke van der Ham is neuropsycholoog aan de Universiteit van Leiden. Zij doet onderzoek naar Virtual Reality en hoe VR, sportprestaties en fysiotherapie kan verbeteren.

Laat Whatsappen jongeren beter schrijven?

donderdag 24 januari 2019, 14:00 uur

Heeft het velen Whatsappen invloed op taal? Leidt de taal die gebruikt wordt in Whatsapp niet tot taalverloedering? Taalonderzoeker Lieke Verheijen deed hier onderzoek naar aan de Radboud Universiteit en promoveert morgen. Zij stelt dat hoe meer jongeren Whatsappen, hoe beter de schrijfvaardigheid wordt.

Bestaat er een 'God-spot' in je brein?

donderdag 24 januari 2019, 11:20 uur

Zit religie in je brein? Is er een ‘God-spot’? Een 'God-spot' zou een plekje in de hersenen zijn, dat verantwoordelijk is voor onze spiritualiteit. Michiel van Elk is neuropsycholoog en universitair docent aan de UvA. Hij was te gast en sprak over de mogelijke 'God-spot' in ons brein.

Virtual Reality verbetert sportprestaties en fysiotherapie

donderdag 24 januari 2019, 07:00 uur

Virtual Reality, je kunt het misschien kennen van games. Maar Virtual Reality wordt ook gebruikt in de wetenschap, bijvoorbeeld voor psychologisch onderzoek. Ineke van der Ham is neuropsycholoog aan de Universiteit van Leiden. Zij doet onderzoek naar Virtual Reality en hoe VR sportprestaties en fysiotherapie kan verbeteren.

In de rubriek Biologische Lariekoek onderzoeken biologen Maartje Kouwen, Steijn van Schie en Koen Moons moderne sprookjes en misvattingen. Iedere week lezen ze een hoofdstuk voor uit hun boek ‘Plassen over Kwallenbeten’, waarin ze biologische lariekoek onder de loep nemen.

Nieuwe syndromen ontdekt na onderzoek naar DNA-fouten

dinsdag 22 januari 2019, 07:00 uur

In Nederland en in de rest van de wereld zijn er veel kinderen en volwassen met ontwikkelingsproblemen. Denk bijvoorbeeld aan autisme, ADHD of een verstandelijke beperking. Dit zijn stoornissen die wij kennen. Toch zijn er ook nog veel aandoeningen waar nog geen verklaring voor is.

Margot Reijnders deed onderzoek aan het Radboudumc naar fouten in DNA en vond zeldzame syndromen.

Duurzame bakstenen, gemaakt van schimmels

maandag 21 januari 2019, 17:28 uur

Je hebt ze liever niet in huis, maar er komen langzaam producten op de markt die gemaakt zijn van schimmels. Aan de Universiteit Utrecht werken ze bijvoorbeeld aan materialen voor de bouw: van isolatiemateriaal tot bakstenen.

Vanaf morgen is er een Italiaans bedrijf dat in samenwerking met Utrecht vloerdelen op de markt brengt. Onze verslaggever Jeroen de Jager laat zich bijpraten in het lab van Han Wösten, hoogleraar microbiologie.

We staan er zelden bij stil, maar je zou het bijna een wonder kunnen noemen dat onze hersenen vloeiende filmpjes maken van alle beelden die op ons netvlies vallen. Onze ogen schieten voortdurend heen en weer: van links naar rechts, recht vooruit, van het beeldscherm naar de koffie en terug. En dat allemaal terwijl wij zelf óók nog bewegen. Hoe kan dat? Utrechtse onderzoekers hebben een nieuw stukje van dat vraagstuk opgelost. Wij spreken erover met Jasper Fabius, neuropsycholoog een cognitiewetenschapper aan de Universiteit Utrecht.

Sterrenwacht Overijssel klaar voor maansverduistering

maandag 21 januari 2019, 12:00 uur

Vannacht was er om 4:00 een maansverduistering te zien. Presentator Stephan belde hierover met Arnold Tukkers van de Cosmos Sterrenwacht in Overijssel. Zij spraken over wat we van de maansverduistering konden verwachten en of de maan goed te zien zou zijn.

Een week uit het leven van wetenschapper: Remco Kok

zondag 20 januari 2019, 07:00 uur

Sinds een aantal weken is het twitter account NL_Wetenschap in de lucht. Iedere week heeft een andere wetenschapper het beheer over het account, en in 140 tekens worden we op de hoogte gebracht van het dagelijks leven van deze wetenschapper en van wat er zich afspeelt binnen zijn of haar vakgebied.

Afgelopen week was het de beurt aan geo-wetenschapper Remco de Kok.

Hoe voorspel je morele keuzes bij andere mensen?

vrijdag 18 januari 2019, 07:00 uur

De wakkere wetenschapper van vannacht is Jeroen van Baar. Hij is in Rhode Island, in de Verenigde Staten en doet daar onderzoek aan de Brown University.
Hij doet onderzoek naar hoe we morele keuzes van iemand anders kunnen voorspellen. Door elkaar beter te leren kennen, kun je voorspellen wat voor keuze iemand maakt. Als je in een spel geld ontvangt, gaat die persoon het delen? Of zelf houden? Dit onderzoek is een vervolg van zijn promotieonderzoek die hij vorige week in Nederland met succes heeft verdedigd.

Alle bloemen helpen

donderdag 17 januari 2019, 18:13 uur

We gaan naar de bloemen en de bijen. In Nieuws en Co volgen we de ontwikkelingen rondom biodiversiteit en bijvoorbeeld insectensterfte nauwlettend. En vandaag hebben we góed nieuws. Wetenschappers hebben in Engeland onderzocht hoe aantrekkelijk parken, begraafplaatsen, tuinen en dergelijken zijn voor vliegende insecten. En ze hebben tips om de beestjes te helpen. Liesbeth Bakker is ecoloog bij het Nederlands instituut voor ecologie een heeft het onderzoek voor ons bestudeerd.

Aardmagnetisch veld onmisbaar voor leven op aarde

donderdag 17 januari 2019, 18:12 uur

De Noordpool is aan het verschuiven. Tenminste, de magnetische Noordpool. En dat met een snelheid die niet eerder is gemeten: 55 kilometer per jaar. Hierdoor ontstaat het gevaar dat piloten de weg kwijt raken omdat hun kompas niet meer accuraat is. Het is onduidelijk waardoor die verschuiving zo snel gaat. Daarom ging onze verslaggever Jeroen de Jager kijken bij fort Hoofddijk in Utrecht, bij Lennart de Groot van het laboratorium voor paleomagnetisme van de Universiteit Utrecht.

Wereldwijd bestaan er meer dan honderd wilde soorten koffie. En meer dan de helft daarvan wordt met uitsterven bedreigd. Dat kan óók uw probleem worden. Want ondanks alle bijzondere buitenlands namen op de verpakkingen, drinken wij maar twéé soorten koffie. Coffea arabica en Coffea canephora.

We kunnen die wilde neefjes en nichtjes weleens hard nodig hebben om ook in de toekomst koffie te blijven drinken. Wij praten erover met Reinout Havinga, hoofd tuin en collectie bij De Hortus in Amsterdam.

De vreselijke reis van Kapitein Robert Falcon Scott

donderdag 17 januari 2019, 13:00 uur

Het is vandaag 17 januari en dat betekent dat het 107 jaar geleden is dat ontdekkingsreiziger Robert Falcon Scott de geografische Zuidpool bereikte. Na een loodzware en maandenlange reis had dit de gebeurtenis van zijn leven moeten worden, maar het werd uiteindelijk zijn grootste teleurstelling. Het was hem niet gelukt om als eerste mens de zuidpool te bereiken. Wat ging er mis? Steven sprak hierover met emeritus-hoogleraar Arctische en Antarctische Studies Louwrens Hacquebord.

Vluchtelingen in de wetenschap

donderdag 17 januari 2019, 07:00 uur

Grootheden als Freud en Einstein moesten allemaal ooit als gevluchte wetenschapper hun weg vinden in een nieuw land. Wetenschapsfinancier NWO is dit jaar begonnen met een nieuw experiment, waarbij 12 wetenschappers met een vluchtelingenstatus worden aangesloten bij een Nederlandse onderzoeksgroep. Collega Rose Heijnen spreekt met initiatiefnemer Behnam Taebi en van verslaggever van Nieuws en Co, Martijn van der Zande, hoor je een reportage.

Bouwe van Straten over genetische manipulatie

woensdag 16 januari 2019, 07:00 uur

In 'Nature Human Behavior' is recent een onderzoek gepubliceerd over genetische manipulatie. In de studio is wetenschapsredacteur van de NTR Bouwe van Straten. Hij praat ons bij over het onderzoek.

Gezonder leven dankzij gadgets?

dinsdag 15 januari 2019, 15:00 uur

Heb je wel een het gevoeld dat je te snel eet? Misschien is een trillende vork dan wel iets voor jou. Elke keer dat je te snel een hap neemt, gaat de vork trillen en een irritant rood lampje seinen. Er komen steeds meer van dit soort gadgets op de markt, die ervoor moeten zorgen dat we gezonder gaan leven. Maar werkt dat wel? Sander Hermensen deed 4 jaar lang onderzoek naar de werking van gezonde gadgets.

Moestuintjes op een ruimtekolonie

dinsdag 15 januari 2019, 07:00 uur

De race om de ruimte is terug van weggeweest. Verschillende ruimtevaarbedrijven willen een ruimtekolonie stichten op Mars en op de Maan.

Maar hoe kom je daar aan eten? Kunnen planten daar groeien? Ecoloog en exobioloog Wieger Wamelink van de Wageningen Universiteit doet onderzoek naar moestuintjes op een ruimtekolonie.

In de rubriek Biologische Lariekoek onderzoeken biologen Maartje Kouwen, Steijn van Schie en Koen Moons moderne sprookjes en misvattingen. Iedere week lezen ze een hoofdstuk voor uit hun boek ‘Plassen over Kwallenbeten’, waarin ze biologische lariekoek onder de loep nemen.

Wat je moet weten over taalontwikkeling bij kinderen

zondag 13 januari 2019, 07:00 uur

Hoogleraar Pedagogiek aan de Universiteit van Utrecht Elma Blom houdt vanmiddag haar oratie aan de Universiteit van Utrecht. Met de titel "Wat iedereen moet weten over taalontwikkeling bij kinderen" ontkracht ze 2 mythes.

Sinds een aantal weken is er een nieuw twitteraccount. Iedere week neemt een andere Nederlandse Wetenschapper het account over, en tweet over zijn of haar werk en vakgebied. Het account: NL_Wetenschap.

Deze week is cultuurwetenschapper Edwin van Meerkerk de twitteraar van NL_Wetenschap.?

Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1