appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-nporadio1logo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharesorter--up-and-down star--open-and-filled star-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
Afbeelding

Focus Wetenschap

Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen in de wetenschap met deze podcast van NPO Radio 1. Met bijdragen van Nieuws en Co en Focus.

Podcast afleveringen

Helpt autovrije zondag de bouwsector uit het slop?

woensdag 6 november 2019, 12:54 uur

In de Tweede Kamer gaan de meeste partijen er van uit dat het kabinet vrijdag met snelwerkende maatregelen komt om de stikstofcrisis aan te pakken. De meeste genoemde maatregel is het verlagen van de maximumsnelheid tot 100 kilometer per uur, maar ook wordt er gesproken over autoloze zondagen.

Hans Andringa praat ons bij vanuit de politiek en Wim de Vries, hoogleraar integrale stikstof-effect-analyse aan de Wageningen universiteit vertelt hoeveel stikstofverbindingen de bouw uitstoot én of de voorgenomen maatregelen volstaan om de bouwsector vlot te trekken.

Het nieuwe alomvattende keurmerk voor gezonde voedselkeuze leidt tot discussie. Logo's in vijf kleuren moeten ons gaan vertellen of een product gezond is of niet, maar welk product krijgt welke kleur? Citroenthee wordt door het nieuw keurmerk als ongezonder aangemerkt dan een diepvriespizza. En dat vindt een aantal wetenschappers belachelijk, want het nieuwe keurmerk zou niet in lijn zijn met de Nederlandse richtlijnen. Daarom ondertekenden 170 deskundigen een brandbrief die staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Paul Blokhuis, vandaag in ontvangst nam. We spreken Annet Roodenburg, Lector Voeding en Gezondheid. Zij was vanmiddag bij de overhandiging van de brief aanwezig.

Presentator Mirthe van der Drift tovert ons programma voor een nacht om tot waar historisch kookprogramma. Historicus en schrijver van Punch, kandeel en clairet Mariella Beukers brengt je met zelfgemaakte historische drankjes terug naar de zeventiende eeuw. Tegenwoordig haal je gewoon cola, appelsap en likeurtjes in de supermarkt, maar een paar eeuwen geleden moest je alles helemaal zelf maken.

Bloeddruk medicatie biedt betere bescherming tegen hartaanvallen en beroertes als de pillen voor het slapen gaan worden ingenomen. Dat suggereert een grootschalige Spaanse studie dat is gepubliceerd in de European Heart Journal. Onderzoekers denken dat dit te maken heeft met onze biologische klok, die onze reactie op medicatie zou beïnvloeden. Cardioloog Ahmet Adiyaman adviseert zijn patiënten al om de bloeddrukpillen voor het slapen gaan in te nemen en legt uit waarom.

Nederlandse onderzoekers hebben een hele zwerm kleine drones een onbekende omgeving laten ontdekken. Zelfstandig zonder navigatie een grote ruimte verkennen, is een hele klus voor een drone. Maar met een zwerm mini-dronetjes kan het in een paar minuten. Om de klus te klaren lieten de onderzoekers zich wederom inspireren door de insectenwereld. Marc-Robin Visscher ging kijken in Delft bij twee van de auteurs van de studie: Guido de Croon en Christophe de Wagter.

Het is eindelijk tijd voor de langverwachte column over quantum mechanica. Wekelijks stellen luisteraars vragen over dit populaire onderwerp. Het is nogal wat, maar onze huiskosmonaut Hens Zimmerman deinst nergens voor terug. Hij waagt zich aan deze ingewikkelde materie en probeert deze wat helderheid te verschaffen in de wonderlijke wereld van de quantum mechanica. Daarvoor gebruikt hij naast een hoop abstracte informatie drie concrete voorbeelden waaronder Schroedinger’s kat: het bekende voorbeeld waarin een kat tegelijkertijd zowel dood als levend kan zijn.

Na mazelen is afweersysteem langdurig afgezwakt

vrijdag 1 november 2019, 19:10 uur

Als het mazelenvirus het lichaam heeft verlaten dan laat het nog lange tijd zijn sporen achter... Het virus tast het afweersysteem hevig aan, wat patiënten langere tijd kwetsbaar maakt voor infecties. Gisteravond toonde zowel een Amerikaans onderzoek als een Engels onderzoek, beide in samenwerking met Nederlandse onderzoekers, aan hoe dit zit. Hiervoor gebruikte ze bloedsamples van Nederlandse kinderen van tijdens en na de mazelenuitbraak in de Biblebelt. Een van de onderzoekers is viroloog Rik de Swart, universitair hoofddocent bij de afdeling Viroscience van het Erasmus MC in Rotterdam. Hij doet al 10 jaar onderzoek naar mazelen.

Zo'n vijf-en-twintig jaar geleden hielden we het niet voor mogelijk dat een computerprogramma zou kunnen winnen van een schaakgrootmeester of een professionele go-speler. Maar de ontwikkelingen gaan snel, vandaag de dag is er een programma dat zelfs in staat was om grootmeester te worden in een veel complexer videospel, genaamd StarCraft II. Het computerprogramma, AlphaStar, was in staat om van bijna iedereen te winnen, zo blijkt uit de publicatie die gisteravond in Nature verscheen. We spraken hierover met Frank van Caspel, cognitiefilosoof en scheidsrechter bij internationale StarCraft evenementen.

InScience: gokken met genen en musicerende planten

vrijdag 1 november 2019, 16:00 uur

Genetische modificatie klinkt velen wat eng in de oren, maar zit er misschien ook een positieve kant aan? In Focus praat presentator Jacob de Vries met aankomend InScience-directeur Daisy van de Zande over de zin en onzin van genetische modificatie.

Kunstenaar Mies Loogman maakte een genengokmachine ... Daar win je geen geld mee, maar informatie over gentechnieken! Daarnaast laat designer Tom Kortbeek met zijn Bio Orchestra planten muziek componeren. Waar haalt hij het ritme en de tonen vandaan?

Kerken lopen leeg doordat we steeds geleerder zijn

donderdag 31 oktober 2019, 16:32 uur

Steeds meer Nederlanders zijn hoog opgeleid en daardoor lopen de kerken leeg. Dat concludeert Joris Kregting, onderzoeker religiewetenschappen, in zijn proefschrift waarop hij net is gepromoveerd aan de Radboud Universiteit.

Wordt radio leuker met een beetje drugs?

woensdag 30 oktober 2019, 16:07 uur

"Ik krijg er net een beetje zin in!"

Presentator Steven Smit ervaart tijdens de uitzending hoe het is om een paar druppels ALD 52 te nemen (een soort LSD). Wat doet microdoseren met iemand? En kunnen mensen ook verslaafd raken aan microdoseren? Op deze vragen proberen microdoseerder Sjanett de Geus en PhD onderzoeker aan de Universiteit van Maastricht Nadia Hutten antwoord te geven.

Helemaal vanuit Afrika weten trekvogels precies op het goede moment onze kant uit te vliegen om te kunnen broeden. En dat niet alleen: ze weten zich zelfs aan te passen aan klimaatverandering door steeds eerder naar Europa te vliegen... Hoe trekvogels hiertoe in staat zijn bleek uit een bijzonder nauwkeurige Duitse studie, gisteren gepubliceerd in Current Biology.

'Kijk daar een... Hoe heet dit beest eigenlijk?!'

dinsdag 29 oktober 2019, 15:00 uur

Kinderen zien nauwelijks nog het verschil tussen een mus en een merel. Zorgelijk denkt bioloog Michiel Hooykaas. Waarom? "Als je een soort leert kennen kan je meer waardering voor zo'n dier krijgen."

Hoe zit het met jouw kennis van het Nederlandse dierenrijk?
Bioloog en Friend of The Show Auke Florian Hiemstra heeft een haast onzichtbaar diertje in huis genomen. Miljarden vogelmijten krioelen door zijn huis - en die bijten en dat JEUKT!

"Een aangevroten eikel is nog geen bewijs voor de aanwezigheid van een eekhoorn", aldus je favoriete spacegeek Hens Zimmerman. Indirect bewijs is in de wetenschap nooit genoeg. Hens stort zich op de vraag of er nou buitenaards leven is. Deze week werd bekend dat tijdens de Vikingmissie in 1976 al aanwijzingen waren voor leven op Mars. Is dat wel zo? Of is het fake news? Hens legt aan de hand van belangrijke wetenschappelijk principes uit wat het zo lastig maakt dit met 100% zekerheid vast te stellen.

Techdeskundige Tjitze belt met een banaan

vrijdag 25 oktober 2019, 14:00 uur

Het is techtober! Een perfect moment voor een nieuwe update van onze techkenner Tjitze Zijlstra. Hij vertelt alles over de nieuwste gadgets, de quantum supremacy van Google en als klap op de vuurpijl heeft hij een bijzondere verrassing mee voor presentator Jacob: een banaan om mee te bellen.

Je telt je eigen voetstappen op straat, je vermijdt openbare bankjes en prullenbakken of denkt na wat er zou gebeuren als je voor de trein springt. Wat nou als dit soort gedachten nooit ophouden en je leven gaan beheersen? Wetenschapsjournalist Pier Wouda en dwangstoornispatiënt Maaike van der Linden praten over hoe het is om dwanggedachten te hebben.

We gaan terug in de tijd. Zo'n 66 miljoen jaar geleden sloeg in Mexico een meteoriet in, waardoor onder meer de dinosauriërs uitstierven. Dat wisten we al. Maar diezelfde meteoriet veroorzaakte óók een snelle verzuring van de oceanen, met massale sterfte van het zeeleven tot gevolg. Dat stellen wetenschappers in het vakblad PNAS. Katja Peijnenburg is evolutiebioloog en marien bioloog bij Naturalis en bekeek het onderzoek voor ons. Zelf doet ze onderzoek naar onder meer de verzuring van oceanen en de gevolgen daarvan voor het zeeleven.

Wat de quantum-doorbraak van Google voor u betekent

donderdag 24 oktober 2019, 10:30 uur

De geruchten gingen al ruim een maand rond, maar nu is het officieel: Google heeft een quantumcomputer zover gekregen dat die berekeningen uitvoert waar supercomputers op vastlopen. De computer zou in iets meer dan drie minuten een berekening uitvoeren waar supercomputers 10.000 jaar over doen.

Het onderzoek is vanmorgen verschenen in het vakblad Nature en wij praten erover met Lieven Vandersypen. Hij is hoogleraar quantum-nano-wetenschappen aan QuTech en de TU Delft. Hij werkt zelf samen met het bedrijf Intel, kent wetenschappers bij Google en legt uit wat wij straks aan de computers hebben.

Hoe herstelt de zeebodem zich als vissers wegblijven?

donderdag 24 oktober 2019, 09:32 uur

Met een grote kaasschaaf over de bodem van de Noordzee, dat gaan onderzoekers de van het Nederlands instituut voor onderzoek der zee de komende week doen. Ze zoeken bijzonder bodemleven ten noorden van Texel.

Er is namelijk een Noordzeeakkoord in de maak waarin waarschijnlijk wordt beslist dat een deel van de Noordzee wordt gesloten voor visserij.

Wetenschappers willen weten hoe de bodem zich dan herstelt en komende week doen ze een nulmeting. Maino Remmers bezoekt onderzoeksschip de Pelagia met Rob Witbaard, die de expeditie leidt.

"De Milva: een kamp voor vriendinnen!", aldus een wervingsbrochure van defensie uit de jaren '50. Inmiddels is het 75 jaar geleden dat vrouwen officieel onderdeel werden van de Nederlandse krijgsmacht. Historica Kim Bootsma vertelt dat het 75-jarig jubileum niet helemaal terecht is; al in de 17e eeuw hadden vrouwen een grote rol binnen het leger.

Hoe is het om als vrouw een hoge positie bij de infanterie te vervullen? Dat horen we van Helga Meindertsma, de eerste vrouwelijke officier bij de infanterie in 1988. De wervingscampagnes zijn wat stoerder geworden, maar hoe vanzelfsprekend zijn vrouwen bij defensie in 2019?

Het is waar, want het is wetenschappelijk bewezen! Is dat wel zo? De Nederlandse boeren denken daar bijvoorbeeld heel anders over... Zij trekken de stikstofmetingen van het RIVM in twijfel. Wetenschapsjournalist en hoofdredacteur van ScienceGuide Sicco de Knecht begrijpt de boeren wel. Een thermometer in de werkelijkheid steken, kunnen zelfs wetenschappers niet.

Wat zijn zware neutronensterren? Gelden er privacyregels in de ruimte? En is er leven op Mars? Al 75 weken beantwoordt onze huiskosmonaut Hens Zimmerman allerlei ruimtevragen in zijn column Zimmerman in Space. Om dit te vieren vandaag een extra lange aflevering!

Hens Zimmerman verliet voor de 75e column eenmalig zijn audiokelder om de Space Expo te bezoeken. Directeur Rob van den Berg neemt Hens en zijn dochter annex spacesidekick Gloria mee langs de geschiedenis van de ruimtevaart. De nieuwste space race is momenteel gaande, welk land zal als eerst weer landen op de maan? En belangrijker nog: de eerste mens die op Mars zal lopen, loopt nu al rond op aarde... en dat zou zomaar Gloria kunnen zijn!

Onze boeren voeden lang niet de hele wereld

donderdag 17 oktober 2019, 16:45 uur

Onze boeren voeden de wereld. Die claim horen we geregeld in de discussies over onze veestapel, de uitstoot van stikstof en onze natuurgebieden. Maar klopt dat wel? Produceren wij eten voor de hele wereld? En hoeveel voedsel halen we zelf van over de grens? Jeroen de Jager zoekt het uit. Samen met Hanneke Muilwijk van het Planbureau voor de Leefomgeving gaat hij naar de Haagse buurtsuper.

Zorgt een hoge natuurlijke testosteronspiegel voor oneerlijke concurrentie? Die vraag beheerst al jaren de atletiekcarrière van de Zuid-Afrikaanse topatlete Caster Semenya. Haar hoge testosteronspiegel zou haar volgens de mondiale atletiekfederatie IAAF een oneerlijk voordeel geven. Maar het wetenschappelijke bewijs is niet overtuigend. Nu komen Zweedse onderzoekers met een nieuwe studie die meer duidelijkheid moet geven over de relatie tussen testosteron en sportprestaties van vrouwen. Bert Otten, hoogleraar bewegingswetenschappen aan de Rijksuniversiteit Groningen heeft de studie doorgenomen en licht hem toe.

Huidige model van taal in de hersenen klopt niet

woensdag 16 oktober 2019, 18:10 uur

Wat u vroeger op school over taal heeft geleerd, dat klopt niet helemaal. Er zijn meer hersengebieden die zich met taal bezig houden dan eerder werd gedacht. Taal is dan ook een van de meest complexe cognitieve functies die we beheersen. Én uniek menselijk. Peter Hagoort, directeur van het Max Planck Instituut, pleit voor een nieuw model van taal in de hersenen.

Ook kwam vandaag het eerste boek uit waarin alle disciplines die zich tegenwoordig met taal bezighouden samenkomen: van genetica tot kunstmatige intelligentie. Door de samenwerking tussen de verschillende vakgebieden weten veel meer over taal dan vroeger. Hagoort is de editor van het boek en vertelt waarom dit boek er moest komen.

Zo lang hardlopen dat je gaat hallucineren: ultraracing

woensdag 16 oktober 2019, 13:00 uur

Dagen en nachten lang hardlopen door de bergen: Sommige mensen doen het voor de lol. Deze extreme sport wordt Ultraracen genoemd. Arjan van Binsbergen doet het ook: 170 kilometer stijgen en dalen zonder te slapen. Arjan en sportpsycholoog Ciska de Bruijn zijn vannacht te gast in Focus om over deze intense lichaamsbeweging te praten.

Herken je meisjes aan roze jurkjes en jongens aan hun stoere spijkerbroeken? Dat was vroeger heel anders, vertelt historicus Tirza Westland. Misschien denk je dat genderneutrale kleding echt een hype van nu is, maar al in de negentiende eeuw droegen zowel jongens als meisjes gewoon jurkjes. Probeer dan maar eens het geslacht te raden van een kindje!

Nobelprijs Economie gaat naar armoedebestrijding

dinsdag 15 oktober 2019, 17:39 uur

Wat moet je doen om mensen uit de armoede te krijgen? De Nobelprijs voor de Economie gaat naar drie wetenschappers die hier concrete antwoorden op wisten te geven met een door hen ontwikkelde onderzoeksmethode, die nu de gouden standaard is binnen de ontwikkelingseconomie. Franziska Gassmann is hoogleraar sociale zekerheid en ontwikkeling aan de Universiteit Maastricht en legt uit waarom ze blij is met de keuze voor deze winnaars.

3000 kilometer door Australië afleggen op niets dan zonne-energie: Het klinkt onmogelijk, maar tweejaarlijks gaan verschillende teams deze uitdaging aan. In 2019 doet voor het eerst het TopDutch Solar Racing team mee, een team uit Groningen. Focus belde met Eline Hesda om live updates te ontvangen over hun tocht door de outback van Australië.

Expeditie naar de zanger van de oceaan: de ijswalvis

dinsdag 15 oktober 2019, 15:38 uur

Wie de Beste Zanger van Nederland is, daar verschillen de meningen over maar de oceaan heeft een overduidelijke winnaar: de ijswalvis. Het dier produceert complexe geluiden van vaak meerdere tonen tegelijk en kan meer dan 200 jaar oud worden. Onderzoekers willen dit bijzondere dier gaan opzoeken tussen het zee-ijs in het Noordpool-gebied, maar daarvoor moet een schip gebouwd worden dat 6 miljoen kost. Niet elk schip is bestand tegen ijs... Initiatiefnemer en marien bioloog Herman Sips vertelt over de expeditie.

Hoe denken wij in Nederland over het genetisch aanpassen van embryo's? Die vraag wordt prangender doordat er technologisch steeds meer mogelijk is. Denk bijvoorbeeld aan de genetisch aangepaste tweeling die krap een jaar geleden plotseling in China opdook. Daarom is de zogeheten 'DNA-dialoog' van start gegaan: door het hele land worden er gesprekken over dit onderwerp georganiseerd, onder meer door het Erasmus Medisch Centrum en het Rathenau Instituut. Sam Riedijk, medisch psycholoog en universitair docent genetica en maatschappij aan het Erasmus MC, is een van de initiatiefnemers en vertelt over het gesprek en de eerste dialoog die gisteravond plaatsvond.

Waar zou onze huiskosmonaut zijn zonder zijn trouwe luisteraars? Zijn mailbox stroomt over van enthousiaste vragen van fans. Deze week legt Hens niet alleen het verschil uit tussen AM- en FM-radio, maar ook wat DAB+ en morse met elkaar te maken hebben; en dat alles begint met een vraag over straling van luisteraar Roel: hoe kan straling ons eigenlijk zo ontzettend veel informatie geven?

Vannacht ging Focus in gesprek met marketingspecialist Cor Hospes over zijn nieuwe boek. Je denkt misschien dat jij als consument volledig je eigen keuzes maakt, maar stiekem hebben influencers, reclamespotjes en marketingtrucjes meer invloed op je dan je denkt. Hoe kan dat nou eigenlijk? Presentator Jacob de Vries vraagt Cor het hemd van het lijf.

Het is de nacht van de leraar en de lerares! In de studio bij Focus zitten Jan Jaap Hubeek en Inge van Son, twee docenten die zich inzetten voor innovatief onderwijs. Klassikaal leren rekenen en schrijven via oude lesmethoden... Dat kan anders!

In mobiele telefoons, elektrische auto's, laptops... Tegenwoordig zijn lithium-ion-batterijen óveral te vinden. De Nobelprijs voor de scheikunde gaat dit jaar naar drie wetenschappers die aan de basis stonden van die batterij.

Wij praten over het 'temmen van lithium' met Petra de Jongh, hoogleraar katalyse en energiematerialen aan de Universiteit Utrecht. Zij werkt aan een nieuwe generatie nóg veiligere lithium-ion-batterijen.

De Nobelprijs voor de natuurkunde gaat dit jaar naar twee sterrenkundige onderwerpen. Wij lichten er één uit: de ontdekking van de eerste planeet buiten ons eigen zonnestelsel die om een zon-achtige ster draait. Die ontdekking leidde tot een nieuw vakgebied, met als grote vraag: bestaat er buitenaards leven?

Ignas Snellen is hoogleraar sterrenkunde aan de Universiteit Leiden, doet onderzoek naar die zogeheten exoplaneten en had vanmiddag eigenlijk een skype-afspraak met een van de Nobelprijswinnaars. En dat terwijl hij 25 jaar geleden niets geloofde van zijn - achteraf baanbrekende - vondst.

Onderwijspaard Faldo met pensioen

woensdag 9 oktober 2019, 09:25 uur

Vijftien jaar lang is merrie Faldo aan alle kanten bevoeld en bepoteld door studenten, want ze was een zogenaamd "onderwijspaard". Nu mag ze genieten van haar oude dag, met andere gepensioneerde paarden. De medewerkers van de Universiteit Utrecht missen haar wel een beetje, maar of dat andersom ook zo is...

Betonnen gebouwen: onveiliger dan je denkt

woensdag 9 oktober 2019, 07:00 uur

Een parkeergarage die uit het niets instort: hoe kan dat nou? Beton is toch hartstikke stevig? Helaas: betonnen gebouwen storten vaker in dan je denkt. Constructief ontwerper Sander Pasterkamp en wetenschapsredacteur Jeroen Koot leggen uit hoe dat kan, waarom het zelfs mag volgens de wet en wat we moeten doen om het zoveel mogelijk te voorkomen.

Vrouwen bleken veel meer te zijn in de oorlog dan broedmachine of troostvrouw. Zo ontdekte historica Sietske van der Veen. Zij raakte geïnspireerd door Hitler's Furies van Wendy Lower: een boek over Duitse vrouwen in de oorlog. Zij waren piloot, kampbewaker of verpleger. Hoe zou dat onder de Nederlandse vrouwen zijn geweest? Sietske onderzocht het aan de hand van dertig 'foute' vrouwen die naar het oostfront vertrokken om daar de vijand te verplegen. Elke soldaat die zij beter maakten, kon weer verder vechten.

Zonder zuurstof kunnen wij niet leven. Maar soms is er minder zuurstof beschikbaar dan we zouden willen, en dan past ons lichaam zich aan. Hoe dat in onze cellen in z'n werk gaat, daarvoor hebben drie wetenschappers de Nobelprijs voor de geneeskunde gekregen. En Dorine Swinkels, hoogleraar experimentele klinische chemie aan het Radboud UMC is daar heel blij mee.

Vrouwen onvruchtbaar door topsport?

maandag 7 oktober 2019, 10:00 uur

"Veel sporten werden gezien als een domein waarin vrouwen niet mochten infiltreren." Sporthistorica Elisa Rodenburg verdiepte zich in de positie van vrouwen in de sport, met name die van vrouwelijke roeiers in de periode voor 1976. Dat was het jaar dat vrouwen eindelijk mochten roeien op de Olympische Spelen.

Men dacht dat vrouwen onvruchtbaar werden van topsport, maar dat was niet de enige reden om vrouwen buiten de sportwereld te houden. Waarom duurde het zolang voordat vrouwensport op de kaart werd gezet? En waarom worden vrouwen en mannen anno 2019 nog steeds niet gelijkwaardig behandeld in de sportwereld?

We hebben een bezoeker uit de interstellaire ruimte! Helaas, het gaat niet om een buitenaards wezen... Onze huiskosmonaut Hens vertelt deze week over een exotische komeet: 2I/Borisov. Het is het tweede object ooit ontdekt buiten ons zonnestelsel... Maar dat betekent niet dat er niet nog veel meer zijn: we hebben nog niet zo lang de instrumenten om deze exoten op te sporen.

'Miljardensubsidies voor biomassa zijn weggegooid geld', kopte het AD vanmorgen op de voorpagina. Inmiddels is #biomassa trending op twitter.

Zijn biomassacentrales echt zo'n slecht idee? De wetenschap is diep verdeeld over de kwestie vertelt Heleen Ekker, onze redacteur energie en klimaat.

Westnijlvirus nu ook in Duitsland

vrijdag 4 oktober 2019, 11:10 uur

Voor het eerst is het Westnijlvirus in Duitsland aangetroffen bij een mens. Vorig jaar werden er in Europa ruim 2000 mensen ziek door het virus en stierven er 180 mensen aan de gevolgen ervan. Het virus rukt nu steeds verder op richting Noord-Europa en onze Nederlandse huismug kan het virus overdragen...

We praten erover met Marion Koopmans, hoogleraar virologie aan het Erasmus Medisch Centrum. Zij is er niet gerust op dat het virus aan Nederland voorbij zal gaan. En wie meer wil weten over ziekmakende muggen, kan de uitzending daarover bekijken van onze collega's van De Kennis van Nu.

is vlees ongezond of valt het wel mee? Er is onduidelijkheid ontstaan nu een groep internationale wetenschappers concludeert dat het wel meevalt met bijvoorbeeld de risico's op kanker en hart- en vaatziekten. Dit gaat tegen de internationale en Nederlandse richtlijnen in. We vroegen Astrid Postma, onderzoeker bij het Voedingscentrum, om uit te leggen waar deze tegenstrijdigheid vandaan komt.

Hebben die grote paddenstoelen ook last van stikstof?

vrijdag 4 oktober 2019, 10:34 uur

Gigantische witte bollen in weilanden, reusachtige elfenbanken.... Een beetje regen en het paddenstoelenseizoen is weer begonnen. Als je nu de bossen intrekt zie je de ene na de andere soort.


Niets aan de hand, zo lijkt het. Maar hoe goed gaat het met de paddenstoel? En wat is de invloed van de vermaledijde - daar is het weer - stikstof? Jeroen de Jager zoekt het uit. Hij trekt het bos is met mycoloog Rob Chrispijn.

'Promoveren moet ook aan hogescholen kunnen'

vrijdag 4 oktober 2019, 10:28 uur

Promoveren moet straks ook aan hogescholen kunnen. Dat wil zeggen: studenten moeten daar straks óók een officiële onderzoeksgraad kunnen behalen. Niet voor fundamenteel onderzoek, maar juist voor praktijkgericht onderzoek. Dat bepleiten de Vereniging Hogescholen en de Vereniging van Universiteiten vandaag.

Wij praten erover met Welmoed van der Velde, jurist en lector maritiem recht aan de NHL Stenden hogeschool. Zij bepleitte dit voorstel onlangs nog bij minister van Engelshoven, die er positief op reageerde.

"Door het steeds warmer wordende weer en de aanwezige hoeveelheid water in Nederland kunnen muggen in de toekomst problemen veroorzaken." Systeembioloog Maarten Schrama van de Universiteit Leiden en medisch entomoloog Marieta Braks van het RIVM zijn allebei gefascineerd door muggen. Ze bewonderen de flexibiliteit van dit organisme, maar zijn zich ook bewust van de infectieziektes die de mug met zich mee kan brengen naar ons land.

Lab Leven #14: het Tilburgse stresslab

woensdag 2 oktober 2019, 07:30 uur

Zweethanden, een hogere hartslag en een steen in je maag... Stress kennen we allemaal wel. Verslaggever Dorien Rozing bezoekt deze week een lab waar proefpersonen expres in de stress worden gebracht!
In deze serie bezoeken wij samen met De Universiteit van Nederland bijzondere laboratoria door heel het land.

Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1