appjecalendarcheckchevron-downchevron-leftchevron-rightchevron-upclosedownloaddragfacebookfast-backwardfast-forwardgoogle-plusiconinstagramlinkedinlistlisten-livelogo-tour-de-france mailmicrophonepauseperson-man-2person-woman-4phonepinterestplayplaylistplyr-nextplyr-prevquestionquotesearchsharestar-openstarthumbdownthumbuptwitterwatch-livewhatsappyoutubeplyr-captions-off plyr-captions-on plyr-enter-fullscreen plyr-exit-fullscreen plyr-fast-forward plyr-muted plyr-pause plyr-play plyr-restart plyr-rewind plyr-volume
Afspeellijst Je afspeellijst is leeg

Baanbrekende zwaartekrachttheorie slaagt voor eerste praktijktest

Wikipedia
dinsdag 8 november 2016 | NTR | Edda Heinsman

Terwijl Erik Verlinde de laatste hand legde aan zijn afgelopen nacht gepubliceerde revolutionaire theorie, was sterrenkundige Margot Brouwer al bezig zijn theorie te toetsen. De metingen bevestigen de theorie, vertelde ze aan De Kennis van Nu.

"Verlindes theorie komt goed overeen met mijn metingen", aldus Brouwer. "Uit Verlindes theorie volgt op een elegante manier dat er extra zwaartekracht moet zijn. Je hebt niet, zoals bij donkere materie, extra parameters nodig die je zelf in moet vullen om tot een kloppend plaatje te komen. Zodra je weet hoeveel zichtbare materie je hebt, weet je ook hoeveel extra zwaartekracht - voorheen donkere materie - je hebt."

Onomstotelijk bewijs leveren Brouwers meting echter niet. "Het voert te ver om te zeggen dat donkere materie naar de prullenbak kan. Er zijn dingen die Verlindes theorie nog niet kan verklaren, zoals heel dynamische systemen. Maar voor mijn metingen geldt: het klopt."

Nieuws en Co besteedde vanmiddag uitgebreid aandacht aan de nieuwe theorie van Erik Verlinde:

Fysicus Erik Verlinde zet kosmologie op zijn kop

‘Wat een dag!’

Margot Brouwer is blij met het nieuws van de publicatie. Hier kijkt ze al een paar maanden reikhalzend naar uit. "Wat een dag!", zegt ze, terwijl ze opkijkt van haar computer. Ze is nu keihard aan de slag om de laatste puntjes op de i te zetten, dan kan ook haar paper online, waarin ze Verlindes theorie toetst met eigen metingen.

Brouwer doet onderzoek naar donkere materie. Door naar het vervormde licht van verre sterrenstelsels te kijken, probeert ze de verdeling van donkere materie te achterhalen. Hoewel, misschien moeten we dus niet spreken van donkere materie, maar van zwaartekracht. Begin dit jaar bezocht Brouwer een praatje van Verlinde. "Hebbes!", dacht ze, toen Verlinde de formules van zijn theorie uit de doeken deed. "Dit kan ik testen".

Zwaartekrachtstheorie Erik Verlinde voor het eerst getest

Vervormingen van verre sterrenstelsels

Brouwer gebruikt waarnemingen van de VLT (Very Large Telescope) om heel nauwkeurig vervormingen van verre sterrenstelsels in kaart te brengen. De mate van vervorming zegt iets over hoeveel materie tussen aarde en dat sterrenstelsel zit. Een deel van de vervorming is te verklaren door zichtbare materie: sterren en gas. Maar de vervormingen zijn altijd groter dan je op basis van de zichtbare materie kunt verklaren. "Donkere materie was de manier om dit gat op te vullen, maar nu is Verlinde daar met zijn theorie."

Brouwer keek in hoeverre ze met Verlindes theorie de waargenomen vervormingen kon vinden. "Ik ben een paar keer naar Amsterdam geweest om uitgebreid met Verlinde en zijn promovendus Manus Visser te spreken. In die gesprekken hebben we zijn theorie besproken en hoe ik daar als sterrenkundige mijn resultaten mee kan vergelijken."

Zo kan het dat ze al ver voor Verlindes nieuwste publicatie stond te trappelen met haar paper. "Publiceren vóór Verlinde is natuurlijk niet mogelijk", lacht Brouwer. "Ik ben wel de eerste die op deze manier zijn theorie in praktijk test."

Dit artikel is verzorgd door de wetenschapsredactie van De Kennis van Nu (NTR).

Vorige pagina Back to top
NPO Radio 1